solunum fonks yon testler spirometre ve ak m vol m halkas
Download
Skip this Video
Download Presentation
SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ Spirometre ve Akım-Volüm Halkası

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 250

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ Spirometre ve Akım-Volüm Halkası - PowerPoint PPT Presentation


  • 389 Views
  • Uploaded on

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ Spirometre ve Akım-Volüm Halkası. Prof Dr Nurhayat YILDIRIM. SPİROMETRİK İNCELEME. Solunum fonksiyonlarını değerlendirmede kullanılan en temel test yöntemidir.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ Spirometre ve Akım-Volüm Halkası' - jerome


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
solunum fonks yon testler spirometre ve ak m vol m halkas

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ Spirometre ve Akım-Volüm Halkası

Prof Dr Nurhayat YILDIRIM

sp rometr k nceleme
SPİROMETRİK İNCELEME
  • Solunum fonksiyonlarını değerlendirmede kullanılan en temel test yöntemidir.
  • Obstrüktif ve restriktif akciğer hastalıklarının tanısında, hastalığın şiddetini ve tedaviye yanıtını saptamada, meslek hastalıklarının tanı, tarama ve maluliyet değerlendirmesinde rutin kullanılır.
slide4
Spirometre soluk alma ya da verme sırasında oluşan akım ya da volüm değişikliklerini zamanın türevi olarak ölçebilen aletlerdir.

1. Basit spirometrik inceleme

2. Akım-volüm halkası

slide5

Volüm-zaman eğrisi Akım-volüm eğrisi

test sayisi
TEST SAYISI
  • Her hastaya en az 3 test yaptırılmalıdır.
  • Eğer 8 kez tekrarlanmasına karşın halen geçerli manevra elde edilemiyorsa test sonlandırılmalıdır.
rneklerden de erlerin se ilmesi

Test

Örnek 1

Örnek 2

Örnek 3

En İyi Sonuç

FVC (L)

5200

5300

5350*

5350

FEV1 (L)

4410*

4350

4360*

4410

FEV1/FVC (%)

85

82

82

82

FEF25-75(L/s)

3.87

3.92

3.94

3.94

PEF (L/s)

8.39

9.44

9.89

9.89

Örneklerden değerlerin seçilmesi
spirometre ile yap lan testler
Spirometre ile yapılan testler

a)Maksimal volenter ventilasyon (MVV)

b)Reversibilite

c)Bronş provokasyonu

slide9

Volüm (L)

Volüm x hız

12 san alınan-çıkartılan gaz miktarı

Zaman (san)

slide10

FIVC/pIVC

FEVC/pEVC

IVC > EVC > FEVC (FEV1)

fev 1
FEV1
  • Zorlu bir ekspirasyonun ilk 1. saniyesinde çıkarılan hava VOLÜMüdür.
  • Aslında AKIM HIZIdır !! (mL/1san)
  • Obstrüktif akciğer hastalıklarında azalır.
slide15

Obst

OBST

Saniye

slide16

FEV1/FEV6 <%73 ve FEV1<%82

ASTIM

KOAH

FEV1/VC<LLN

FEV1/FVC <%80

Post brd FEV1/FVC <%70

50

70

slide17

FEV1/FVC<%70,%75-80

AKIM-VOLÜM HALKASI

FEV1/FVC>%80

HAYIR

EVET

AKIM VOLÜM HALKASI

FEV1, FVC>%80

FEV1

FEV1<%80

EVET

HAYIR

Obstrüksiyon

FONKSİYONEL TANI

Normal

Restriksiyon

slide18

ATS/ERS SFT Standardizasyonu ERJ 2005;26:153-161, 319-338, 511-522, 720-735, 948-968

1

Evet

Hayır

2

Hayır

Evet

Hayır

Evet

3

Evet

Evet

Hayır

Hayır

FONKSİYONEL TANI

Restriksiyon

Obstrüksiyon

Miks defekt

Normal

KLİNİK TANI

4

Evet

Evet

Hayır

Evet

Hayır

Hayır

Normal

PV hastalık

Göğüs duvarı ve NM hastalıkları

ILD ve Int pnömoniler

ASTIM ve KB

Amfizem

bron duyarlilik testler
BRONŞ DUYARLILIK TESTLERİ

1. REVERSİBİLİTE

2. BRONŞ PROVOKASYON TESTLERİ

slide21

Volüm-zaman eğrisi Akım-volüm halkası

toraks kafesi i indeki solunum yollar n inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen g ler
Toraks kafesi içindeki solunum yollarını inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen güçler

Ptm:Plümen-Ppl

toraks kafesi i indeki solunum yollar n inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen g ler1
Toraks kafesi içindeki solunum yollarını inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen güçler

+19 +15 +11 +8

Ptm:Plümen-Ppl

toraks kafesi i indeki solunum yollar n inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen g ler2
Toraks kafesi içindeki solunum yollarını inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen güçler

