Spss gl sur meistaranna
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 77

SPSS Glósur Meistaranna PowerPoint PPT Presentation


  • 394 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

SPSS Glósur Meistaranna. Vor 2013. 1. Kafli – Grunnatriði - efnisyfirlit. 1.1: Lýsandi tölfræði og tíðni 1.2: Þumalputtareglur um tölfræðipróf 1.3: Að búa til nýja breytu (compute) 1.4: Að rekóða breytu (recode) 1.5: Að nota split file. 1.1. Lýsandi tölfræði.

Download Presentation

SPSS Glósur Meistaranna

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Spss gl sur meistaranna

SPSS Glósur Meistaranna

Vor 2013


1 kafli grunnatri i efnisyfirlit

1. Kafli – Grunnatriði - efnisyfirlit

  • 1.1: Lýsandi tölfræði og tíðni

  • 1.2: Þumalputtareglur um tölfræðipróf

  • 1.3: Að búa til nýja breytu (compute)

  • 1.4: Að rekóða breytu (recode)

  • 1.5: Að nota split file


1 1 l sandi t lfr i

1.1. Lýsandi tölfræði

  • Lýsandi tölfræði er góð leið til að draga gögnin saman og fá gott yfirlit yfir hvernig þau eru, t.d. hver er meðalaldur fólks í gagnasafninu

  • Inni í SPSS er hægt að keyra “Descriptives” og “Frequencies” (tíðni)

  • Frequencies: nota fyrir flokkabreytur eins og kyn, eða já / nei svör, hitt fyrir skala og tölur


Spss gl sur meistaranna

LÝSANDI

Lýsandi tölfræði - Ályktunartölfræði

TÖLFRÆÐI

  • Aðferðir til að draga saman og lýsa gögnum.

  • Er yfirleitt framkvæmd snemma í ferlinu.

  • Mikilvægt skref í að kynnast gögnunum.

  • Myndir og töflur gegna lykilhlutverki.

  • Mikilvægt að átta sig á hvaða kvarði er notaður til að mæla einstaka breytur.


Spss gl sur meistaranna

LÝSANDI

Lýsandi tölfræði - Ályktunartölfræði

TÖLFRÆÐI

Það má skipta Lýsandi tölfræði í tvennt:

  • Mælingar á miðsækni (central tendency):

    • Tíðni (frequency): Hversu margir

    • Meðaltal (mean): Upplýsingar um hvað er dæmigert, er viðkvæmt fyrir útlögum og getur því gefið villandi mynd

    • Miðgildi (median): Gildið sem er í miðjunni ef tölunum er raðað upp frá lægstu til þeirrar hæstu, er ekki viðkvæmt fyrir útlögum

  • Mælingar á dreifingu (variability)

    • Tíðasta gildi (mode): Gildið sem kemur oftast fyrir, er ekki viðkvæmt fyrir útlögum, geta verið fleiri en eitt tíðasta gildi

    • Spönn (range): Mæling á dreifingu, lægsta gildið dregið frá hæsta gildi í gagnasafninu, viðkvæmt fyrir útlögum og byggir aðeins á tveimur gildum

    • Staðalfrávik (standard deviation): Hversu langt að meðaltali einstaklingarnir í gagnasafninu víkja frá meðaltalinu


Spss gl sur meistaranna

LÝSANDI

Lýsandi tölfræði - Ályktunartölfræði

TÖLFRÆÐI

TÍÐNI

  • Hversu margir svöruðu hverjum svarkosti viðkomandi spurningar.

  • Algengt að kanna hvort villur leynast í gögnum með tíðnigreiningu, t.d. Innsláttarvillur.

  • Til að kanna hvort útlagar (gildi sem eru langt frá flestum öðrum gildum) leynast í stökum breytum er hægt að skoða dreifingu þeirra t.d. með stöpla-, kassa- eða punktariti.

  • Ef villa eða útlagi finnst þarf að skoða viðkomandi þátttakanda og breyta ef við á.

Tíðni (frequency)


Spss gl sur meistaranna

LÝSANDI

Lýsandi tölfræði - Ályktunartölfræði

TÖLFRÆÐI

TÍÐNI

  • Veljið AnalyzeDescriptive Statistics  Frequencies

Veljið þær breytur sem þið viljið framkvæma tíðnidreifingu á, sem er til vinstri og smellið á örina, við það færist breytan í Variable(s) gluggan til hægri. Ef þið viljið einnig fá mynd veljið “Charts” og t.d. “Histograms”, hakið við “Show normal curve on histogram”, veljið “Continue” og svo “OK”.


