Download

Leczenie bólu w onkologii






Advertisement
/ 38 []
Download Presentation
Comments
kacy
From:
|  
(1149) |   (0) |   (0)
Views: 27 | Added:
Rate Presentation: 0 0
Description:
Leczenie bólu w onkologii. Dr n. med. Anna Orońska Kierownik Zespołu Opieki Paliatywnej przy D.C.O. Wojewódzki Konsultant Medycyny Paliatywnej. DLACZEGO CHOROBIE NOWOTWOROWEJ TOWARZYSZY BÓL ? . Patogeneza bólów nowotworowych
Leczenie bólu w onkologii

An Image/Link below is provided (as is) to

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use only and may not be sold or licensed nor shared on other sites. SlideServe reserves the right to change this policy at anytime. While downloading, If for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.











- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -




Slide1 l.jpgSlide 1

Leczenie bólu w onkologii

Dr n. med. Anna Orońska

Kierownik Zespołu Opieki Paliatywnej przy D.C.O. Wojewódzki Konsultant Medycyny Paliatywnej.

Slide2 l.jpgSlide 2

DLACZEGO

CHOROBIE

NOWOTWOROWEJ

TOWARZYSZY

BÓL?

Slide3 l.jpgSlide 3

  • Patogeneza bólów nowotworowych

  • 1. Rozrost nowotworu w narządach posiadających torebkę

  • Naciekanie przez nowotwór tkanek miękkich

  • Przerzuty nowotworu do kośćca

  • Naciekanie przez nowotwór błon surowiczych

  • (opłucnej, otrzewnej)

  • Wywołana przez rozrost nowotworu martwica narządów

  • litych (trzustka)

  • Wywołane przez rozrost nowotworu zamknięcie naczyń

  • Naciekanie przez nowotwór nerwów obwodowych

Slide4 l.jpgSlide 4

“BÓL NOWOTWOROWY”

to nie jest rozpoznanie

Slide5 l.jpgSlide 5

Ból nowotworowy

  • Bóle spowodowane nowotworem

  • Bóle powstałe w wyniku leczenia przeciwnowotworowego

  • Bóle koincydalne, które występują u chorych na nowotwory złośliwe, ale nie związane bezpośrednio z chorobą

  • Bóle związane z wyniszczeniem nowotworowym

Slide6 l.jpgSlide 6

BÓLE SPOWODOWANE LECZENIEM

PRZECIWNOWOTWOROWYM

CYTOSTATYKI

Półpasiec

CHIRURGIA

RADIOTERAPIA

Slide7 l.jpgSlide 7

Ostry ból w chorobie nowotworowej

towarzyszący procedurom terapeutycznym

Procedury diagnostyczne

Pobieranie krwi

Punkcja lędzwiowa

Angiografia

Biopsja

Endoskopia

Chemioterapia

Zapalenie śluzówek

Myalgia

Arthralgia

Dysfunkcja przewodu pokarmowego

Radioterapia

Oparzenia skóry

Zapalenie śluzówek

Pharyngitis

Esophagitis

Proctitis

Świąd skóry

Procedury chirurgiczne

Ból pooperacyjny

Niedrożność porażenna

Retencja moczu

Slide8 l.jpgSlide 8

Ból somatyczny

  • Łatwy do opisania

  • Zlokalizowany

  • stały lub narastający

    • nasilający się przy zmianie pozycji

  • Rozlany trzewny

Wrażliwy na proste

analgetyki i opioidy

Slide9 l.jpgSlide 9

BÓL TRZEWNY

  • Niewielka ilość neuronów dośrodkowych

  • (ok. 10% wszystkich neuronów dośrodkowych)

  • Ból rzutowany (konwergencja)

  • Powiązany z autonomicznym układem nerwowym

  • (zwoje szyjne i piersiowe, splot i nerwy trzewne,

  • zwoje lędźwiowe, podbrzuszny górny i nieparzysty)

Slide10 l.jpgSlide 10

  • Ból neuropatyczny w chorobie nowotworowej

  • Ból wywołany przez rozrost nowotwóru w

  • strukturach nn. Czaszkowych (V, VII, IX)

  • Pleksopatia splotów szyjnych

  • Pleksopatia splotu ramiennego

  • Pleksopatia splotów w odcinku krzyżowo-

  • lędźwiowym

  • Naciekanie przez nowotwór struktur w przestrzeni

  • podpajęczynówkowej

  • Radikulopatie

  • 7. Mononeuropatie (n. miedzyżebrowego)

Slide11 l.jpgSlide 11

Ból neuropatyczny

  • Trudny do opisania

  • Pierwotnie zlokalizowany (jeden lub kilka dermatomów, nerw, splot)

  • Występuje nagle (piekący, parzący, strzelający)

  • Objawy współistniejące

    • hyperstezje, mrowienia, drętwienia, alodynia, zaburzenia czucia powierzchownego