+15 +13 +10 +8

Ptm:Plümen-Ppl

slide40

FEV1/FVC % 54FVC mL 2149 % 58FEV1 mL 1157FEF25-75 mL/sn 0.8 % 43RV/TLC %61

MEF50/MIF50=0.12

akg analizi
AKG analizi
  • Ani açıklanamayan dispne,
  • Siyanoz,
  • Anormal solunum sesleri,
  • Şiddetli ve açılanamayan takipne,
  • Solunum kaslarının aşırı kullanılması,
  • Akciğer grafisinde anormal gölgeler varlığında YAPILMALIDIR.
akg alma endikasyonlar
AKG alma endikasyonları
  • Ventilasyonu (PaCO2)
  • Asit-baz dengesini (pH, PaCO2)
  • Oksijenasyonu (PaO2, SaO2)
  • Oksijen taşıma kapasitesini (PaO2, HbO2, total Hb, dishemoglobin)
  • Tedaviye cevabı,
  • Hastalığın şiddetini, prognozunu değerlendirmek için AKG tetkiki yapılır.
ek pman
EKİPMAN
  • Eldiven,
  • Heparin, 0.5 lik lidokain,
  • Steril cam veya geçirgenliği düşük plastik şırınga,
  • 20-22 lik iğne,
  • İsopropil alkol veya povidon iyodin (betadin),
  • İçi buz parçaları içeren kap ve tıpa.
slide67
Hasta işlem hakkında bilgilendirilmeli ve onayı alınmalıdır.
  • İşlem oturur yada yatar pozisyonda yapılmalıdır.
  • 2-4 mL kan yeterlidir. Kan şırıngaya kendi kan basıncı ile dolmalıdır.
  • Kan alınan arter mutlaka tampone edilmelidir.
kontrend kasyonlari
KONTRENDİKASYONLARI
  • Negatif Allen testi,
  • Cerrahi şant alanının distali,
  • Hastane koşulları dışında Femoral arter ponksiyonu,
  • Kuagulopati sorunu ve yüksek dozda antikuagulan tedavi.
slide70

Radiyel arter

Ulnar arter

oks jenasyon yeterli mi
OKSİJENASYON yeterli mi?
  • PaO2, SaO2,
  • Htc
  • Eritrosit sayısı, eritropoetin miktarı
h poksem
HİPOKSEMİ
  • PaO2< 40 mmHg şiddetli hipoksemi,
  • PaO2 40-59 mmHg orta hipoksemi,
  • PaO2 ≥ 60 mmHg hafif hipoksemi
solunum yeters zl tan m
SOLUNUM YETERSİZLİĞİTanım

Oksijen ve karbondioksit değişiminin sağlanamaması ve bunların koordinasyonundaki bozukluğa bağlı kandaki OKSİJENİZASYONUN ve/veya KARBONDİOKSİT ELİMİNASYONUNUN yetersizliğidir.

solunum yeters zl tan m1
SOLUNUM YETERSİZLİĞİTanım

Oksijen ve karbondioksit değişiminin sağlanamaması ve bunların koordinasyonundaki bozukluğa bağlı kandaki OKSİJENİZASYONUN ve/veya KARBONDİOKSİT ELİMİNASYONUNUN yetersizliğidir.

slide77
PaO2 56.5 mmHg
  • PaCO2 42 mmHg
  • pH 7.37
  • SaO2 %87
slide78
PaO2 41.1mmHg
  • PaCO2 30 mmHg
  • pH 7.54
  • SaO2 %82.2

Tanı;???

slide79
PaO2 41.1mmHg
  • PaCO2 30 mmHg
  • pH 7.54
  • SaO2 %82.2

Tanı; Tromboemboli

oks jenasyon yetersizli i akut mu kronik mi
OKSİJENASYON yetersizliği akut mu kronik mi ?
  • PaO2, SaO2,
  • Htc
  • Eritrosit sayısı, eritropoetin miktarı
solunum yeters zl tan m2
SOLUNUM YETERSİZLİĞİTanım

Oksijen ve karbondioksit değişiminin sağlanamaması ve bunların koordinasyonundaki bozukluğa bağlı kandaki OKSİJENİZASYONUNve/veya KARBONDİOKSİT ELİMİNASYONUNUN yetersizliğidir.

vent lasyon yeterli mi akut mu kronik mi kompanse mi de il mi
VENTİLASYON yeterli mi ? Akut mu kronik mi ? Kompanse mi değil mi ?
  • PaCO2
  • BE
  • SB
arter kan gaz bulgular i
Arter kan gazı bulguları -I
  • PaO2 mmHg 52,4
  • SaO2 % 67
  • PaCO2 mmHg 58,2
  • pH 7,30
  • BE mEq/L 6
  • SB mEq/L 29
slide87

SOLUNUM YETERSİZLİĞİ

HİPOKSEMİK +HİPERKAPNİK

HİPOKSİK

NORMAL AKCİĞER

ANORMAL AKCİĞER

Sedatif Alımı Nöromüsküler Hast. Yukarı Sol. Yolu Dar.

KOAH Astım Atağı

30 dak 3 l dak oksijen vermeyi takiben akg bulgular ii
30 dak., 3 L/dak. Oksijen vermeyi takiben AKG bulguları -II
  • PaO2 mmHg 63,2
  • SaO2 % 91
  • PaCO2 mmHg 68,3
  • pH 7,30
  • BE mEq/L 6
  • SB mEq/L 29
slide89
OKSİJENASYON
  • VENTİLASYON
kontroll oksijen tedavisi
Kontrollü oksijen tedavisi
  • PaO2 yi ≥60 mmHg, SaO2 yi ≥%90,
  • PaCO2 yi 10 mmHg den daha fazla yükseltmeden yapılacak OKSİJEN tedavisidir.
  • PaCO2≥ 20 mmHg fazla yükseltmede akut asidoz bulguları ortaya çıkar.
arter kan gaz bulgular i1
Arter kan gazı bulguları -I
  • PaO2 mmHg 52,4
  • SaO2 % 83
  • PaCO2 mmHg 58,2
  • pH 7,30
  • BE mEq/L 6
  • SB mEq/L 29
slide92

CO2 H

Serebral Kan Akımı

Hipotalamus

O 2

Yuk. Sol.Yol.Kas

Korteks

KanK-B Bar

San.Kem.