Spss gl sur meistaranna

LÝSANDI

Lýsandi tölfræði - Ályktunartölfræði

TÖLFRÆÐI

TÍÐNI

Tíðni

Hlutfall

Uppsafnað hlutfall


Spss gl sur meistaranna

LÝSANDI

Lýsandi tölfræði - Ályktunartölfræði

TÖLFRÆÐI

  • Meðalgildi og staðalfrávik

    Veljið

    AnalyzeDescriptive Statistics  Descriptives

    Veljið þær breytur sem þið viljið kanna t.d. starfsandann og smellið á örina til að færa yfir í Variable(s). Veljið Options.

    Veljið mean, Std. Deviation, Minimum, Maximum, Range, Kurtosis, Skewness og Variable list. Veljið “Continue” og svo “OK”.

9


Spss gl sur meistaranna

LÝSANDI

Lýsandi tölfræði - Ályktunartölfræði

TÖLFRÆÐI

  • Meðalgildi og staðalfrávik – Niðurstöður

    Lægsta gildið er 1, hæsta gildið er 4, meðalgildið er 3,21 og staðalfrávikið er 0,862.

10


Spss gl sur meistaranna

LÝSANDI

Lýsandi tölfræði - Ályktunartölfræði

TÖLFRÆÐI

EIN BREYTA

Ef Skewness er jákvæð eru fleiri svör vinstra megin við miðju þ.e. fleiri lægri gildi, ef neikvæð eru fleiri svör hægra megin við miðju þ.e. fleiri hærri gildi. Hér er Skewness -0,466 og því fleiri svör hægra megin við miðju.

Ef Kurtosis er jákvæð þá dreifast svörin lítið, ef neikvæð dreifast þau mikið yfir skalann. Hér er Kurtosis -1,338 sem þýðir að svörin dreifast mikið.

Skewness og Kurtoisis gefa okkur upplýsingar um hvernig svörin dreifast. Dreifingin er normal þegar Skewness og Kurtoisis eru 0.


1 2 umalputtareglur um t lfr ipr f

1.2. Þumalputtareglur um tölfræðipróf

  • Hvaða próf á að nota í hvaða aðstæðum

    • Ef þú ert að bera saman 2 hópa: t próf

      • (independent samples t test)

    • Ef þú ert að bera saman fleiri en 2 hópa: ANOVA

    • Ef þú ert að reyna að sjá hvort ein breyta spái fyrir um útkomu á annarri breytu þá geriru aðhvarfsgreinginu (regression)

    • Ef þú ert að reyna að sjá hvort gagnasafn skiptist upp í einhverja hópa (t.d. markhópa) þá geriru klasagreiningu (cluster analysis)


4 umalputtareglur spss

SPSS

4 þumalputtareglur í SPSS

  • Ef B1 er nafnbreyta og B2 er nafnbreyta, þá er hægt að kanna tengsl milli þeirra. (Krosstöflur) (e. Crosstables)

  • Ef B1 er nafnbreyta (tvípóla – bara 2 hópar, t.d. karl og kona) og B2 er skalabreyta þá er hægt að kanna mismun milli hópa eða breyta. (indipendent t-próf) (e. indipendent t-test)

  • Ef B1 er nafnbreyta (með fleiri en 2 hópa) og B2 er skalabreyta þá er hægt að kanna marktækan mun milli meðaltala. (Dreifigreining) (e. ANOVA)

  • Ef B1 og B2 eru báðar skalabreytur, þá er hægt að kanna ansi margt t.d. fylgni sem kannar mun milli hópa (e. correlation)


1 3 a b a til n ja breytu

1.3. Að búa til nýja breytu

  • Stundum þarf að búa til nýja breytu úr öðrum breytum eða t.d. sameina 2 breytur eða fleiri í eina, segjum að við höfum 4 mælingar á ánægju og við viljum búa til eina