Oporny (?) na działanie prostych anlgetyków i opioidów

Slide12 l.jpgSlide 12

  • Bóle przebijające w chorobie nowotworowej

  • Bóle incydentalne

  • Bóle „end of dose failure”

  • 3. Bóle samoistne

  • napadowy charakter

    szybki czas narastania (kilka minut)

    krótki czas trwania (ok. 30 min)

    znaczne nasilenie

Slide16 l.jpgSlide 16

Czynniki somatyczne:

nowotwór

patologia nowotworowa

objawy wyniszczenia

uboczne skutki leczenia

Depresja:

utrata pozycji społecznej

utrata pozycji zawodowej

utrata roli w rodzinie

stałe zmęczenie i senność

poczucie bezradności

kalectwo

Gniew:

przeszkody biurokratyczne

przyjaciele, którzy się odsunęli

opóźnienia w diagnozie

niekomunikatywni lekarze

podenerwowanie

niepowodzenia w leczeniu

Lęk:

przed bólem

przed szpitalem i sposobem opieki domowej

o losy rodziny

przed śmiercią

utratą godności osobistej

utratą kontroli nad własnym ciałem

Ból totalny,

wszechogarniający

Slide17 l.jpgSlide 17

BÓL NOWOTWOROWY

  • W Polsce z powodu nowotworu cierpi ponad 1% populacji

    • 400 tysięcy ludzi

  • Badania w USA i Europie wykazały, że leczenia przeciwbólowego wymaga

    • 51% chorych we wszystkich fazach nowotworu

    • 82% chorych w terminalnej fazie nowotworu

  • W Polsce leczenia przeciwbólowego wymaga prawdopodobnie minimum 200 tysięcy chorych

Slide18 l.jpgSlide 18

Strategia leczenia:

Niezwykle trudno jest uświadomić lekarzom,

że zalecenie leku przeciwbólowego “w razie bólu”

choremu, który stale odczuwa ból jest nonsensem,

który nie może być zrozumiany inaczej niż

przyjmowanie leku tylko wtedy, kiedy ból

staje się nie do wytrzymania.

Slide19 l.jpgSlide 19

Strategia leczenia:

  • leki należy podawać w stałych odstępach czasu

  • wybór leku jest determinowany jego skutecznością

  • dawka wstępna i następne ustalane indywidualnie

  • preferowaną drogą podawania jest droga doustna lub przezskórna

  • należy zwalczać towarzyszącą bezsenność

  • przeciwdziałanie objawom niepożądanym

Slide20 l.jpgSlide 20

Zasady leczenia

  • Leczenie bólu nowotworowego

  • - odpowiedni lek

  • - odpowiednia dawka

  • - odpowienie odstępy między dawkami

  • - odpowiedni czas leczenia

Slide21 l.jpgSlide 21

Leczenie bólów nowotworowych:

  • Fentanyl

  • Morfina

  • Buprenorfina

  • Tramadol

  • Kodeina

  • Paracetamol

  • Kwas acetylosalicylowy

  • Diklofenak

  • Ketoprofen

  • Metamizol

  • Ocena bólu

  • Strategia leczenia

  • Zapewnienie ciągłości leczenia

Slide22 l.jpgSlide 22

NLPZ

(redukcja zapotrzebowania na opioidy do 60 %)

Wheatley, 1998

Paracetamol

(redukcja zapotrzebowania na opioidy do 50 %)

Peduto, 1998

Slide23 l.jpgSlide 23

Tramadol

Antagonista receptorów opioidowych; działa również na

zstępujące drogi bólu poprzez zahamowanie zwrotnego

wychwytywania NA i 5HT.

Okres półtrwania wynosi 5 godzin, maksymalny efekt

działania 60 – 90 min. Stosować co 4 g.

Maksymalna dawka dobowa 400-600 mg

Objawy niepożądane: wzmożone pocenie, nudności,

wymioty, splątanie psychiczne

Slide24 l.jpgSlide 24

Preparaty morfiny:

Roztwór

Rp. Morphini hydrochlorici 1,0

Aquae destillatae 100,0

mf. solutio

ds. co 4 godz. 1 ml ( po ustaleniu dawki wstępnej)

Tabletki o przedłużonym kontrolowanym uwalnianiu:

Podaje się co 12 godzin, w dawce wynikającej

z podzielenia na dwa zapotrzebowania dobowego.