İnt. Kos.

Sol. Mer

CO2 H

Mot. Nör.

Toraks

Per. Kem.

Diyafram

O 2

PaCO2 pH

VA=VTxf

Kan Gaz

Akciğer

slide93

Isı, akım, yutkunma

VE=VT x f =500 x 20 = 10000 mL/dak

HAR; Sigara dumanı, PG,histamin, mekanik stimulus

VA=( VT - VD ) x f =(500-150) x 20 =350 x20 =7000 mL/dak

∆V

∆V

Ppl

C lifleri

Pabd

YAR; Volüm artışı

Kas iğcikleri; mekanik nedenlerle

Solunum merkezi aktivitesinin klinik ve fonksiyonel göstergeleri; f, VT/TI, P0.1

30 dak 2 l dak oksijen vermeyi takiben akg bulgular ii
30 dak., 2 L/dak. Oksijen vermeyi takiben AKG bulguları -II
  • PaO2 mmHg 63,2
  • SaO2 % 91
  • PaCO2 mmHg 68,3
  • pH 7,30
  • BE mEq/L 6
  • SB mEq/L 29
slide95

CO2 H

Serebral Kan Akımı

Hipotalamus

O 2

Yuk. Sol.Yol.Kas

Korteks

KanK-B Bar

San.Kem.

İnt. Kos.

Sol. Mer

CO2 H

Mot. Nör.

Toraks

Per. Kem.

Diyafram

O 2

VA=VTxf

Kan Gaz

Akciğer

slide96

Isı, akım, yutkunma

VE=VT x f =500 x 20 = 10000 mL/dak

HAR; Sigara dumanı, PG,histamin, mekanik stimulus

VA=( VT - VD ) x f =(500-150) x 20 =350 x20 =7000 mL/dak

∆V

∆V

Ppl

C lifleri

Pabd

YAR; Volüm artışı

Kas iğcikleri; mekanik nedenlerle

Solunum merkezi aktivitesinin klinik ve fonksiyonel göstergeleri; f, VT/TI, P0.1

oksijen tedavisinde izlenen hiperkapni nedenleri
Oksijen tedavisinde izlenen hiperkapni nedenleri

1- Solunum Merkezinin Dürtüsünde (nöromüsküler dürtü VT/TI) Azalma; VE (=VTxf ) %7 civarında azalma olur

2- Hipoksik vasokonstriksiyonun azalmasına rağmen ventilasyon defektinin sürmesi V/Q denksizliğini arttırır.

3- O2 verildiğinde O2Hb oluşur, CO2Hb azalır, CO2 serbest kalır, Haldane Etkisi.

4- Kronik PaCO2 , pH , HCO3 

Kan beyin bariyerinde H+ + HCO3 -  H2CO3

5- PaCO2’nin narkotik etkisi

oksijen tedavisinde izlenen hiperkapni nedenleri1
Oksijen tedavisinde izlenen hiperkapni nedenleri

1- Solunum Merkezinin Dürtüsünde (nöromüsküler dürtü VT/TI) Azalma; VE %7 civarında azalma olur

2- Hipoksik vasokonstriksiyon azalır; Q artar, ancak V düzelmemiştir => V↓/Q↑ denksizliği artar=> şanta benzer etki

Vasokonstriksiyon azalır=> vasküler direnç azalır => kardiyak “output” artar=>Q↑=> şanta benzer etki daha artar

3- O2 verildiğinde O2Hb oluşur, CO2Hb azalır, CO2 serbest kalır (Haldane Etkisi).

4- Kronik PaCO2 , pH , HCO3 

Kan beyin bariyerinde H+ + HCO3 -  H2CO3

5- PaCO2’nin narkotik etkisi

oksijen tedavisinde izlenen hiperkapni nedenleri2
Oksijen tedavisinde izlenen hiperkapni nedenleri

1- Solunum Merkezinin Dürtüsünde (nöromüsküler dürtü VT/TI) Azalma; VE %7 civarında azalma olur

2- Hipoksik vasokonstrüksiyonun azalmasına rağmen ventilasyon defektinin sürmesi V/Q denksizliğini arttırır (Şanta benzer etki).

3- O2 verildiğinde O2Hb oluşur, CO2Hb azalır, CO2 serbest kalır (Haldane Etkisi).

4- Kronik PaCO2 , pH , HCO3 

Kan beyin bariyerinde H+ + HCO3 -  H2CO3

5- PaCO2’nin narkotik etkisi

oksijen tedavisinde izlenen hiperkapni nedenleri3
Oksijen tedavisinde izlenen hiperkapni nedenleri

1- Solunum Merkezinin Dürtüsünde (nöromüsküler dürtü VT/TI) Azalma; VE %7 civarında azalma olur

2- Hipoksik vasokonstrüksiyonun azalmasına rağmen ventilasyon defektinin sürmesi V/Q denksizliğini arttırır (Şanta benzer etki).

