Van natuurlandschap tot risicomaatschappij
Download
1 / 33

van natuurlandschap tot risicomaatschappij - PowerPoint PPT Presentation


  • 97 Views
  • Uploaded on

van natuurlandschap tot risicomaatschappij. Lio-dag, Amsterdam, 2011. Geografen: We kunnen er niet omheen. Het wereldnieuws staat bol van aardrijkskundige onderwerpen In de laatste weken veelal met negatieve berichten: Japan: Aardbeving/Tsunami (natuurgeweld) 18.000 doden, vele gewonden en

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' van natuurlandschap tot risicomaatschappij' - mardi


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript

Geografen we kunnen er niet omheen
Geografen: We kunnen er niet omheen

  • Het wereldnieuws staat bol van aardrijkskundige onderwerpen

  • In de laatste weken veelal met negatieve berichten:

    • Japan: Aardbeving/Tsunami (natuurgeweld)

      • 18.000 doden, vele gewonden en

        psychologisch en materiaal leed

    • Libië: machtsbelangen (geo-politiek)

      • Reeds honderden doden,

        gehele land in staat van beroering


Vooraf
VOORAF

Een korte geschiedenis:

De geografie van de dood


Desastreuze natuurrampen
Desastreuze natuurrampen

CRED (boek p. 208): 6367 geregistreerde natuurrampen 1974-2003:

  • 34% overstromingen

  • 29% stormen

  • 10% aardbevingen

  • 2% vulkaanuitbarstingen


Maar vergelijk dat eens met de omvang van man made disasters
Maar vergelijk dat eens met de omvang van ‘man-made disasters’

Hongersnoden ten gevolge van politieke blunders, opzet, of overheidscrisis:


Met epidemie n
Met epidemieën… disasters’


En oorlogen
En oorlogen…. disasters’

Norman Davies `Europe A History` (1997):

  • 1e wereldoorlog: 8 miljoen militairen en 5 miljoen burgers stierven door oorlogsgeweld

  • 2e wereldoorlog:

    • Militairen: 14 miljoen doden

    • Burgers Sovjet Unie: 27 miljoen doden

    • Burgers in Europa buiten de Sovjet Unie: 27 miljoen doden

  • Maar denk ook aan:

    • Japans-Chinese oorlog 1937-1945: 20 miljoen doden


  • Statistics of democide rummel
    “Statistics of democide” (Rummel) disasters’

    • USSR 1917-1987: 50-100 miljoen doden door politiek en militair geweld en door ‘politieke hongersnood’

    • China 1900-1949: 42 miljoen doden door geweld en ‘politieke hongersnood’

    • China 1949-1987: 73 miljoen doden door politiek geweld en ‘politieke hongersnood’

    • Turkije 1918-1923: massamoord op ca 4 miljoen Armeniers en Grieken

      En de lijst is nog veel langer………

      (“Eén dode is een tragedie, een miljoen doden slechts statistiek” (Stalin)


    Natuur vs man made disasters
    Natuur vs Man-made disasters disasters’

    20ste eeuw

    Aantal doden tgv politiek geweld/hongersnood 188 miljoen

    (Mathew White: The Historical Atlas of the 20th century)

    Aantal doden tgv natuurrampen: (‘maar’) 3,5 miljoen

    (MUNICH RE)



    Aardrijkskunde is geschiedenis voor beginners
    perspectief...Aardrijkskunde is geschiedenis voor beginners”

    • tekst op toiletdeur A-gebouw Roeterseiland, Universiteit van Amsterdam

    • overige teksten op die deur blijven jullie bespaard


    Geografen ontwaakt
    Geografen: ontwaakt! perspectief...

    • Historici slagen er in een veel grotere vakbekendheid te realiseren dan geografen

    • Terwijl de media bol staan van aardrijkskundige vraagstukken

    • Die inmiddels grotendeels door niet-geografen worden ingevuld en geclaimd

    • Waarbij geografen die er in participeren zich niet als geograaf bekendmaken


    Voorbeeld
    Voorbeeld perspectief...

    NWO programma:

    Vulnerability, Adaptation and Mitigation (VAM)

    • Sub-programma: Abrupt climate change (consequenties van ophouden Golf Stroom):

    • Commissie: 2 economen, 1 psycholoog, 1 jurist, 1 bioloog, 1 geograaf

    • Essay-schrijvers: 4 economen, 3 sociologen, 3 milieukundigen, 2 juristen, 0 geografen


    Geografen neem de kern van je vak weer serieus
    Geografen: neem de kern van je vak weer serieus! perspectief...

    • Veel aardrijkskundige vragen gaan over de problemen bij de relatie tussen mens en milieu

    • Met verbindingen tussen lokaal en mondiaal (schaalniveaus)

    • Met een noodzakelijke band tussen fysische, biologische/ecologische, economische, politieke en sociaal-culturele aspecten

    • En met een centrale rol voor instituties en institutionele dynamiek


    Sluit aan bij actuele discussies over de risicomaatschappij
    Sluit aan bij perspectief...actuele discussies over de Risicomaatschappij

    • Ulrich Beck: 1986 Risikogesellschaft: auf dem Weg in eine andere Moderne.

