Publiek en privaat toezicht op financi le markten
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 21

Publiek en privaat toezicht op financiële markten PowerPoint PPT Presentation


  • 92 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Publiek en privaat toezicht op financiële markten. prof. dr. S.G. (Fieke) van der Lecq EUR / ESE & NMa / MFS * EITC Rotterdam, 26 maart 2009. Organisatie publiek toezicht: de financiële toezichtdriehoek. Sectorspecifieke toezichthouders: DNB en AFM

Download Presentation

Publiek en privaat toezicht op financiële markten

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Publiek en privaat toezicht op financi le markten

Publiek en privaat toezicht op financiële markten

prof. dr. S.G. (Fieke) van der Lecq

EUR / ESE & NMa / MFS *

EITC Rotterdam, 26 maart 2009


Organisatie publiek toezicht de financi le toezichtdriehoek

Organisatie publiek toezicht: de financiële toezichtdriehoek

  • Sectorspecifieke toezichthouders: DNB en AFM

  • Generieke toezichthouders: vele! O.a. NMa

  • Uitruil → optimalisatie

    • Transparantie ↔ stabiliteit

    • Stabiliteit ↔ mededinging

    • Transparantie ↔ mededinging

  • Samenwerken t.b.v. consistentie

  • Alert zijn op regulatory capture en endogeniteit toezichtsregime (zittende partijen meer invloed)


Bredere samenwerkingsverbanden

Bredere samenwerkingsverbanden

  • NMa, AFM, DNB: (markt)monitoring, integriteit

  • FEC, FIOD / ECD, Belastingdienst

  • OM, AIVD, etc.

    Uitgangspunten:

  • van autonoom naar integraal

  • van repressief naar preventief

  • van uitkomsten naar gedrag (via compliance)

    Financiële sector gerelateerd aan reële sector: enorme hefboomwerking.


Technische risico s in de financi le sector

Technische risico’s in de financiële sector

  • Financieel risico

    • Bv. rente, debiteuren, tegenpartij, valutakoersen, aandelenkoersen, langleven, catastrofes

  • Operationeel risico

    • Falende systemen (bv. ICT) en medewerkers (uitval, fraude)

  • Strategisch risico

    • Veranderde wet- en regelgeving, maatschappelijke opvattingen

    • Risico van verkeerde strategie

  • Samenstellingsfout: individueel rationeel ≠ sociaal optimaal

    • Momenteel extra lastig door ‘bankierende overheid’

  • Systeemrisico door interdependentie / verwevenheid (domino)

    • Too big to fail

    • Too big to save


Mededingingsrisico s in de financi le sector

Mededingingsrisico’s in de financiële sector

  • Weinig aanbieders, zware regulering, interdependentie / verwevenheid, beperkte transparantie

  • Sectorcultuur: actieve brancheverenigingen, veel geïnstitutionaliseerd overleg, samen uit & thuis.

  • Productkenmerken leiden tot consumentenfalen

    • Bedrijven kennen hun klant onvoldoende

  • Daardoor te weinig stemmen met de euro

  • Passieve consument wordt verwend en dom gehouden


Risico s kosten geld

Risico’s kosten geld…

  • Schade voor bedrijf

    • Productieverlies

    • Fraude

    • Reputatieschade

    • Herverdeling

    • Debiteurenrisico, tegenpartijrisico

  • Maatschappelijke winst / verlies

    • Systeemrisico

  • Hoe bepaal je de prijs van risico? Vgl. derivaten.

  • Risico’s afdekken kost ook geld!


Wie let op welke risico s

Wie let op welke risico’s?

  • Interne risico’s

    • Auditing & control, risk management (CRO)

    • Compliance officer (CO)

  • Sectorgebonden risico’s

    • Sectorale toezichthouders

    • Consumentenorganisaties

  • Risico’s per productmarktcombinatie

    • BKR, credit rating agencies, etc.