  • Til þess að gera það förum við þessa leið í SPSS

    • Transform → Compute Variable


Compute variable

Compute Variable

  • Þá kemur þessi gluggi

  • Er basically reiknivél

  • Inni í “Target Variable” skrifarðu nafnið á nýju breytunni

  • Inn í “Numeric Expression” skrifarðu hvernig breytan á að reiknast úr öðrum breytum

  • Ýtir svo á OK

  • Þá birtist ný breyta í gagnasafninu (ekkert gerist í output)


Compute variable d mi

Compute Variable - dæmi

  • Segjum að við erum með 2 mælingar á ólíkri ánægju; ánægja með verð og með gæði (sjá mynd á glæru á undan)

  • Ætla að búa til meðaltal af þessum báðum inni í Compute Variable

  • Skíri nýju breytuna “Anaegja_gaedi_verd” og geri inn í numerical expression:

    • (Anaegja_gaedi + Anaegja_verd) / 2

    • Ýti á OK


1 4 a rek a breytur

1.4 Að rekóða breytur

  • Við notum recode þegar við viljum umreikna eða endurkóða breytur

  • T.d. Ef við erum með breytu sem er: Kyn og hún er flokkuð sem “Karl” og “Kona”

    • Við viljum fá tölugildi til að lýsa þessu

    • Gerum recode into different variable

  • Eða við viljum búa til nýja breytu sem sameinar ákveðin gildi, t.d. að búa til flokka


Spss gl sur meistaranna

SPSS

ENDURKÓÐUN

Framhald frá síðasta tíma – Endurkóðun (e. Recode)

  • Bæði hægt að breyta gildum á núverandi breytu eða búa til nýja breytu með nýju gildunum.

  • Dæmi: Búa til aldursflokkabreytu út frá breytu sem inniheldur aldur í árum eða að sameina gildi á viðhorfsbreytu, mjög ánægður og ánægður fá sama gildið á nýrri breytu; mjög óánægður og óánægður fá sama gildi og þriðja gildið yrði þá hvorki né sem ekki þarf að breyta.


Spss gl sur meistaranna

SPSS

ENDURKÓÐUN

Búum til nýja breytu sem sameinar aldurshópa.

Sp16 (aldur). Sameinum gildi 1 og 2 (35 ára og yngri) 3 og 4 (36-55) 5 og 6 (56 eða eldri)


Spss gl sur meistaranna

SPSS

ENDURKÓÐUN

  • Veljið TransformRecode into different variable

  • Veljið “Aldur” sem Numeric Variable.

Búum til nýtt nafn á nýju breytuna t.d. Ny_Aldur og Veljum “Change”. Ny_Aldur færist þá yfir í Numeric Variable. Skilgreinum Label.

Veljið “Old and New Values”


Spss gl sur meistaranna

SPSS

ENDURKÓÐUN

Farið í “Old value” og sláið inn 1 farið í “New Value” og veljið 1 og svo “Add”.

Farið í “Old value” og sláið inn 2 farið í “New Value” og veljið 1 og svo “Add”. Sláið inn öll gildin, veljið svo “Continue.

Veljið “OK”. Þá sjáið þið nýju

breytuna ykkar í Variable

View.

Skilgreinið “Values” í

“Variable View” fyrir nýju

breytuna og þar sem við á.


1 5 a nota split file

1.5. Að nota split file

  • Ef við viljum láta SPSS sýna okkur allar niðurstöður eftir ólíkum hópum

  • T.d. ég vil sjá allt skipt eftir kyni

  • Þá er gert Data → Split File

  • Þá kemur þessi gluggi


Split file

Split file

  • Veljum “Organize output by groups”

  • Setjum inn breytuna sem ég vil að SPSS flokki eftir, til dæmis kyn

  • Nú koma ALLAR niðurstöður í tvennu lagi, fyrir konur og svo fyrir karla

  • MUNA að taka Split File AFþegar maður vill að SPSS greini öll gögnin, ekki eftir hópum


2 kafli fylgni

2. Kafli: Fylgni

  • Notum fylgni til að skoða tengsl á milli breyta

  • Muna að þó svo að það sé sterk fylgni á milli breyta þá þýðir það ekki að ein orsaki annarri

    • Fylgni segir ekki til um orsakasamband


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

FYLGNI

Fylgni

(correlation)

  • Fylgnistuðull (correlation coefficient) lýsir sambandi á milli breyta.