3- O2 verildiğinde O2Hb oluşur, CO2Hb azalır, CO2 serbest kalır (Haldane Etkisi).

4- Kronik PaCO2 , pH , HCO3 

Kan beyin bariyerinde H+ + HCO3 -  H2CO3

5- PaCO2’nin narkotik etkisi

slide104

CO2 H

CO2

Serebral Kan Akımı

Hipotalamus

O 2

Yuk. Sol.Yol.Kas

Korteks

KanK-B Bar

San.Kem.

İnt. Kos.

Sol. Mer

CO2 H

Mot. Nör.

Toraks

Per. Kem.

Diyafram

O 2

VA=VTxf

Kan Gaz

Akciğer

hipoksemik hiperkapnik koah olgusu
Hipoksemik-Hiperkapnik KOAH olgusu

O2 verildiğinde alveoldeki N2 azalır; absorbsiyon atelektazisi gelişir => V azalır =>V↓/Q↑ denksizliği artar => şanta benzer etki

Mikro atelektazik alana gidemeyen ventilasyon kısmen iyi havalanan alveollere kayar=>V↑ /Q↓ => ölü boşluk ventilasyonu

slide106
OKSİJENASYON
  • VENTİLASYON
slide107

PAO2=149-PaCO2(FIO2 + 1-FIO2) R

PAO2=149-40(0.21+1-0.21)

0.8

PAO2=149 - 40 0.8

PAO2=149-48=101= 100 mmHg

PHO2 =760 x 0.21= 159 mmHg

PtO2 =(760-47) x 0.21= 149 mmHg

PAO2=100mmHg

PACO2=38-42 mmHg

Difüzyon

PaCO2=38-42mmHg

PaO2=97-100mmHg

P v CO2=42-45 mmHg

VO2=250 -350 mL/dak

VCO2=200-250mL/dak

arter kan gaz bulgular ii
Arter kan gazı bulguları -II
  • PaO2 mmHg 54
  • SaO2 % 83
  • PaCO2 mmHg 68
  • pH 7,30
  • BE mEq/L 6
  • SB mEq/L 29
slide109

PAO2=149-PaCO2(FIO2 + 1-FIO2) R

PAO2=149-68(0.21+1-0.21)

0.8

PAO2=149 - 68 0.8

PAO2=149-85= 64 mmHg

PHO2 =760 x 0.21= 159 mmHg

PtO2 =(760-47) x 0.21= 149 mmHg

PAO2=64 mmHg

PACO2=68 mmHg

Difüzyon

PaCO2=68 mmHg

PaO2= 54 mmHg

P v CO2=72 mmHg

VO2>350 mL/dak

VCO2>250mL/dak

toraks kafesi i indeki solunum yollar n inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen g ler3
Toraks kafesi içindeki solunum yollarını inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen güçler

Ptm:Plümen-Ppl

toraks kafesi i indeki solunum yollar n inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen g ler4
Toraks kafesi içindeki solunum yollarını inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen güçler

+19 +15 +11 +8

Ptm:Plümen-Ppl

toraks kafesi i indeki solunum yollar n inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen g ler5
Toraks kafesi içindeki solunum yollarını inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen güçler

Alveoler hipoventilasyon PACO2 PAO2

+15 +13 +10 +8 +6

Ptm:Plümen-Ppl

toraks kafesi i indeki solunum yollar n inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen g ler6
Toraks kafesi içindeki solunum yollarını inspirasyon ve ekspirasyonda etkileyen güçler

Alveoler hipoventilasyon PACO2 PAO2

+15 +14 +13 +10

+5

EPAP

Ptm:Plümen-Ppl

slide116

MIP

IPAP

18 19 20

VCO2 f

kontroll oksijen tedavisi1
Kontrollü oksijen tedavisi
  • PaO2> 60 mmHg veya SaO2>%90 olacak şekilde
  • PaCO2>10 mmHg’dan daha fazla artmadan
  • pH<7.25 olmadan

Sürekli olarak UYGULA

revers b l te
REVERSİBİLİTE

Bronkodilatör reversibilite testi astım olgularını KOAH olgularından ayırır mı?

  • A. EVET
  • B. HAYIR

CEVAP B

slide128
Büyük hava yollarının fikse darlıklarında hangi akınlar etkilenir?
  • A. Ekspiratuar,
  • B. İnspiratuar,
  • C. İnspiratuar ve ekspiratuar,
  • D. Vital kapasitenin ilk %25 indeki ekspiratuar akımlar,
  • E. Vital kapasitenin son %25 indeki ekspiratuar akımlar.
  • CEVAP C
slide140
71 yaşında erkek hasta
  • Nefes darlığında artma
  • Önce ajite ve huzursuz olan hastada uyuklama ve dalgınlık
  • 50 yıl günde 30 adet sigara
arter kan gaz bulgular i2
Arter kan gazı bulguları -I
  • PaO2 mmHg 52,4
  • SaO2 % 83
  • PaCO2 mmHg 68,2
  • pH 7,37
  • BE mEq/L 4
  • SB mEq/L 29
30 dak 3 l dak oksijen vermeyi takiben akg bulgular ii1
30 dak., 3 L/dak. Oksijen vermeyi takiben AKG bulguları -II
  • PaO2 mmHg 63,2
  • SaO2 % 91
  • PaCO2 mmHg 78,3
  • pH 7,36
  • BE mEq/L 4
  • SB mEq/L 29
kontroll oksijen tedavisi2
Kontrollü oksijen tedavisi
  • PaO2> 60 mmHg veya SaO2>%90 olacak şekilde
  • PaCO2>10 mmHg’dan daha fazla artmadan
  • pH<7.25 olmadan