  • Externe risico’s

    • Belangengroepen

    • Overheid (maar wat als de overheid zelf actor is?)

  • Diverse soorten risico

    • Consultants (in opdracht)  (onbedoeld) harmoniserend effect


En waar is de consument

…en waar is de consument?

  • Disciplinerende kracht van vraagzijde in financiële sector beperkt

  • Beperkte informatie

    • Ongelijk verdeeld: informatieasymmetrie

    • Duur: informatie kost soms veel geld

    • Informatie over product + aanbieder nodig

  • Beperkte informatieverwerkingscapaciteit

    • Hoeveelheid informatie

    • Vakkennis: duiden van informatie

  • Beperkte bereidheid tot inzet

    • Tijd & geld (financiële producten zijn ‘low interest goods’)

    • Gemakzucht: vadertje staat regelt het wel (DeMarzo: updated beliefs)

    • Keerzijde: woede als het niet goed blijkt te zijn (Radar, Kassa, Zembla)

    • Wie is waarvoor verantwoordelijk? (Van Waarden, 2006)

  • Financiële alfabetisering: informatie + zelfvertrouwen + urgentie


Van publiek naar privaat toezicht

Van publiek naar privaat toezicht

  • Terugtredende overheid

    • horizontaal toezicht

    • toezicht op (zelf)toezicht (vgl. Van Waarden, 2006; Faure, 2007)

    • principle based supervision ↔ rule based supervision

      Is dit realistisch? Is het voldoende?

  • Nee: mislukt zelftoezicht in financiële sector evident

    • Maar publiek toezicht was ook ontoereikend: witte vlekken

  • Pleidooi voor Europees toezicht (cie.-De Larosière)

  • Ergo: 2 sporen:

    • publiek toezicht internationaal verstevigen

    • privaat toezicht beter organiseren (prikkels)


Zelforganisatie in het toezicht

Zelforganisatie in het toezicht

  • Risico modelleren

    • bv. ALM, VAR (probability of default * loss given default)

  • Voldoen aan standaarden

    • Basel-II, SarbOx, SAS-II

  • License to operate

    • DSI-registratie

    • Goedkeuring topbenoemingen door DNB + AFM

    • Branchekeurmerken

  • Voorlichting door brancheverenigingen (NVB, VvV)

    • “Samenwerken: geniet met mate”

  • Meedenkende advocaten (bv. vrijstelling art. 6.3 Mw)

  • Dit alles bleek niet voldoende!


Casus 1 pensioenfondsen

Casus 1: pensioenfondsen

  • Afstand van de overheid: domein van sociale partners

  • Sociaal domein (arbeidsvoorwaarde: uitgesteld loon) versus financieel domein (geld: oudedagsvoorziening)

  • Twee betrokken departementen: Min.SZW – Min.FIN

  • Extern toezicht op financiële aspect: nFTK (DNB)

  • Intern/extern toezicht op arbeidsvoorwaardelijke aspect: sociale partners

  • Interne toezichtsorganen (pension fund governance)

  • Wat dit adequaat? Slechts ten dele. Wat nu?


Casus 2 verzekeraars

Casus 2: verzekeraars

  • Verbond heeft in 2004 een model-complianceregeling ontworpen

    • Onderdeel van Gedragscode Verzekeraars.

    • Beoogd: bedrijf houdt zich aan Mw en werkt niet samen met derden die Mw overtreden

    • Evaluatie invoering in 2006

  • Uitkomsten evaluatie

    • CO’s hebben veel wetten om op te letten

    • Doelgroep regeling varieert per verzekeraar

    • Permanente educatie noodzakelijk

    • Soms ondertekening ‘in control’-statement

    • Audits vinden nog te weinig plaats

    • Belangrijke rol voor RvC (direct contact met CO)

  • Compliance officer moet interne, onafhankelijke toezichthouder zijn


Vertrouwen is goed maar

Vertrouwen is goed, maar…

“ You teach best what you most need to learn ”


