Hypertekst schrijven en observerend leren als aanvullende didactiek
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 27

Hypertekst schrijven en observerend leren als aanvullende didactiek PowerPoint PPT Presentation


  • 82 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Hypertekst schrijven en observerend leren als aanvullende didactiek. Martine Braaksma & Gert Rijlaarsdam Interfacultaire Lerarenopleidingen Universiteit van Amsterdam. Twee functies van schrijven: Als communicatiemiddel Als leer- en toetsmiddel

Download Presentation

Hypertekst schrijven en observerend leren als aanvullende didactiek

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Hypertekst schrijven en observerend leren als aanvullende didactiek

Martine Braaksma & Gert Rijlaarsdam InterfacultaireLerarenopleidingenUniversiteit van Amsterdam


Twee functies van schrijven:

Als communicatiemiddel

Als leer- en toetsmiddel

Belangrijke aspecten: informatie selecteren en ordenen uit bronnen, verbanden leggen, structureren, standpunt onderbouwen, onderscheid hoofdzaken/bijzaken, aanpassen aan publiek

Onderzoek en praktijk tot nu toe gericht op schrijven in traditionele, papieren, lineaire vorm, op schrijven als communicatiemiddel en gebaseerd op twee assumpties over leren:

gelijkheid van taken (lineair = doel -> lineair = middel)

oefening baart kunst (leren schrijven door schrijven)

Schrijfvaardigheid


De twee assumpties over leren weerleggen om schrijfonderwijs te verbeteren

Theorie over schrijfprocessen uitbreiden en verfijnen

Kunnen twee leerarrangementen de kwaliteit van leren schrijven verbeteren?

het schrijven van hyperteksten (vs. lineaire teksten)

het observeren van schrijvers (vs. zelf schrijven)

Effecten op:

schrijfvaardigheid (schrijfprocessen, lineaire tekstkwaliteit, vertrouwen in eigen kunnen, kennis over schrijven)

kennis (van het onderwerp waarover de schrijver schrijft)

Doel project


“Digitale tekst waarin informatie is georganiseerd als een netwerk en waarin tekstblokken met elkaar zijn verbonden via ‘links’ (actieve verwijzingen).”

Hypertekst


Teksten op Internet en encyclopedieën op CD ROM

Bijvoorbeeld


Schrijfprocessen en kwaliteit schrijfproduct

Veronderstelling: hypertekst schrijven brengt schrijvers in aanraking met hiërarchische tekststructuren

Bij hypertekst-achtig schrijven meer planning en analyse dan bij lineaire schrijftaken

Resulterend in hogere tekstkwaliteit

Hypertekst schrijven = veel oefenen met plannen en analyseren = goed voor tekstkwaliteit

Effecten HYP op schrijfvaardigheid


Kennis over het onderwerp waarover de schrijver schrijft

Actieve kennisconstructie, vgl. “knowledge transforming”

Effecten HYP op kennis


Effectief gebleken bij schrijfvaardigheid (verschillende tekstsoorten, verschillende niveaus schrijvers)

Geeft inzicht in “onzichtbare” schrijfprocessen

Cognitieve belasting verschuift van uitvoering schrijftaak naar leren schrijven

Stimuleert expliciet gebruik van metacognitieve vaardigheden zodat input voor leren vergroot wordt

Observerend leren


Vijf lessen (70 minuten elk) over het schrijven van een betoog

Korte plenaire uitleg en instructie + werkbladen

Drie condities (HYP, LIN en OBS)

Inhoud is hetzelfde voor de drie condities, type schrijftaak verschilt (LIN/HYP) en “uitvoering” (zelf doen of OBS)

Veel samenwerkend leren en aandacht voor onderwerp door “inquiry learning” en “echte” documentatie

Voor- en natoetsen: o.a. schrijfvaardigheid (proces/product), kennis over het onderwerp, kennis over schrijven, schrijfstijl

Hoofdpunten lessenserie betoog schrijven


Opbouw lessenserie betoog schrijven


Voorbeelden van (leerling)hyperteksten

Inleiding

Standpunt

Defintie goed doel

Argumentem voor

Tegen-argumenten


Voorbeelden (vervolg)

Inleiding

Hoofd- argumenten

Conclusie

Standpunt


Nadenken over structuurhypertekst (Bart en Linda)

Nadenkenover werktitelbetoog (Floor en Toon)

Voorbeelden van observerend leren


Studie 1: LIN vs. HYP

  • Effecten op globale kwaliteit schrijfproduct (lineaire tekst over een ander onderwerp)


Studie 2: Effecten op schrijfprocessen tijdens HYP en LIN schrijven (1)


Studie 2: Effecten op schrijfprocessen tijdens HYP en LIN schrijven (2)


Studie 2: Relaties tussen pauze- en productie- activiteiten en resulterende tekstkwaliteit


Studie 2: Verschillen voor pauze- en productielocaties tussen LIN en HYP schrijven


Studie 2: Verschillen voor pauze- en productielocaties tussen LIN en HYP schrijven

Negatieve relatie met tekstkwaliteit

Positieve relatie met tekstkwaliteit


Verschillende proceskarakteristieken voor hypertekst schrijven en lineair schrijven:

HYP: > schrijftijd tijdens heel schrijfproces

Meer vloeiend schrijven, doordat hiërarchisch schrijfplan afspiegeling is van document structuur? Schrijftaak is meer gestructureerd

LIN: > pauzetijd, langere pauzes (vooral tussen woorden in begin en tussen zinnen in midden schrijfproces)

Meer betrokken in linearisatieproces, formuleren van linguïstische indicatoren/connectieven? Minder vloeiend schrijven

Samenvatting processen


Studie 3: effecten van HYP en OBS vs. LIN en CON

  • Effecten op argumentatieve kwaliteit van het schrijfproduct (lineaire tekst over een ander onderwerp)


Studie 3: effecten van HYP en OBS vs. LIN en CON

  • Effecten op pauzetijden (tijdenshet schrijven van een lineaire tekst over een ander onderwerp)


Uitsnede eerste vijf minuten

Studie 3: effecten van HYP en OBS vs. LIN en CON


Tijdens het schrijven van een lineaire tekst

Studie 3: relatie tussen pauzetijden en tekstkwaliteit


Andere organisatie van schrijfprocessen tijdens LIN en HYP schrijven

Sommige processen in HYP positief gerelateerd aan kwaliteit schrijfproduct en in LIN negatief gerelateerd

HYP laat andere schrijfprocessen zien na de interventie (langere pauzes in het begin), die processen zijn positief gerelateerd aan kwaliteit schrijfproduct

HYP en OBS positief effect op tekstkwaliteit, maar alleen voor goede schrijvers (nieuw type taak, transfer naar (zelf) lineair schrijven?)

Conclusies


Hypertekst schrijven voor ordenen inhoud, inspelen op (verschillende) lezers, structureren

Observerend leren voor inzicht in (specifieke) schrijfprocessen/schrijftaken

Effectief gebleken in voortgezet onderwijs (Braaksma, 2002; Couzijn, 2005) en universitair onderwijs: reviseren in het Engels (Van Steendam et al, 2010), schrijven van syntheseteksten bij economie (Raedts et al, 2009)

Implicaties voor schrijfonderwijs


Publicaties, presentaties, lesmateriaal, op:

http://www.ilo.uva.nl/homepages/martine

Email: [email protected]

Meer informatie?


  • Login