Sürekli olarak UYGULA

akut solunum yetersizli inde oksijen tedavisinde paco 2 nin y kselme nedenleri
Akut solunum yetersizliğinde oksijen tedavisinde PaCO2’nin yükselme nedenleri

1- Hiperoksi  Perfüzyon VE/Q

Ventilasyon PaCO2 

2- CO2Hgb + O2  CO2 + O2Hgb

Haldane etkisi PaCO2

3- VT , VD/VT 

PaCO2 = VCO2× k/VE – (1-VD/VT)

PaCO2 = VCO2 × k/VE – (1-VD/VT) 

slide152

• 77 yaşında erkek, KOAH tanısıyla izlenmekte • Günün her saatinde metalik kuru öksürük, nefes darlığında artış, • 55 yıl günde 20 sigara

slide153

FEV1/FVC % 54FVC mL 2149 % 58FEV1 mL 1157FEF25-75 mL/sn 0.8 % 43RV/TLC %61

slide155

İntratorasik büyük havayolu darlığıFEF50/FIF50 <1,<0.7FEV1/FEV0.5 >1.5FEV1/PEFR <10mL/L/snEkspiryumda düzenli, düşük akımlı plato, testere dişi paterniRotmann HH,Chest 1975;68:796-799

slide158

Raw=4cm H2O/L/sn (N:0.5-1.5)FEF50(He-O2)- FEF50(oda havası)x100=FEF50FEF50(oda havası)FEF50 >%20intratorasik büyük hava yolu darlığıFEF50>%44

sp rometr k trase v t e r s
SPİROMETRİK TRASE (V-t EĞRİSİ)
  • FEV1 N
  • FEV1/FVC N
  • FVC N
  • FEF 25-75 N
sp rometr k trase v v halkasi
SPİROMETRİK TRASE (V-V HALKASI)
  • FEF %75
  • FEF%50
  • FEF%25
  • FEF%50 / FIF%50 < 1

Tanı: İntratorasik büyük solunum -yollarında değişken darlık

sp rometr k trase v t e r s1
SPİROMETRİK TRASE (V-t EĞRİSİ)
  • FEV1/FVC N
  • FEV1 N
  • FVC N
  • FEF 25-75 N
sp rometr k trase v v halkasi1
SPİROMETRİK TRASE (V-V HALKASI)
  • FIF %75↓
  • FIF %50↓
  • FIF %25↓
  • FEF %50 / FIF %50 > 1

Tanı: Ekstratorasik büyük solunum yollarında değişken darlık

slide169
KOAH

İNFLAMASYON

Küçük havayolu hastalığı

Parankim hasarı

HAVA AKIMI KISITLILIĞI

slide170
Ödem, inflamasyon ve mukus nedeni ile hava yolu direnci artmıştır,
  • Parankim destrüksiyonundan dolayı alveoller pörsümüş durumdadır ve itici gücü azalmıştır,
  • Solunum kas yorgunluğu nedeni ile hava yolu direnci aşılamamaktadır,
  • EBN kıkırdaksız küçük hava yollarına doğru kayar

HAVA YOLU KOLLABE OLUR

slide171
Küçük hava yollarının erken kapanma eğilimi,
  • Elastik geri çekilme gücünün azalması,
  • Ekspiratuar akım kısıtlaması (EAK),
  • Ekspiryumda akciğerlerin boşalma hızının yavaşlaması SONUCUNDA

FRC daha yüksek seviyede stabilize olur

DİNAMİK HİPERİNFLASYON

slide172

Akım (L/sn)

5

1

2

2

3

0

4

0

RV

TLC

TLC

RV

Dinlenme

Mak egzersiz

5

Volüm (L)

KOAH

NORMAL

slide176

KOAH

TLC

IC

SAĞLIKLI ERİŞKİN

IC

TLC

VT

IC

IC

VT

EELV

İstirahat Efor İstirahat Efor

slide179

EKSPİRATUAR AKIM KISITLAMASI

  • KOAH olgularında, FEV1 EAK’nın iyi bir prediktörü değildir.

Burrows B et al. Am Rev Respir Dis 1991;665-678

  • KOAH’lılarda dispne ile EAK arasındaki ilişki, FEV1 ile olan ilişkiden çok daha anlamlı bulunmuştur.

Eltayara L et al. Chest 2001;119:99-104

  • KOAH olgularında EAK ile IC arasında kuvvetli korelasyon saptanmıştır.