  • Fylgnistuðull getur bæði verið jákvæður og neikvæður og tekið gildin frá -1 til +1.

  • Ef fylgnin er:

    1 = Fullkomið jákvætt línulegt samband á milli

    breytanna. Ef önnur breytan eykst þá eykst hin.

    -1= Fullkomið neikvætt línulegt samband á

    milli breytanna. Ef önnur breytan eykst þá minnkar hin

    0 = Ekkert línulegt samband.


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

FYLGNI

Fylgni

(correlation)

Hversu sterk eru tengslin?

Stærð stuðuls segir til um styrk sambands milli breyta

  • Almenn viðmið fyrir félagsvísindin

    +/- 0,0 til +/- 0,2  mjög veik tengsl

    +/- 0,2 til +/- 0,4  veik tengsl

    +/- 0,4 til +/- 0,6  miðlungs tengsl

    +/- 0,6 til +/- 0,8  sterk tengsl

    +/- 0,8 til +/- 1,0  mjög sterk tengsl


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

FYLGNI

Fylgnistuðlar – Pearson r

Til eru margir fylgnistuðlar.

  • Pearson r er notaður þegar breytur eru mældar á jafnbila- eða hlutfallskvarða.

  • Pearson r mælir línulegt samband á milli tveggja breyta á jafnbila- eða hutfallskvarða (skalabreytur)

  • Jafnframt fást upplýsingar um stefnu tengslanna (hvort tengslin séu jákvæð eða neikvæð) og styrk tengslanna.

  • Í Pearson r er aðeins litið á þær breytur sem verið er að kanna

    • Litið er á aðrar breytur sem fasta


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

FYLGNI

Fylgni

(correlation)

Til að kalla fram Pearson r greiningu í SPSS veljið:

Analyze – Correlate - Bivariate


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

FYLGNI

Túlkun Pearson r úr SPSS

Skoðum p-gildið til að athuga hvort marktæk tengsl séu á milli breytanna.


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

FYLGNI

Túlkun Pearson r úr SPSS

Fylgnistuðullinn segir okkur til um hversu sterk fylgnin er og hvort um jákvætt eða neikvætt samband er að ræða. Því nær gildinu 1 sem fylgnistuðullinn er, því sterkari er fylgnin.


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

FYLGNI

Túlkun Pearson r úr SPSS

Tölfræðiprófið: r(398) = 0,87; p < 0,001

N-2


3 kafli t pr f og anova efnisyfirlit

3. Kafli: T próf og ANOVA Efnisyfirlit

  • 3.1. T próf

  • 3.2. ANOVA


3 1 t pr f

3.1 T próf

  • Notum þetta til að bera saman 2 hópa

  • Fyrir okkar verkefni erum við alltaf að nota independent samples t – test eða t próf óháðra úrtaka

  • Í SPSS:

    • Analyze → Compare Means → Independent samples T test


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

T-PRÓF

2. t-próf tveggja óháðra úrtaka

(independent-samples t-test)

  • Meðaltöl tveggja óháðra hópa t.d. karla og kvenna, eru borin saman.

  • Við notum tvær breytur:

    • Eina nafnbreytu sem er óháða breytan

    • Eina jafnbila- eða hlutfallsbreytu sem er háða breytan

  • Dæmi:H1: Munur er á viðhorfi kynjanna til þess hve miklu máli sjávarútvegsmál muni skipta í næstu kosningum

    H0: Ekki er munur á viðhorfi kynjanna til þess hve miklu máli sjávarútvegsmál muni skipta í næstu kosningum


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

T-PRÓF

2. t-próf tveggja óháðra úrtaka

(independent-samples t-test)


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

T-PRÓF

2. t-próf tveggja óháðra úrtaka

(independent-samples t-test)

Háða breytan er sett í “Test Variable”. Eða sú breyta sem á að skoða muninn á og er á jafnbila- eða hlutfallskvarða.

Óháða breytan er sett í “Grouping Variable”. Eða sú breyta sem stendur fyrir þá hópa sem á að bera saman og er á nafnkvarða.

