slide1
Download
Skip this Video
Download Presentation
Politechnika Warszawska

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 30

Politechnika Warszawska - PowerPoint PPT Presentation


  • 103 Views
  • Uploaded on

Festiwal Nauki - 2002. Politechnika Warszawska. Wydział Fizyki. Jak mierzyć „niemierzalne” ?. czyli pomiary najmniejszych obiektów w największych eksperymentach fizycznych. Rozmiary obiektów materialnych.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Politechnika Warszawska' - jadon


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
slide1

Festiwal Nauki - 2002

Politechnika

Warszawska

Wydział

Fizyki

slide2

Jak mierzyć „niemierzalne” ?

czyli

pomiary najmniejszych obiektów

w największych eksperymentach

fizycznych

slide3

Rozmiary obiektów materialnych

~10-1 m ~10-10 m ~10-15 m

Kostka ====> Ziemia

Atom ===> ziarnko maku

slide4

Skala interwałów czasu

Wiek Wszechświata ~1010 lat = 1017s

Czas trwania reakcji jądrowych ~10-23 s - jeszcze

milion razy krócej !

slide5

Nukleon (hadron)

„Uwięzienie” kwarków w hadronach

de-confinement

confinement

Materia (plazma)

Kwarkowo-gluonowa

Materia hadronowa

slide6

Jak uzyskać plazmę kwarkowo-gluonową? (1)

materia hadronowa

ściskanie

wzrost

temperatury

wzrost

gęstości

„podgrzewanie”

slide7

Jak uzyskać plazmę

kwarkowo-gluonową? (2)

slide8

Zderzenia „ciężkich” jonów

Na początku ====>

Na końcu ====>

Zmiana w czasie

gęstości i temperatury ======>

slide9

Zgodnie z przewidywaniami modeli teoretycznych

powinno to przebiegać nastepująco:

(Symulacje komputerowe wykonane w oparciu o

przewidywania modelu UrQMD - Ultrarelativistic

Quantum-Molecular Dynamics)

slide10

(czas)

(wymrażanie - emisja)

(gaz hadronowy)

(faza mieszana)

(plazma

kwarkowo-gluonowa

(stan przedrównowagowy)

(przestrzeń)

slide11

4x1012

Plazma

kwarkowo-gluonowa

3x1012

3x1012

Temperatura (K)

2x1012

1x1012

0

0

1 x 1018

2 x 1018

Gęstość (Kg/m3)

slide13

Rezultat zderzenia jąder przy energii 200 GeV na nukleon, CERN, NA35

Jak określić równocześnie rozmiary przestrzenne i czas trwania obiektu,

z którego wyemitowane zostały tysiące cząstek w zderzeniach ciężkich jonów?

?

slide14

Jak to niegdyś mierzono...

...pomiar długości stopy

( S. Brandt, Analiza danych )

slide15

... .ale interesujące nas obiekty

mają rozmiary przestrzenne rzedu 10-15 metra

i czas trwania rzedu 10-23 sekundy

oraz poruszają się z prędkościami

bliskimi predkości światła ...

Czy to można mierzyć?

Zasada nieoznaczoności - co to takiego?

slide16

HBT+FSI

METODA:

Analiza korelacji cząstek

emitowanych z małymi prędkościami względnymi

Statystyka kwantowa i oddziaływanie

w stanie końcowym -przenosi informację

Rozmiary

i czas emisji

Funkcja

korelacyjna

Wektor

różnicy

pędu

Pomiary rozmiarów i interwałów czasu

miliony razy mniejszych niż możliwości

najlepszej elektroniki

p k p p and k p correlations as a probe of transverse flow

Quark Matter’2002, Nantes (France)

p-K, p-p, and K-p correlationsas a probe of transverse flow

Fabrice Retière,

Lawrence Berkeley Lab

Adam Kisiel, Piotr Szarwas

Warsaw University of Technology

For the STAR collaboration

non identical particle correlations probing emission time ordering

Catching up: cosY  0

    • long interaction time
    • strong correlation
  • Moving away: cosY  0
    • short interaction time
    • weak correlation
  • Ratio of both scenarios allow quantitative study of the emission asymmetry
Non-identical particle correlations probing emission-time ordering

purple K emitted first

green p is faster

purple K emitted first

green p is slower

F.Retiere, A. Kisiel, P. Szarwas

Quark Matter’2002, Nantes (France)

to the data p k @ 130 gev
Coulomb attraction / repulsion

Out ratio  1

p and K source are shifted

Side ratio ~1

Must be due to azimuthal symmetry

Long ratio ~ 1

Must be due to symmetry over mid-rapidity

Correlation

function

To the datap-K @ 130 GeV

Out ratio

Side ratio

Long ratio

transverse flow shifts average emission points
Transverse flow shifts average emission points

Pion

pt = 0.15 GeV/c

bt = 0.73

Kaon

pt = 0.5 GeV/c

bt = 0.71

Proton

pt = 1. GeV/c

bt = 0.73

slide22

Festiwal Nauki - 2001

Jan Pluta

Wydział Fizyki

Politechniki Warszawskiej

Zakład Fizyki Jądrowej

Pracownia Reakcji Ciężkich Jonów

BIG BANG

(WIELKI WYBUCH)

Przeżyjmy to jeszcze raz !

slide25

Festiwal Nauki - 2000

S T A R i A L I C E

2005 r.

2000 r.

- wielkie eksperymenty fizyki na przełomie wieków

slide26

STAR

at RHIC

Au+Au @ ~130 GeV/nucleon CM energy

slide29

The ALICE Collaboration

937 members

77 Institutions

28 Countries

slide30

CERN

Największe w świecie laboratorium fizyki

gdzie narodził się World Wide Web...

... 5 minut stąd!

Przylatujących

na lotnisko w Genewie

wita foto-tablica...

  • nie biznes,
  • nie wojsko,
  • nie przemysł,
  • nie polityka...

...

FIZYKA !

ad