Koulouris NG et al. J Appl Physiol 1997;82:723-731

d nam k h per nflasyon1
DİNAMİK HİPERİNFLASYON
  • Pasif olan EAK, inspiratuar kasların kompansasyonu ile zorlukla yenilir ve inspiratuar kas fonksiyonunda bozulma oluşur,
  • Ekspiryum tamamlanmadan, inspiryum başlar, bu nedenle alveol içinde pozitif basınç kalır (iPEEP). İnspiratuar kaslar bu eşik değeri aşmak zorundadır.
d nam k h per nflasyonun en neml neden olan eak l m tekn kler
DİNAMİK HİPERİNFLASYONUN EN ÖNEMLİ NEDENİ OLAN EAK ÖLÇÜM TEKNİKLERİ
  • VÜCUT PLETİSMOGRAFİSİ
  • NEGATİF EKSPİRATUAR BASINÇ (NEP) TEKNİĞİ
slide184
NEP
  • Pnömotograf
  • Diferansiye basınç transdüseri
  • Negatif basınç oluşturan cihaz
  • Veri toplama sistemi
slide186

(İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Solunum Laboratuarı)

(MICRO MEDICAL LTD, KENT UK)

nep tekn
NEP TEKNİĞİ

(-5 cm H2O) değerinde negatif bir basıncı, tidal ekspirasyon esnasında ağız içine uygulamak ve ortaya çıkan akım-volüm (A-V) halkasını, önceden yapılmış kontrol ekspirasyon A-V halkası ile kıyaslamak temeline dayanan bir yöntemdir.

slide189

-5

0

+10

+15

+20

+23

slide191

EAK (+)

EAK (-)

nep sonu larinin siniflandirilmasi
NEP SONUÇLARININ SINIFLANDIRILMASI

Eltayara L et al. AmJ Respir Crit Care Med 1996;154:1726-1734

kullanilacak gaz
KULLANILACAK GAZ
  • Standart olarak tüm dünyada CO difüzyon testi uygulanır.
  • CO’in Hb’e afinitesi çok güçlü (oksijenden 210 kat fazla).
  • Hb’e bağlanmayan gazlar ise plazma parsiyel basıncını arttırdığından kullanılmaz.
alveoler vol m n v a l m
ALVEOLER VOLÜMÜN (VA) ÖLÇÜMÜ
  • Difüzyon testi esnasında, birim hacim başına düşen CO difüzyonunu saptamak için VA ölçümü gerekir.
  • Sıklıkla Helyum kullanılarak gaz dilüsyon yöntemi ile VA ölçülür.
term noloj
TERMİNOLOJİ
  • Transfer Faktör (TLCO)

(ERS-1993) (mmol.min-1kPa-1)

  • Difüzyon Kapasitesi (DLCO)

(ATS-1995) (mL.min-1mmHg-1)

  • DLCO/TLCO=3:1 , DLCOx0,33 =TLCO
  • DL/VA(DLCO/VA)= TL/VA=KCO

(mL.min-1mmHg-1L-1)

  • DLCOAdj
kl n k kullanim
KLİNİK KULLANIM
  • Klinikte en çok gözlenen (ya da araştırılan) durum difüzyonun azalmasıdır.
  • Çok sınırlı durumlarda difüzyon testinde artma saptanabilir.
d l co nun artti i durumlar
DLCO’NUN ARTTIĞI DURUMLAR
  • Polisitemi ile giden hastalıklar
  • Pulmoner hemorajiler
  • Pulmoner kan akımının artmasına yol açan sol-sağ shuntlar
dlco nun azaldi i durumlar
DLCO’NUN AZALDIĞI DURUMLAR
  • İnterstisyel akciğer hastalıkları
  • Sistemik hastalıkların akciğer tutulumu
  • Obstruktif akciğer hastalıkları
slide201

DLCO

ARTMIŞ

AZALMIŞ

DLCO/VA :N

DLCO/VA :

*Alv Hemoraji

*Polisitemi

*Pulmoner

kan akımı

*Azalmış akc volumü

*Parenkim değişiklikleri

*Obstruksiyon

*Ölü boşluk

artışı

1 bir akci er hastal n n varl n yada yoklu unu g stermek
1. Bir Akciğer Hastalığının Varlığını yada Yokluğunu Göstermek
  • Pulmoner Semptomlar
    • Dispne, Wheezing
    • Öksürük, balgam
    • Göğüs ağrısı,ortopne
  • Fizik Muayene Bulgular
  • Laboratuar Bulguları
    • PA-grafi
    • AKG
2 bilinen bir hastal n solunum fonksiyonlar na yans mas n saptamak
2. Bilinen bir hastalığın solunum fonksiyonlarına yansımasını saptamak.
  • Akciğer Hastalıkları
    • KOAH
    • Astım
    • İnterstisyel Akciğer Hastalıkları
  • Kardiyak Hastalıklar
  • Nöromuskuler Hastalıklar
4 tedavinin etkinli inin saptanmas
4. Tedavinin etkinliğinin saptanması
  • Bronkodilatörler, steroidler
  • Kardiyak ilaçlar
  • Akciğer rezeksiyonu, transplantasyon
  • Pulmoner rehabilitasyon
5 preoperatif de erlendirme
5.Preoperatif Değerlendirme
  • Akciğer rezeksiyonları
  • Toraks cerrahisi
  • Abdominal cerrahi
slide209

KOAH’ta Spirometre ile Semptom ve Laboratuar

Bulguları Arasındaki İlişki

Öksürük, balgam

Efor dispnesi

İstirahatte

dispne

Semptomlar

Normal

Hafif

Orta

Ağır

Çok

ağır

Spirometre

Hipoksemi

Normal

AKG

Normal

Hiperinflasyon

PA grafi

bron a iri duyarli i
BRONŞ AŞIRI DUYARLIĞI
  • Bronş aşırı duyarlılığı değişik uyaranlara karşı hava yollarının verdiği abartılı bronkokonstriktör yanıttır.

H Cain Clin Chest Med 2001;22:651-659.