  • Hérerugildinvalinsemerunotuðtilaðtáknahópanasemáaðberasaman

  • Karl

  • Kona


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

T-PRÓF

2. t-próf tveggja óháðra úrtaka

(independent-samples t-test)

p-gildið fyrir F-gildið.

t-gildið

p-gildið fyrir t-gildið

Frígráðurnar

  • Könnum hvort niðurstöður Levene’s prófsins geri ráð fyrir sömu dreifingu í svörum fyrir báða hópana

  • Ef p-gildið (Sig.) fyrir F-gildið er hærra en 0,05 notum við efri línuna, ef það er jafnt og eða lægra en 0,05 notum við neðri línuna


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

T-PRÓF

2. t-próf tveggja óháðra úrtaka

(independent-samples t-test)

p-gildið fyrir F-gildið.

t-gildið

p-gildið fyrir t-gildið

Frígráðurnar

  • Til að athuga hvort það sé marktækur munur á meðaltölum hópanna skoðum við dálkinn Sig. (2-tailed).

  • Ef p-gildið (Sig. (2-tailed)) er jafnt og eða lægra en 0,05 er munurinn á meðaltölunum marktækur, ef það er hærra en 0,05 er munurinn ekki marktækur

  • Þar sem p-gildið er hér hærra en 0,05 er munurinn á meðaltölunum ómarktækur.

  • Höfnum H1 um að munur er á viðhorfi kynjanna til þess hve miklu máli sjávarútvegsmál muni skipta í næstu kosningum og styðjum H0 um að ekki sé munur.

  • Ef það væri munur á milli meðaltalanna, þyrftum við að skoða hvar hann liggur. Sjá í næstu töflu


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

T-PRÓF

2. t-próf tveggja óháðra úrtaka

(independent-samples t-test)

Meðaltal hópanna og dreifing þeirra

  • Fjórar tölur eru birtar fyrir hvorn hóp fyrir sig: Fjöldi, meðaltal, staðalfrávik og staðalvilla meðaltalsins.

  • Ef það er marktækur munur á meðaltölum karla og kvenna, þá sjáum við hér hvar hann liggur.


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

T-PRÓF

2. t-próf tveggja óháðra úrtaka

(independent-samples t-test)

Dæmi:

Er kynjamunur á því hversu mikilvæg velferðar-mál eru í næstu kosningum?

  • Setjið fram núlltilgátu og móttilgátu

  • Er dreifingin í hópunum sú sama (samræmdar dreifitölur)?

  • Hvort er notuð efri eða neðri lína fyrir t-gildi?

  • Hvert er t-gildið?

  • Hvert er p-gildið?

  • Er marktækur munur?


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

T-PRÓF

2. t-próf tveggja óháðra úrtaka

(independent-samples t-test)


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

T-próf – Fylgni - Dreifigreining – Krosstöflur

T-PRÓF

2. t-próf tveggja óháðra úrtaka

(independent-samples t-test)

Ef það er marktækur munur og við ætlum að fjalla um prófið í skýrslu þurfum við að setja fram þessa formúlu til að sýna niðurstöðurnar. Þetta sýnir í raun niðurstöðu prófsins.


3 2 anova dreifigreining

3.2 ANOVA (Dreifigreining)

  • Notum ANOVA þegar við erum að bera saman fleiri en 2 hópa

  • ANOVA = Analysis of Variance

  • Í SPSS:

    • Analyze → Compare Means → One Way ANOVA


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Dreifigreining

(ANOVA)

  • t-próf eru notuð þegar við ætlum að bera saman meðaltöl tveggja hópa eða tveggja breyta frá sama úrtaki.

  • Þegar verið er að bera saman þrjá eða fleiri hópa óháðu breytunnar á gildi háðu breytunnar er rétt að nota dreifigreiningu.

  • Dreifigreining ber saman breytileika (dreifingu) milli ólíkra hópa, við breytileika (deifingu) innan hvers hóps


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Dreifigreining

(ANOVA)

  • ANOVA stendur fyrir Analysis of Variance.

  • Í dreifigreiningu notum við F-próf

    • F-gildið er fundið með því að deila breytileika milli hópanna með breytileika innan hópanna

    • Hátt F-gildi gefur til kynna að það sé meiri breytileiki milli hópanna heldur en innan hvers hóps

  • Dreifing verður að vera svipuð í hópunum.

