cz druga promieniowanie jednostki bezpiecze stwo
Download
Skip this Video
Download Presentation
Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 27

Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo - PowerPoint PPT Presentation


  • 177 Views
  • Uploaded on

Charakterystyka materiałów nuklearnych i radioaktywnych, zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych. Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo. Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo. Zarys

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo' - malana


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
cz druga promieniowanie jednostki bezpiecze stwo

Charakterystyka materiałów nuklearnych i radioaktywnych, zagadnienia dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa w obecności materiałów radioaktywnych

Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo

cz druga promieniowanie jednostki bezpiecze stwo1
Część druga: promieniowanie, jednostki, bezpieczeństwo

Zarys

Jednostki: bekerel,grej, siwert (nowe)

Jednostki: kiur, rad, rem (stare)

Efekty, ryzyko, skażenie

ALARA

dawne jednostki promieniowania
Dawne jednostki promieniowania

Aktywność:

1 kiur (1Ci) = 37 GBq (~ 1g Ra)

1 mCi = 37 MBq,

1 µCi = 37 kBq

1 Bq = 27 pCi

slide4

Jednostki promieniowania

  • Czym jest bekerel (Bq)?
  • Jednostką radioaktywności.
  • 1 Bq = 1 rozpad atomowy na sekundę.
  • 60 bekerelijest przeciętną ilością naturalnego potasu-40 (K-40) na każdy kg człowieka, tj. ilość K-40 w każdym kilogramie ciała jest taka, że 60 atomów potasurozpada sięw każdej sekundzie.
jednostki promieniowania grej i siwert
Jednostki promieniowania: grej i siwert
  • Aspekt fizyczny: dawka pochłonięta mierzona jest w grejach, 1 Gy jest ilością energii promieniowaniarówną 1 dżul (1 J) pochłoniętą w 1 kg materii (1 J/kg)

Uwaga: definicja dżula - 1 J = energia potrzebna do podniesienia ciężaru 9,8 kg na wysokość 1m.

2. Aspekt biologiczny: Równoważnik dawkimierzony w siwertach, (Sv) lubdawka równoważnadefiniują to samo jakodawkę pochłoniętą (J/kg) , lecz zależne są od tkanki biologicznej w której dawka została pochłoniętaoraz od rodzaju promieniowania (alfa, beta, gamma, neutrony).

slide6

Jednostki promieniowania...

  • Czym jest milisiwert (mSv)?
  • Jednostką dawki promieniowania związaną z energią zaabsorbowaną w ciele.
  • 1 mSv to mniej niż połowa przeciętnej rocznej dawki promieniowania ze źródeł naturalnych, 10-krotność dawki promieniowania z pojedynczego prześwietlenia klatki piersiowej.
  • (1 millisiwert = 1/1000 siwerta = 1000 mikrosiwertów)
dawniejsze jednostki promieniowania
Dawniejsze jednostki promieniowania

Dawka:

1 rem = 10 mSv = 0,01 Sv

1mrem = 10 mikrosiwertów (10 µSv)

1 mSv = 100 mrem = 0,1 rem

slide8

Nie każde promieniowanie ma ten sam efekt biologiczny

  • Różne rodzaje promieniowania mają różne efekty biologiczne, zależne głównie od gęstości jonizacji
  • Odzwierciedleniem tego jest “relatywna efektywność biologiczna (RBE)”, a wskaźnik “Q” odniesiony do promieniowania, który pokazuje, jak bardzo jest efekt zwielokrotniony, jeśli działają nie  , lecz cięższe lub naładowane cząstki:
slide11

Dawka promieniowania związana z zawodem

Roczne dawki zawodowe dla różnych stanowisk:

(przeciętniew mSv/rok)

slide12

Biologiczne efekty promieniowania

  • Ludzkie ciało składa się głównie z wody.
  • Jeśli w cząsteczki wody uderzy promieniowanie jonizujące, mogą pękać wiązania chemiczne i tworzyć się wolne rodniki. Mogą one uszkadzać lub zabijać komórki.
  • Jeśli niezbyt wiele komórek zginie, mogą one łatwo być zastąpione.
biologiczne efekty promieniowania
Biologiczne efekty promieniowania

Jeśli zbyt wiele komórek zginie, organ lub cały organizm umiera.

