Cz druga promieniowanie jednostki bezpiecze stwo
Download
1 / 27

Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo - PowerPoint PPT Presentation


  • 176 Views
  • Uploaded on

Charakterystyka materiałów nuklearnych i radioaktywnych, zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych. Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo. Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo. Zarys

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo' - malana


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
Cz druga promieniowanie jednostki bezpiecze stwo

Charakterystyka materiałów nuklearnych i radioaktywnych, zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych

Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo


Cz druga promieniowanie jednostki bezpiecze stwo1
Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych

Zarys

Jednostki: bekerel,grej, siwert (nowe)

Jednostki: kiur, rad, rem (stare)

Efekty, ryzyko, skażenie

ALARA


Dawne jednostki promieniowania
Dawne jednostki promieniowania zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych

Aktywność:

1 kiur (1Ci) = 37 GBq (~ 1g Ra)

1 mCi = 37 MBq,

1 µCi = 37 kBq

1 Bq = 27 pCi


  • Jednostki promieniowania zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych

  • Czym jest bekerel (Bq)?

  • Jednostką radioaktywności.

  • 1 Bq = 1 rozpad atomowy na sekundę.

  • 60 bekerelijest przeciętną ilością naturalnego potasu-40 (K-40) na każdy kg człowieka, tj. ilość K-40 w każdym kilogramie ciała jest taka, że 60 atomów potasurozpada sięw każdej sekundzie.


Jednostki promieniowania grej i siwert
Jednostki promieniowania: grej i siwert zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych

  • Aspekt fizyczny: dawka pochłonięta mierzona jest w grejach, 1 Gy jest ilością energii promieniowaniarówną 1 dżul (1 J) pochłoniętą w 1 kg materii (1 J/kg)

    Uwaga: definicja dżula - 1 J = energia potrzebna do podniesienia ciężaru 9,8 kg na wysokość 1m.

    2. Aspekt biologiczny: Równoważnik dawkimierzony w siwertach, (Sv) lubdawka równoważnadefiniują to samo jakodawkę pochłoniętą (J/kg) , lecz zależne są od tkanki biologicznej w której dawka została pochłoniętaoraz od rodzaju promieniowania (alfa, beta, gamma, neutrony).


  • Jednostki promieniowania zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych...

  • Czym jest milisiwert (mSv)?

  • Jednostką dawki promieniowania związaną z energią zaabsorbowaną w ciele.

  • 1 mSv to mniej niż połowa przeciętnej rocznej dawki promieniowania ze źródeł naturalnych, 10-krotność dawki promieniowania z pojedynczego prześwietlenia klatki piersiowej.

  • (1 millisiwert = 1/1000 siwerta = 1000 mikrosiwertów)


Dawniejsze jednostki promieniowania
Dawniejsze jednostki promieniowania zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych

Dawka:

1 rem = 10 mSv = 0,01 Sv

1mrem = 10 mikrosiwertów (10 µSv)

1 mSv = 100 mrem = 0,1 rem


  • Nie każde promieniowanie ma ten sam efekt biologiczny zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych

  • Różne rodzaje promieniowania mają różne efekty biologiczne, zależne głównie od gęstości jonizacji

  • Odzwierciedleniem tego jest “relatywna efektywność biologiczna (RBE)”, a wskaźnik “Q” odniesiony do promieniowania, który pokazuje, jak bardzo jest efekt zwielokrotniony, jeśli działają nie  , lecz cięższe lub naładowane cząstki:


Największy udział w naszej dawce ma naturalne promieniowanie tła (mSv /rok)


Sztuczne źródła promieniowania zawarte w dawce promieniowanie tła (przeciętnie w mSv / rok)


Dawka promieniowania związana z zawodem promieniowanie tła

Roczne dawki zawodowe dla różnych stanowisk:

(przeciętniew mSv/rok)


Biologiczne efekty promieniowania promieniowanie tła

  • Ludzkie ciało składa się głównie z wody.

  • Jeśli w cząsteczki wody uderzy promieniowanie jonizujące, mogą pękać wiązania chemiczne i tworzyć się wolne rodniki. Mogą one uszkadzać lub zabijać komórki.

  • Jeśli niezbyt wiele komórek zginie, mogą one łatwo być zastąpione.


Biologiczne efekty promieniowania
Biologiczne efekty promieniowania promieniowanie tła

Jeśli zbyt wiele komórek zginie, organ lub cały organizm umiera.

  • Jeśli komórki są uszkodzone lecz nie zabite, organizm może próbować je naprawić, korzystając z DNA jako wzorca

  • Naprawy mogą być prawidłowe lub błędne.