  • Bronş aşırı duyarlılığının saptanmasında ise bronş provokasyon testleri kullanılır.
kullan lacak ajanlar
Kullanılacak Ajanlar
  • Spesifik: -Allerjen

-Nonimmunolojik

(aspirin, gıda, gıda katkıları)

b)İndirekt: -(Soğuk hava, nonizotonik solüsyonlar, lökotrien C4, D4 ve E4, prostoglandinler, adenozin mono fosfat, bradikinin, taşikinin, serotonin )

  • Egzersiz testleri:
  • Nonspesifik:
  • a)Direkt: -Metakolin
  • -Histamin
d rekt uyaranlar
DİREKT UYARANLAR
  • Astım için duyarlılığı yüksek, ancak özgüllüğü düşük.

(Astımlıların çoğunda pozitif, ancak her pozitif astım değil!)

ERS Task Force. Eur Respir J 2003;21:1050-68

ndirekt uyaranlar
İndirekt Uyaranlar
  • Özellikle inflamatuar ve nöronal hücreleri uyarak, bu hücrelerden mediyatör ve sitokin salınımına yol açarak hava yolu kısıtlılığına neden olan uyaranlardır.

ERS Task Force. Eur Respir J 2003;21:1050-68

nd rekt uyaranlar
İNDİREKT UYARANLAR
  • Fiziksel uyaranlar

-Nonizotonik aerosoller (hipotonik, hipertonik, distile su, mannitol)

-Ökapnik volenter hiperpne (kuru hava ile)

  • Farmakolojik uyaranlar

-Adenozin

-Taşikininler

-Bradikinin

-Metabisülfit/SO2

-Propranolol

  • Endotoksin (LPS)
  • PAF
  • Ozon
  • [Selektif uyaranlar (Aspirin, NSAID, allerjen)]
test n uygulanmasi
TESTİN UYGULANMASI
  • 30 dakika önce solüsyonlar buzdolabından çıkarılıp oda sıcaklığında ısınması sağlanır ve ilk dozdan 2 ml nebulizere (De Vilbiss) konur.
  • Hastanın burun klibi takılı iken rezidüel volüm düzeyinden yavaş ve derin nefes alması (5 sn kadar) ve nefesini yine yaklaşık 5 sn tutması sağlanmalıdır. Bu işlem 5 kez takrarlanmalı ve toplam sürenin de 2 dakikayı geçmemesine dikkat edilmelidir.
  • Nebulizasyondan sonraki 30-90sn içinde spirometrik ölçüm tekrarlanır.
test n sonlandirilmasi
TESTİN SONLANDIRILMASI
  • Hastada %20’lik FEV1 düşüşü olunca ya da en yüksek konsantrasyona ulaşılınca test sonlandırılır.
  • Provoke olan olgulara salbutamol inhale ettirilip 10 dakika sonra test tekrarlanır.
k dak ka t dal soluk y ntem
İKİ DAKİKA TİDAL SOLUK YÖNTEMİ
  • Hastanın nebulizatörden 2 dakika boyunca rahat ve doğru soluk alıp vermesi sağlanır.
  • Nebulizasyondan 30-90sn sonra spirometre tekrarlanır. Hastanın her sefer kabul edilebilir bir test yapması sağlanmalıdır (en çok 3-4 kez tekrarlanır). Metakolinin kümülatif etkisinin elde edilebilmesi için iki konsantrasyon arasındaki sürenin 5 dakikayı geçmemesi sağlanmalıdır.
slide219
Spirometre aşağıdaki hastalıkların hangisinde tanı koydurucudur?
  • A. Astım,
  • B. KOAH,
  • C. Bronşektazi,
  • D. Kistik fibroz,
  • E. BOOP.
manevra ve manevralar aras kabul edilebilirlik kriterleri
Manevra ve manevralar arası kabul edilebilirlik kriterleri

Manevra Kriterleri

  • Tek spirogramın kabul edilebilirlik kriterleri Artefaktlar yoksa

Ekspirasyonun ilk saniyesinde öksürük Ölçümü etkileyen glottis kapanması

Erken bırakma veya kesme

  • Maksimal olmayan efor

Kaçak olmamalı, ağızlık tıkalı olmamalı, iyi bir başlangıcı olmalıdır

Ekstrapolasyon yapılan hacim FVC ‘nin <%5 veya 0.15 lt (hangisi büyükse)

Tatminkar bir ekspirasyon olmalıdır

(6 sn.’nin üzerinde (çocuklar için 3 sn) veya hacim-zaman eğrisinde plato veya kişi daha fazla ekspirasyon yapamayana dek sürmelidir.)

manevra ve manevralar aras kabul edilebilirlik kriterleri1
Manevra ve manevralar arası kabul edilebilirlik kriterleri
  • Manevralar Arası kriterler

Üç kabul edilebilir spirogram elde edildikten sonra aşağıdaki testi uygulayınız

En büyük iki FVC değeri birbirinden farkı 0.150 ml olmalı

En büyük iki FEV1 değeri birbirinden farkı 0.150 ml olmalı

Her iki kritere de ulaşılmışsa test sonlandırılabilir.

Eğer her iki kritere de ulaşılmamışsa testi ,

Kabul edilebilir spirogram elde edilinceye kadar,

Sekiz test yapılan kadar (opsiyonel)

Kişi/hasta daha fazla devam edemeyene dek test tekrarlanır.