MST Continus, M-Eslon, Skenan, Doltard Vendal

Slide25 l.jpgSlide 25

Opioidy

  • Fentanyl

  • podawany przezskórnie - 25, 50, 75, 100 μg/godz co 3 doby

Jakie korzy ci przynosi stosowanie durogesicu l.jpgSlide 26

Jakie Korzyści przynosi stosowanie Durogesicu

  • 3 dni stałej kontrolii bólu

  • Wysoka skuteczność w bólu nowotworowym

  • Mniejsza ilość objawów niepożądanych w porównaniu z morfiną

  • Polepszenie jakości życia pacjentów

Jakie korzy ci przynosi stosowanie durogesicu27 l.jpgSlide 27

fentanyl

Jakie Korzyści przynosi stosowanie Durogesicu

Przezsórna droga podania:

  • Brak efektu pierwszego przejścia

  • Brak wpływu na przewód pokarmowy

  • Pacjenci i ich rodziny oceniają plaster jako wygodniejszy sposób podania leku

Pami ta l.jpgSlide 28

Pamiętać!!!

  • Początek działania durogesicu po 12 godzinach

  • Eliminacja po 12 godzinach od odklejenia plastra

  • Nie ciąć plastrów Durogesicu

  • Zapewnić lek dla bólu przebijającego

Slide29 l.jpgSlide 29

DUROGESIC®

stopień III

słabe opioidy

stopień II

leki nieopioidowe

stopień I

Slide30 l.jpgSlide 30

Inne opioidy:

Buprenorfina (Bunondol) - częściowy agonista

receptorów mu.

Dostępna w postaci tabletek podjęzykowych 0,2 i 0,4 mg.

Wykazuje efekt pułapowy.

Działa długo, lecz jeżeli jest nieskuteczna to przejście

na morfinę wymaga pewnego czasu, ponieważ receptory

opioidowe są zablokowane przez buprenorfinę.

PETYDYNA i PENTAZOCYNA

NIE POWINNY BYĆ STOSOWANE W LECZENIU

BÓLU NOWOTWOROWEGO

Slide31 l.jpgSlide 31

nudności

wymioty

skurcz zwieraczy

Wielokierunkowe

działania opioidów,

głównie niepożądane

zaparcia

depresja oddechowa

nadmierna sedacja

Slide32 l.jpgSlide 32

Za to, że nie stosowałeś prawidłowo drabiny WHO

Slide33 l.jpgSlide 33

Ból Neuropatyczny

Amitryptylina, Imipramina, Doxepina

Dawka wstępna = 10 mg,

dawka maksymalnie użyteczna 75 mg/24 godz.

Leki przeciwdrgawkowe

Stosowane w leczeniu bólów neuropatycznych.

Hamują samoistne pobudzenia we włóknach nerwowych

Karbamazepina (Amizepin, Tegretol),

Dawka wstępna = 100 mg, dawka maksymalna = 1800 mg

Slide34 l.jpgSlide 34

blokery kompleksu NMDA

A d C

DRG

Ketamina

EAA

SP

20-40 mg p.o. 4-6 x /dobę

Mg++

NMDA

mGluR

Ketamina

dekstrometorfan

AMPA

NK

Dekstrometorfan

45 mg x 3 p.o.

MgSO4

Slide35 l.jpgSlide 35

Leczenie bólu nowotworowegoKortykosteroidy

  • Wskazania:

  • Ból neuropatyczny,

  • Wzmożone ciśnienie

  • śródczaszkowe,

  • Rozsiany ból kostny

  • Działanie:

  • Przeciwzapalne

  • Przeciwobrzękowe

  • Przeciwwymiotne

  • Poprawiają apetyt

  • Poprawiają nastrój

Najczęściej stosowany dexametazon

Dawki 2 – 24mg/24 godz.

Slide36 l.jpgSlide 36

Leczenie bólu nowotworowegoBisfosfoniany i Kalcytonina

Ból kostny (przerzuty do kości) – czynniki chemiczne i mechaniczne

Resorpcja osteoklastyczna Þ osteoporoza Þ złamania patologiczne

Bisfosfoniany i kalcytonina łączą elementy leczenia

przyczynowego i objawowego; zmniejszają resorpcje kości

Bisfosfonian – klodronian (Bonefos) dawki 2 x 800 mg doustnie

Pamidronian (Aredia) dożylnie

Kalcytonina (Miacalcic) 100 j domięśniowo lub donosowo

1 x /24 godz.

Slide37 l.jpgSlide 37

Neuronalny kanał wapniowy

(regulowany napięciem: N,P,T,L)

Voltage-dependent Calcium Channel

gabapentyna

2

1

  • Uwalnianie

  • neuroprzekaźników

  • Wzrost pobudliwości

  • błony komórkowej

  • Drugi układ

  • sygnałów

  • Ekspresje

  • genów

Slide38 l.jpgSlide 38

Metody leczenia anestezjologiczne/chirurgiczne

Blokady

Neurolizy

Termolezja, Kriolezja

Stymulacja rdzenia kręgowego

Zabiegi operacyjne rekonstrukcyjne

Zabiegi neurodestrukcyjne


Copyright © 2014 SlideServe. All rights reserved | Powered By DigitalOfficePro