Biologiczne efekty promieniowania1
Biologiczne efekty promieniowania promieniowanie tła

  • Jeśli naprawa jest błędna, komórka może przeżyć, lecz jej biologiczny program może ulec zmianie (“Mutacja”)

  • Może to w ostateczności być przyczyną raka


Biologiczne efekty promieniowania2
Biologiczne efekty promieniowania promieniowanie tła

Są dwa rodzaje efektów

Efekty ostre:

  • Dawka > 1 Sv: zmiany we krwi, oparzenia, choroba popromienna (więcej komórek zostało zabitych, niż może być naprawionych). Im większa dawka, tym silniejszy efekt!

    Efekty ostre mogą wystąpić jedynie, gdy dawka jest powyżej progu ~ 1 Sv!


Biologiczne efekty promieniowania promieniowanie tła

Dwa rodzaje efektów

Efekty ostre:


Biologiczne efekty promieniowania promieniowanie tła

  • Dwa rodzaje efektów

  • Efekty opóźnione:

  • Rak, białaczka; jeśli komórki przeżyły lecz zmutowały (przez nieudaną naprawę). Nie ma tutaj progu!

  • Im większa dawka, tym większe prawdopodobieństwo („statystyka”).


Biologiczne efekty promieniowania promieniowanie tła

Dwa rodzaje efektów

Efekty opóźnione:

Jeśli mutacja wystąpi w komórkach rozrodczych (gonady) efekty mogą być oddziedziczone przez następne pokolenia (“efekty genetyczne”)

Efekty rozwijają się wiele lat po ekspozycji na promieniowanie


Perspektywa ryzyka
Perspektywa ryzyka promieniowanie tła

Relatywne ryzyko śmierci z prawdopodobieństwem

1 do miliona:

  • Wypalenie 1,4 papierosa (rak płuc)

  • Spożycie 40 łyżek masła orzechowego (cholesterol)

  • Spożycie 100 steków grillowanych na węglu drzewnym (rak)

  • Spędzenie 2 dni w Nowym Jorku (zanieczyszczenie powietrza)


Perspektywa ryzyka promieniowanie tła

  • Relatywne ryzyko śmierci z prawdopodobieństwem

  • 1 do miliona:

  • Przejechanie 65 km samochodem (wypadek)

  • Przelecenie 4000 km samolotem (wypadek)

  • Spływ łodzią canoe przez 6 minutes (utonięcie)

  • Pochłonięcie dawki promieniowania ~ 0,1 mSv


  • Limity ekspozycji rocznej promieniowanie tła

  • Ogólny dla ludności: 1 mSv / rok

  • Pracownicy przemysłu jądrowego: 20 mSv / rok


Limity ekspozycji rocznej
Limity ekspozycji rocznej promieniowanie tła

  • Dawka 1mSv/rokodpowiada ryzyku śmierci na rakaspowodowanego napromieniowaniemw wysokości ~50 zgonówna milion ludzi (5% na Sv).

    Jest to 1/10 przeciętnego rocznego ryzyka śmierci w wypadku przy pracy dla rolników, pracowników budowlanych, górników lub kierowców ciężarówek

    Przeciętne ryzyko śmierci na raka bez napromieniowania wynosi około 20%

    (~ 200.000 zgonówna milion)


Ekspozycja a ska enie
Ekspozycja a skażenie promieniowanie tła

Jesteś eksponowany(-na), jeśli znajdujesz się w pobliżu źródła.

Im dłużej tam pozostajesz, im bliżej się znajdujesz, tym większa jest twoja pochłonięta dawka promieniowania.

Nie staniesz się od tego radioaktywny(-na).


Ekspozycja a ska enie1
Ekspozycja a skażenie promieniowanie tła

  • Jeśli radioaktywny materiał znajdzie się na tobie lub co gorsza wewnątrz ciebie, jesteś skażony (-na), praktycznie jesteś chodzącym źródłem promieniowania.

  • Wchłonięcie materiału radioaktywnego następuje przez wdychanie i/lub spożycie


Być może niewielkie jest ryzyko ekspozycji na niewielkie promieniowanie:

Powinieneś (powinnaś) zawszeprzestrzegać “ALARA”

AS

LOW

AS

REASONABLY

ACHIEVABLE

(tak niewiele, jak to jest rozsądnie osiągalne)


  • Zasady ekspozycji ALARA promieniowanie

  • Są trzy podstawowe zasady dla zachowania niskiej ekspozycji:

  • Czas:redukcja czasu ekspozycji

  • Dystans: zwiększenie dystansu od źródła

  • Osłona:stosowanie osłon


Pytania promieniowanie


ad