Minimum üç iyi manevra kayıt edilmelidir.

slide223

FVC manevrasını yapın

HAYIR

Manevranın kabul edilebilirlik kriterlerine ulaşıldı mı?

EVET

HAYIR

Kabul edilebilir üç manevra elde edildi mi?

EVET

HAYIR

Manevralar arası kabul edilebilirlik kriterlerine ulaşıldı mı?

EVET

En büyük FVC ve FEV1’i tespit edin

Diğer parametreleri tespit etmek için FVC+FEV1’de en büyük manevrayı seçin

Kayıt edin ve yorum

predikt beklenen de er zerinden de i kenlik
Predikt (beklenen) değer üzerinden değişkenlik
  • Post FEV1 –ilk FEV1 x 100

pred FEV1

Başlangıç değerinden etkilenmez.

Daha zor reversibilite saptanır.

slide227
İntratorasik hava yolu darlıklarında akım volüm halkasında hangi akımlar etkilenir?
  • A. İnspiratuar,
  • B. Ekspiratuar,
  • C. Hem inspiratuar, hem ekspiratuar,
  • D. FVC nin ilk %25indeki ekspiratuar akımlar,
  • E. FVC nin son %25indeki ekspiratuar akımlar,
slide229
Oksijen tedavisinde amaç ne olmalıdır?
  • A. PaO2 yi 80 mmHg yapmak,
  • B. PaO2 yi ≥60 mmHg yapmak,
  • C. SaO2 yi %97 yapmak,
  • D. PaO2 yi ≥60 mmHg ve SaO2 yi %97 yapmak,
  • E. PaO2 yi ≥60 mmHg ve SaO2 yi ≥%90 yapmak,
slide232

Pre FEV1=1200

Post FEV1=1430

230mL

%19

sa likli er k nde p a o 2 n n hesaplanmasi
SAĞLIKLI ERİŞKİNDE PAO2’NİN HESAPLANMASI

PAO2 = FIO2 x (PB-47) – PACO2/RQ

PAO2 = 0,21 x (760-47) – 40/0,8

PAO2 = 0,21 x 713 - 50

PAO2 = 149,73 - 50

PAO2 = 100 mmHg

PA-aO2=100-95=5mmHg

p a a o2 nin hesaplanmas
PA-a O2’ nin hesaplanması
  • PAO2 = FIO2 x (PB-47) – PACO2/RQ

PA-aO2 = 140 –(PaO2+PaCO2)

mutlak de kenl k
MUTLAK DEĞİŞKENLİK
  • Bronkodilatör sonrası ve ilk FEV1 değerleri arasındaki mL cinsinden fark.

(post bron FEV1 – ilk FEV1)

ba lang de eri zerinden de i kenlik
Başlangıç değeri üzerinden değişkenlik
  • Post FEV 1-ilk FEV1 x100

ilk FEV1

  • Başlangıç değerinden etkilenir. Predikt değere oranla daha kolay reversibilite saptanır.
slide242
Akım-volüm halkasının kalitesini etkileyen hatalarI. İnspirasyonun yavaş ve maksimum güçle yapılmamış olması
ak m vol m halkas n n kalitesini etkileyen hatalar ii ekspirasyonun rv seviyesine aniden kesilmesi

~

Akım-volüm halkasının kalitesini etkileyen hatalarII. Ekspirasyonun RV seviyesine aniden kesilmesi
sp rometr end kasyonlari
SPİROMETRİ ENDİKASYONLARI

TANISAL

  • Semptomları, belirtileri veya anormal laboratuar testlerinin değerlendirilmesi
  • Hastalığın pulmoner fonksiyonlara etkisinin ölçülmesi
  • Solunumsal hastalık riski taşıyanların değerlendirilmesi
  • Preoperatif riskin tespiti
  • Prognozun tespiti
  • Yoğun egzersiz programına başlamadan önce sağlık durumunun tespiti
sp rometr end kasyonlari1
SPİROMETRİ ENDİKASYONLARI

MONİTERİZASYON

  • Terapötik müdahalenin değerlendirilmesi
  • Akciğer fonksiyonlarını etkileyen hastalığın tedavi protokolünün tanımlanması
  • Zararlı etkenlere maruz kalanların saptanması
  • Pulmoner toksitesi bilinen ilaçların yan etkilerinin saptanması
sp rometr end kasyonlari2
SPİROMETRİ ENDİKASYONLARI

Maluliyet /Sakatlık değerlendirilmesi

  • Rehabilitasyon programının bir parçası olarak hastanın değerlendirilmesi
  • Sigorta değerlendirmesi sırasında riskin saptanması
  • Kanuni sebeplerle bireyin değerlendirilmesi

Toplum Sağlığı

  • Epidemiyolojik sağ kalım çalışmaları
  • Referans eşitliklerinin oluşturulması
  • Klinik araştırmalar
solunum yeters zl n n t pler
SOLUNUM YETERSİZLİĞİNİN TİPLERİ

AKUT SOLUNUM YETERSİZLİĞİ

Tip I Akut Hipoksemik

Tip II Hipoksik – Hiperkapnik Tip III Perioperatif Tip IV Şok

KRONİK SOLUNUM YETERSİZLİĞİ (VENTİLASYON YETERSİZLİĞİ)

Tip I Hipoksik

Tip II Hipoksik-Hiperkapnik

ad