  • Gengið út frá núlltilgátu um að ekki sé munur á meðaltölum hópanna í þýðinu

  • Marktækt F-próf (p gildi 0,05 eða lægra) táknar að við getum hafnað núlltilgátunni

  • Marktækt F-próf segir okkur þó ekki á milli hvaða hópa munurinn liggur

    • Þurfum að framkvæma post-hoc próf – hér notast við Tukey

  • Förum í einhliða dreifigreiningu (one-way analysis of variance)


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Dreifigreining

(ANOVA)

  • Einhliða dreifigreining (One way anova)

    • Notuð til að bera saman meðaltöl hópa, þriggja eða fleiri

    • Ein háð breyta á jafnbila- eða hlutfallskvarða, t.d. viðhorf til mikilvægi sjávarútvegsmála í næstu kosningum

    • Ein óháð breyta á nafnkvarða með þremur eða fleiri hópum, t.d. aldur


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Einhliða dreifigreining

(one way ANOVA)

  • Veljið Analyze Compare Means  One Way ANOVA


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Einhliða dreifigreining

(one way ANOVA)

  • Veljið breytuna “Velferðamál skipta hve miklu máli í næstu kosningum” og setjið í “Dependent List”. (háða breytan)

  • Veljið breytuna “Aldur” í Factor (óháða breytan)

Háða breytan er á jafnbila- eða hlutfallskvarða.

Óháða breytan er á nafnkvarða


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Einhliða dreifigreining

(one way ANOVA)

  • Veljið “Options” þá opnast þessi gluggi.

  • Veljið “Descriptive” og ýtið svo á “Continue”.


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Einhliða dreifigreining

(one way ANOVA)

  • Veljið “Post Hoc”.

  • Dreifigreining sýnir hvort það sé munur á milli einhverra hópa en ekki á milli hvaða hópa.

  • Notað er post hoc próf til að athuga á milli hvaða hópa munurinn er, ef hann er til staðar.

Til eru mörg posthoc próf, við notum Tukey hér.


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Einhliða dreifigreining

(one way ANOVA)

  • Skoðum meðaltölin fyrir hópana.


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Einhliða dreifigreining

(one way ANOVA)

  • Skoðum ANOVA töfluna

  • P-gildið er minna en 0,05 og því er marktækur munur milli einhverra hópa, en við vitum ekki á milli hvaða hópa munurinn liggur. F(4, 356)=3,528, p < 0,05

  • Skoðum Post hoc prófið til að kanna hvar munurinn liggur

Tölfræðiprófið


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Merkt með stjörnu hvar munurinn liggur á milli hópanna.


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Dreifigreining

(ANOVA)

  • Hér sést einnig hvar munurinn liggur. Þegar meðaltöl hópa eru í sitt hvorum dálknum er marktækur munur á milli þeirra.

  • Munur er því á milli:

    • 56-65 ára og yngri en 25

  • Ekki er marktækur munur á milli annarra hópa.


Spss gl sur meistaranna

PRÓFIN

DREIFIGREINING

Dreifigreining

(ANOVA)

Gott að spyrja sig af þessu:

  • Hver er háða breytan og hver er óháða breytan?

    Óháða breytan

  • Hvert er F-gildið?

  • Hvert er p-gildið?

  • Er marktækur munur?

  • Ef marktækur, á milli hvaða hópa?


4 kafli a hvarfsgreining

4. Kafli: Aðhvarfsgreining

  • Hægt að nota til þess að spá fyrir um útkomu einstaklings á einni breytu ef útkoma hans á eihverri annarri breytu er þekkt

  • T.d. Einkunn á samræmdu prófum og meðaleinkunn á fyrsta ári í háskóla

  • Aðhvarfsgreining skoðar SAMBAND á milli breyta og segir ekki til um orsök

    • Greiningin byggir á fylgni


A hvarfsgreining spss

Aðhvarfsgreining í SPSS

  • Analyze → Regression → Linear Regression

  • Þá kemur þessi gluggi

  • Setja ÓHÁÐU breytuna í “Independents” og háðu breytuna í “Dependent”

  • Óháða breytan er sú breyta sem á að spá fyrir um hina breytuna

  • T.d. Einkunn á samræmdu prófi er óháð breyta og meðaleinkunn í háskóla háð breyta


A hvarfsgreining spss 2

Aðhvarfsgreining í SPSS (2)

  • Ef þú ýtir á “Statistics” inni í aðhvarfsgreiningar-glugganum þá geturu valið að fá ýmislegt, sniðugt að velja öryggisbil (95%)