  • Jeśli komórki są uszkodzone lecz nie zabite, organizm może próbować je naprawić, korzystając z DNA jako wzorca
  • Naprawy mogą być prawidłowe lub błędne.
biologiczne efekty promieniowania1
Biologiczne efekty promieniowania
  • Jeśli naprawa jest błędna, komórka może przeżyć, lecz jej biologiczny program może ulec zmianie (“Mutacja”)
  • Może to w ostateczności być przyczyną raka
biologiczne efekty promieniowania2
Biologiczne efekty promieniowania

Są dwa rodzaje efektów

Efekty ostre:

  • Dawka > 1 Sv: zmiany we krwi, oparzenia, choroba popromienna (więcej komórek zostało zabitych, niż może być naprawionych). Im większa dawka, tym silniejszy efekt!

Efekty ostre mogą wystąpić jedynie, gdy dawka jest powyżej progu ~ 1 Sv!

slide16

Biologiczne efekty promieniowania

Dwa rodzaje efektów

Efekty ostre:

slide17

Biologiczne efekty promieniowania

  • Dwa rodzaje efektów
  • Efekty opóźnione:
  • Rak, białaczka; jeśli komórki przeżyły lecz zmutowały (przez nieudaną naprawę). Nie ma tutaj progu!
  • Im większa dawka, tym większe prawdopodobieństwo („statystyka”).
slide18

Biologiczne efekty promieniowania

Dwa rodzaje efektów

Efekty opóźnione:

Jeśli mutacja wystąpi w komórkach rozrodczych (gonady) efekty mogą być oddziedziczone przez następne pokolenia (“efekty genetyczne”)

Efekty rozwijają się wiele lat po ekspozycji na promieniowanie

perspektywa ryzyka
Perspektywa ryzyka

Relatywne ryzyko śmierci z prawdopodobieństwem

1 do miliona:

  • Wypalenie 1,4 papierosa (rak płuc)
  • Spożycie 40 łyżek masła orzechowego (cholesterol)
  • Spożycie 100 steków grillowanych na węglu drzewnym (rak)
  • Spędzenie 2 dni w Nowym Jorku (zanieczyszczenie powietrza)
slide20

Perspektywa ryzyka

  • Relatywne ryzyko śmierci z prawdopodobieństwem
  • 1 do miliona:
  • Przejechanie 65 km samochodem (wypadek)
  • Przelecenie 4000 km samolotem (wypadek)
  • Spływ łodzią canoe przez 6 minutes (utonięcie)
  • Pochłonięcie dawki promieniowania ~ 0,1 mSv
slide21

Limity ekspozycji rocznej

  • Ogólny dla ludności: 1 mSv / rok
  • Pracownicy przemysłu jądrowego: 20 mSv / rok
limity ekspozycji rocznej
Limity ekspozycji rocznej
  • Dawka 1mSv/rokodpowiada ryzyku śmierci na rakaspowodowanego napromieniowaniemw wysokości ~50 zgonówna milion ludzi (5% na Sv).

Jest to 1/10 przeciętnego rocznego ryzyka śmierci w wypadku przy pracy dla rolników, pracowników budowlanych, górników lub kierowców ciężarówek

Przeciętne ryzyko śmierci na raka bez napromieniowania wynosi około 20%

(~ 200.000 zgonówna milion)

ekspozycja a ska enie
Ekspozycja a skażenie

Jesteś eksponowany(-na), jeśli znajdujesz się w pobliżu źródła.

Im dłużej tam pozostajesz, im bliżej się znajdujesz, tym większa jest twoja pochłonięta dawka promieniowania.

Nie staniesz się od tego radioaktywny(-na).

ekspozycja a ska enie1
Ekspozycja a skażenie
  • Jeśli radioaktywny materiał znajdzie się na tobie lub co gorsza wewnątrz ciebie, jesteś skażony (-na), praktycznie jesteś chodzącym źródłem promieniowania.
  • Wchłonięcie materiału radioaktywnego następuje przez wdychanie i/lub spożycie
slide25

Być może niewielkie jest ryzyko ekspozycji na niewielkie promieniowanie:

Powinieneś (powinnaś) zawszeprzestrzegać “ALARA”

AS

LOW

AS

REASONABLY

ACHIEVABLE

(tak niewiele, jak to jest rozsądnie osiągalne)

slide26

Zasady ekspozycji ALARA

  • Są trzy podstawowe zasady dla zachowania niskiej ekspozycji:
  • Czas:redukcja czasu ekspozycji
  • Dystans: zwiększenie dystansu od źródła
  • Osłona:stosowanie osłon
ad