    • Vertaald: 1992 Risk Society: Towards a new modernity

      Tradionele samenleving

    • Natuurlijke gevaren moesten door de menselijke rede worden ‘getemd’

      Laat-moderne samenleving  risicomaatschappij

    • Risico’s juist door de menselijke rede veroorzaakt


    Kenmerken risicomaatschappij
    Kenmerken Risicomaatschappij perspectief...

    • Maatschappelijke verhoudingen (welvaart, bezit) worden niet meer op de eerste plaats bepaald door klassenverhoudingen, maar door de verdeling van risico’s over maatschappelijke groepen

    • ‘Ecologische’ en ‘technologische’ risico’s en onzekerheden vereisen voortdurende zelfreflectie (‘reflexive modernization’)

    • En ze vereisen nieuwe ‘governance’ instituties die flexibel moeten zijn, maar wel robuust (‘resilient’) en samenhangend (‘coherent’)

    • En met koppelingen tussen schaalniveaus, van individu/lokaal tot mondiaal


    2008 basis voor een boek
    2008: Basis voor een boek perspectief...

    • Drie hoofdauteurs:

      sociaal-geografen

    • Bijdrages van 29 anderen:

      6 sociaal-geografen, 2 fysisch geografen, 1 geoloog, 3 milieukundigen, 1 civiel-technicus, 1 sociaal-bosbouwkundige, 2 planologen, 1 demograaf, 4 (milieu)economen, 3 sociologen, 2 politicologen, 1 filosoof, 1 psycholoog, 1 futuroloog

    • Met voorwoord van Ruud Lubbers


    Opzet boek zes hoofdstukken
    Opzet boek: zes hoofdstukken perspectief...

    • Homo Sapiens zwermt uit

    • De tastbare wereld om ons heen: de natuur als hulpbron

    • De omgang met de natuur

    • Als de natuur verandert: de klimaatkwestie

    • De natuur als acuut gevaar: rampen

    • De natuur als avontuur: risico’s en buitenkansen


    1 homo sapiens zwermt uit
    1 Homo Sapiens Zwermt Uit perspectief...

    • De lange migratiegeschiedenis van de mensheid: genografie; domesticatie; landschapsvorming en verval; diversiteit in menselijke dichtheden

      • Infectieziekten

      • Wereldbevolkingsvraagstuk

      • Verstedelijking


    2 de tastbare wereld om ons heen de natuur als hulpbron
    2 De tastbare wereld om ons heen: perspectief...de natuur als hulpbron

    • Eigendoms-instituties van natuurgebruik; agrarisch draagvlak; hulpbronnen en welvaart

      • milieugebruiksruimte en –waarden

      • ecologische voetafdruk

      • wereldvoedselvoorziening

      • waterschaarste

      • energievoorziening

      • Vernieuwbare energie


    3 de omgang met de natuur
    3 De omgang met de natuur perspectief...

    • Natuurpercepties; natuurbeleid; beleidshistorie inzake de natuur

      • aaibare landschappen

      • toerisme

      • werelderfgoed

      • waterbeheer en ruimtelijke ordening


    4 als de natuur verandert de klimaatkwestie
    4. Als de natuur verandert: perspectief...de klimaatkwestie

    • Klimaatverandering als maatschappelijke kwestie; variaties in gevolgen

      • signalen van klimaatverandering

      • de modelleurs van Systeem Aarde

      • klimaatverandering en overstromingen

      • mondiaal beleid


    5 de natuur als acuut gevaar rampen
    5. De natuur als acuut gevaar: rampen perspectief...

    • De aardbeving van Lissabon als ‘trigger’ van de Verlichting; hoe de natuur rampen aanricht; verbreiding van natuurrampen

      • dijken en veiligheidsillusies

      • vulkanen en aardbevingen

      • natuurrampen ‘natuurlijk’?


    6 de natuur als avontuur risico s en buitenkansen
    6. De natuur als avontuur: perspectief...Risico’s en buitenkansen

    • Nadruk op risico’s; veiligheidsvoorzieningen; risicoprofielen

      • risico’s als kans om te laten zien wie je bent

      • leven met risico’s

      • risicosamenleving en duurzaamheid


    Geografen verover je vak terug
    Geografen: verover je vak terug perspectief...

    • Erken dat geografische vraagstukken inmiddels het vakterrein zijn geworden van tal van wetenschappen

    • Zorg ervoor dat je in je geografische onderwijs en onderzoek die brede kennis integreert

    • Streef er naar dat je de resultaten presenteert onder het label ‘geografie/Aardrijkskunde’

    • Zoek veel bewuster de publieke ruimte op om de resultaten te presenteren

    • En doe dat dus ook in het Nederlands


    2010 basis voor een website
    2010: Basis voor een website perspectief...

    www.geonatris.eu

    • Online hoofdstukken van het boek gratis te downloaden

    • Actueel nieuws en inzichten van wetenschappers, praktijkexperts & docenten

    • lesmateriaal


    Dank voor jullie aandacht

    Dank perspectief...voorjullieaandacht!

    Lio-dag, Amsterdam, 2011


    ad