Ni urst ur r a hvarfsgreiningu

Niðurstöður úr aðhvarfsgreiningu


Ni urst ur r a hvarfsgreiningu1

Niðurstöður úr aðhvarfsgreiningu

  • 3 töflur sem skipta máli


5 kafli klasagreining

5. Kafli: Klasagreining

  • Gerum klasagreiningu þegar við viljum sjá hvort að einstaklingar í gagnasafni skiptist upp í einhverja hópa eða klasa (t.d. markhópa)

  • MUNAað keyra klasagreiningu tvisvar. Í fyrra skiptið er það gert til að sjá hvað við fáum marga klasa, í seinna skiptið er það gert með þá tölu í huga og til þess að vista klasana sem breytur


Klasagreining spss

Klasagreining í SPSS

  • Í SPSS

    • Analyze → Classify → Hierarchical Cluster

  • Þessi gluggi opnast

  • Inn í “Variables”: setja allar breytur sem okkur dettur í hug að geti skipt máli þegar það kemur að einkennum einstaklinga í safninu, t.d. Aldur, kyn, ánægja, tekjur, hversu oft þeir versla o.s.frv


Klasagreining spss 2

Klasagreining í SPSS (2)

  • Ýta á Plots

    • Það á að vera merkt við Dendrogram

  • Ýta á Method

    • Velja Wards method úr listanum


Ni urst ur r klasagreiningu

Niðurstöður úr klasagreiningu

  • Í SPSS Outputið kemur risastór tafla og síðan myndin sem heitir Dendrogram

  • Sú mynd segir okkur hversu margir klasar eru í gagnasafninu


A lesa r dendrogram

Að lesa úr dendrogram

  • “Draga “ línu lóðrétt niður í gegnum dendro-línurnar, draga “fæstu mögulegu” og “flestu mögulegu” og finna milliveg þarna á milli..

  • MUNA EKKERT EITT RÉTT SVAR

  • Segjum að dendrogramið hafi sýnt 4 klasa, þá keyrum við aftur, með 4 klasa í huga


Klasagreining seinni keyrsla

Klasagreining – seinni keyrsla

  • Eftir að við erum búin að keyra klasagreiningu einu sinni og lesa úr dendrogram hve margir klasar eru, þá keyrum við hana AFTUR

  • Í glugganum sem opnast veljum við “Statistics” og veljum “Single solution” og 4, af því við viljum fá 4 klasa


Klasagreining seinni keyrsla 2

Klasagreining – seinni keyrsla (2)

  • Haka líka við “Save” og gera það sama, ss skilgreina að við séum með 4 klasa

  • Þetta gerir það að verkum að það vistast breytur í gagnsafninu sem skiptir fólki í klasana fjóra!


Vi auki gamlar pr fspurningar

Viðauki: Gamlar prófspurningar

  • Spurningar úr prófinu í fyrra og aðferðir til að svara þeim

  • Muna alltaf að:

    • Allar gagnlegar upplýsingar eru góðar

    • Svara þessu eins og þú værir að svara þessu fyrir yfirmanninn þinn / fyrirtækið þitt

    • Ekki eitt rétt svar eða ein rétt leið

    • Rökstyðja mál sitt

    • Sýna töflur, tölur, niðurstöður, myndir.


1 hvernig vi skiptavinir versla hj pizza polo

1. Hvernig viðskiptavinir versla hjá Pizza Polo?

  • Til að svara þessu væri gott að skoða lýsandi tölfræði (descriptives), en muna að skoða ekki lýsandi tölfræði fyrir flokkabreytur (eins og kyn)

  • Skoða tíðnigreiningu fyrir kyn (frequencies)

  • Breytur sem henta í descriptives: aldur, tekjur, ánægja, hlutfall af tekjum sem fara í skuldir (%), o.s.frv. Basically = ef meðaltal er viðeigandi, þá er descriptives viðeigandi


1 hvernig vi skiptavinir versla hj pizza polo 2

1. Hvernig viðskiptavinir versla hjá Pizza Polo? (2)

  • Breytur sem henta í tíðnigreiningu: kyn, menntun, starfstitill, o.fl.

