F l atisi
Sponsored Links
This presentation is the property of its rightful owner.
1 / 19

FİİL ÇATISI PowerPoint PPT Presentation


  • 194 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

FİİL ÇATISI. DİL ve ANLATIM DERSİ ÖĞRETMEN:EROL AYDIN www.edebiyatogretmeni.net. FİİL ÇATISI. Fiillerin, özne ve nesnelerine göre almış oldukları durumlara, gösterdikleri özelliklere çatı denir. FİİLLER ÇATILARI BAKIMINDAN İKİYE AYRILIR. FİİL ÇATISI

Download Presentation

FİİL ÇATISI

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


FİİL ÇATISI

DİL ve ANLATIM DERSİ

ÖĞRETMEN:EROL AYDIN

www.edebiyatogretmeni.net


FİİL ÇATISI

Fiillerin, özne ve nesnelerine göre almış oldukları durumlara, gösterdikleri özelliklere çatı denir.


FİİLLER ÇATILARI BAKIMINDAN İKİYE AYRILIR

FİİL ÇATISI

A.Nesnelerine Göre B.Öznelerine Göre

  • Geçişli Fiil 1.Etken Fiil

  • Geçişsiz Fiil 2.Edilgen Fiil

    3.Oldurgan Fiil 3.Dönüşlü Fiil

    4.Ettirgen Fiil 4.İşteş Fiil


A.NESNELERİNE GÖRE FİİLLER

1.Geçişli Fiiller:

Kullanım sahasınaçıktığında nesneye ihtiyaç duyan, nesne alabilen fiillere geçişli fiiller denir.


Akşam güzel bir film seyrettik.yüklem

Ne seyrettik ?

Film (nesne)

FİİL GEÇİŞLİDİR


  • Kardeşikaleminikırmış.

  • Özne nesne yüklem

  • Kardeşi neyi kırmış?

  • Kalemini (nesne)

  • FİİL GEÇİŞLİDİR


DİKKAT

Bir fiilin geçişli ya da geçişsiz olduğunu öğrenmek için soru sorarken, önce özneyi bulmalıyız.Özneyi bulmadan nesneyi bulmaya çalışırsak yanılabiliriz.Çünkü bazı kullanımlarda özne ve nesne karışabilmektedir.


Şakalaşırken eli çıkmıştı. yüklem

Çıkan ne?

Eli (Özne)

FİİL GEÇİŞSİZDİR


DİKKAT

Bir fiilin geçişli olabilmesi için , önemli olan o fiilin “ne, neyi, kimi” sorularına cevap verebilmesidir.Bazen fiil geçişli olduğu halde cümlede nesne bulunmayabilir.


Akşama kadar bekledim.yüklem

Akşama kadar bekledim.

Kimi bekledim?

Onu , kardeşimi..... (nesne)


2. Geçişsiz Fiiller:

Nesne gerektirmeyen, nesne olmadan da kullanım sahasına çıkan fiillere geçişsiz fiil denir.


Bu söze sınıftakilerin hepsi gülmüştü.yüklem

Ne gülmüştü?

Neyi gülmüştü?

Kimi gülmüştü?

FİİL GEÇİŞSİZDİR


Ağaçların yaprakları sarardı.yüklem

Sararan ne?

Ağaçların yaprakları (özne)

Neyi sarardı?

Kimi sarardı?

FİİL GEÇİŞSİZDİR


Geçişli fiiller ayrıca yapılışlarına göre de incelenir.Bunlar oldurganlık ve ettirgenliktir.


OLDURGAN FİİLLER

Geçişsiz fiillerin geçişli hale getirilmesine oldurgan fiil denir.

Oldurgan fiiller , geçişsiz fiillere getirilen “-r, -t, -tır, -dır...” ekleriyle yapılır.


Çocuğu zor da olsa uyuttum.yüklem

“Uyumak” Neyi uyumak?

(Cevap yok)

“Uyutmak” Neyi uyutmak?

(Çocuğu)

FİİL OLDURGANDIR


Geçişsiz fiilGeçişli fiil

gülmek -dır- gül-dür-mek

Ağlamak -t- ağ-lat-mak

Pişmek -ir- piş-ir-mek

Çıkmak -r- çık-ar-mak

oldurgan fiil


ETTİRGEN FİİLLER

Geçişli fiillerin geçişlilik derecesinin arttırılmasına ettirgen fiil denir.

Ettirgen fiiller, oldurgan fiillerde olduğu gibi “-r, -t, -tır” ekleriyle yapılır.


Evin kapısını kırdırdı.yüklem

Neyi kırdırdı?

Evin kapısını (nesne)

kırdı - kırdırdı


  • Login