Vertrouwen is

Vertrouwen is…

  • Trust amounts to the expectation that the other party, even if circumstances change, would stick to an agreement.Khalil, 1994

  • Thekey aspect of trust […] concerns the extent to which an organizational form provides reliable knowledge about future outcomes.Gill and Butler, 1996

  • Trust is the expectation that arises within a community of regular, hones, and cooperative behaviour, based on commonly shared nowms, on the part of other members of that community.Fukuyama, 1998

  • Ergo: het gaat om gedeelde normen (soms ook gedeelde waarden)


Vertrouwen als niets meer helpt

Vertrouwen… als niets meer helpt

  • Ondernemen: onzekerheid over gedrag van anderen

    • 1ste linie: contract (beschrijving toekomstig gedrag)

    • 2de linie: reputatie (informatie historisch gedrag)

    • 3de linie: bilateraal vertrouwen (gedeeld verleden)

    • 4de linie: multilateraal vertrouwen (gedeelde cultuur)

  • ‘high trust’: is dat verantwoord?

    • Waar vertrouw je dan eigenlijk op?

    • Hoe kun je controleren? Informatie, kennis?

    • Wanneer is vertrouwen onvoldoende?

    • Is dreigement van hoge straf geloofwaardig?


Te veel vertrouwd op

Te veel vertrouwd op…

  • De deskundigen

    • Destructieve prikkelstructuur

    • Afwijkende meningen werden niet gehoord

  • De markt

    • Voor sommige producten was er niet eens een markt

  • De overheid

    • Kan niet eindeloos geld bijlenen

    • Heeft niet overal verstand van (bv. bankieren)

    • Toezicht op toezicht houdt een keer op


Te weinig vertrouwd op

Te weinig vertrouwd op:

  • Dissenting opinions (bv. Buiter over IJsland)

  • Gezond verstand

    • Koop niets dat je niet snapt

    • Verkoop niets dat je zelf niet zou kopen

    • Simpele principes: lenen kost geld, sparen levert geld op, etc. (Hiele, Verdegaal, e.a.)

  • Eksteroog / boerenverstand

    • Dit kan niet goed zijn

    • KIS-principe


Maar controle is beter

… maar controle is beter

  • Rol compliance officer: zorgen dat onderneming zich aan relevante wet- en regelgeving houdt

    • Inclusief de feitelijk leidinggevenden

  • Vinkjes zetten is niet voldoende

    • Verspreiden van kennis, waarden, normen

    • Bewustzijn verhogen (dilemma’s bespreken, fouten melden)

  • Dubbele rol: interne raadgever + politieagent

  • Weinig machtsmiddelen (RvB, RvC)

  • Voorbeeld compliance in financiële sector

    • modelcode mededinging van Verbond van Verzekeraars

    • attenderen op clementieregeling NMa


Conclusies

Conclusies

Bevindingen

  • Overheid trekt zich terug uit het toezicht

  • In financiële sector zijn de risico’s anders dan in andere sectoren

  • Bovendien heeft zelftoezicht evident gefaald

    Aanbevelingen

  • Daarom: voorzichtig met terugtrekken

  • Samenwerkende toezichthouders nodig

  • Actievere rol compliance officers (interne toezichthouders)

  • Ondertussen mag de consument zelf ook wel wat beter opletten


Stellingen

Stellingen

  • Publieke en private toezichthouders zijn tekort geschoten, want ze hebben de crisis niet voorkomen.

  • Publieke toezichthouders moeten meer samenwerken, maar niet samengaan.

  • Private toezichthouders moeten eerst laten zien dat ze het zelf kunnen.

  • Gedragsverbetering moet meetbaar worden gemaakt: “what gets measured, gets done”.

  • De consument moet meer eigen verantwoordelijkheid nemen.


Verdere informatie

Verdere informatie

  • www.nmanet.nl

  • [email protected]

  • http://people.few.eur.nl/vanderlecq

  • [email protected]


  • Login