    • Breytur sem skipta fólki í flokka

    • Breytur sem er viðeigandi að lýsa í prósentum (T.d. 64% viðskiptavina eru konur)

  • Hægt að flækja málin og leika sér meira, t.d. Gera t-próf skoða hvort það sé munur á ánægju eftir kyni, aldri, eða einhverju o.s.frv.


2 er n gja vi skiptavina mikil

2. Er ánægja viðskiptavina mikil?

  • Skoða ánægju kvarðana, lýsandi tölfræði

  • Líka hægt að búa til nýja breytu sem er heildaránægja, gerð úr hinum breytunum (compute variable)

  • Svar við svona spurningu er matsatriði. Kvarðinn er 1-5 þar sem 5 er gott. Segjum að meðaltal sé 3,5 þá er það þitt að meta hvort það sé mikil ánægja. (3 = hlutleysi)


2 er n gja vi skiptavina mikil1

2. Er ánægja viðskiptavina mikil?

  • Gætir gefið niðurstöðuna svona:

    • Heildaránægja (breytan sem við bjuggum til) er með meðaltal 3,5, ég segi þetta er ekki gott

    • Hins vegar ef ólíkir ánægjukvarðar eru skoðaðir kemur í ljós að viðskiptavinir eru ánægðir með verð (4,5). Þeir eru hins vegar ekki sérstaklega ánægðir með gæðin (3,2)

    • Færa rök fyrir þínu máli, setja inn töflur og tölur.

    • Allar gagnlegar upplýsingar eru góðar upplýsingar, svör geta ekki verið of löng.


3 er n gjan misj fn milli h pa t d k venna og karla

3. Er ánægjan misjöfn á milli hópa? (t.d. kvenna og karla)

  • Skoða mun á milli hópa, það kallar á t-próf

  • Analyze – Compare Means – Independent samples t test

  • Sé t-prófið marktækt þá er munur á milli hópa, ef ekki, þá er EKKI munur!

  • Setur hópana sem þú ætlar að skoða í grouping variables (kyn) og breytuna sem þú ætlar að skoða í Test variables (ánægja)


4 hva er a sem kvar ar helst n gju vi skiptavina

4. Hvað er það sem ákvarðar helst ánægju viðskiptavina?

  • Ef spurt er um að eitthvað “ákvarði” eða “spái fyrir um” eitthvað annað, þá er það alltaf AÐHVARFSGREINING (regression)

  • Hér myndum við gera multiple regression (setur ánægju inn í dependent (háða breytan) og setur allar breytur sem þér dettur í hug að geti haft áhrif inn í independents (óháða breytan) og síðan skoða niðurstöður)


4 hva er a sem kvar ar helst n gju vi skiptavina 2

4. Hvað er það sem ákvarðar helst ánægju viðskiptavina? (2)

  • Skoða marktektina, ef einhver breyta er marktæk í aðhvarfsgreiningunni þá getum við sagt að hún sé að ákvarða ánægju

  • Ef breyta er ekki marktæk þá er hún ekki að því, ef ENGAR breytur eru marktækar þá segjum við: “Gögnin sem við höfum bjóða ekki upp á að skoða hvað það er sem ákvarðar ánægju viðskiptavina. Aðhvarfsgreining var framkvæmd og engin breyta hafði marktæk tengsl við ánægju”


5 skiptast vi skiptavinir pizza polo markh pa hver eru einkenni essa h pa

5. Skiptast viðskiptavinir Pizza Polo í markhópa? Hver eru einkenni þessa hópa?

  • KLASAGREINING

  • Gera klasagreiningu (tvisvar, muna það, skoða glærur um það)

  • Þegar fjöldi klasa hefur verið ákvarðaður og vistaður inn í gagnasafnið, er hægt að gera Split File og skoða lýsandi tölfræði eftir klösum, þá getum við sagt aðeins frá hvaða einkenni klasarnir hafa (t.d. Ungar konur sem búa í 101, eldri menn sem búa í 107 osfrv)


5 skiptast vi skiptavinir pizza polo markh pa hver eru einkenni essa h pa1

5. Skiptast viðskiptavinir Pizza Polo í markhópa? Hver eru einkenni þessa hópa?

  • Þá myndum við svara:

  • Já, viðskiptavinirnir virðast skiptast í 4 hópa. Einn hópurinn eru konur á aldrinum xxx—xx o.s.frv. Lýsa hópunum.


  • Login