De rol van de overheid m b t de aanmoediging van technologische innovatie in vlaanderen
Download
1 / 25

De rol van de overheid m.b.t. de aanmoediging van technologische innovatie in Vlaanderen - PowerPoint PPT Presentation


  • 117 Views
  • Uploaded on

De rol van de overheid m.b.t. de aanmoediging van technologische innovatie in Vlaanderen. Paul Zeeuwts Directievoorzitter IWT-Vlaanderen. Inhoud presentatie. Beknopte voorstelling IWT-Vlaanderen Rationale van overheidsinmenging inzake technologische innovatie

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' De rol van de overheid m.b.t. de aanmoediging van technologische innovatie in Vlaanderen' - ila-barrett


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
De rol van de overheid m b t de aanmoediging van technologische innovatie in vlaanderen
De rol van de overheid m.b.t. de aanmoediging van technologische innovatie in Vlaanderen

Paul Zeeuwts

Directievoorzitter IWT-Vlaanderen


Inhoud presentatie
Inhoud presentatie technologische innovatie in Vlaanderen

  • Beknopte voorstelling IWT-Vlaanderen

  • Rationale van overheidsinmenging inzake technologische innovatie

    'Technologiebeleid vs. (Technologisch) Innovatiebeleid'

  • Het Vlaamse technologie- en innovatiebeleid

    • Het IWT als centrale actor van het Vlaams innovatiebeleid

    • Belangrijkste instrumenten van het IWT als hefboom voor een 'innovatiever' Vlaanderen

    • Uitbouw van een 'Vlaams Innovatienetwerk'

  • 'Subsidiariteit' & beperkingen van het beleid inzake subsidiëring: Vlaanderen vs. België en Europa

  • Internationale vergelijking


1 het iwt in het kort

1. Het IWT in het kort technologische innovatie in Vlaanderen

Statuut: autonoom overheidsagentschap (onder de voogdij van Minister van Economie Van Mechelen)

Sedert 1 feb. 2001: 'Instituut voor de Aanmoediging van Innovatie door Wetenschap en Technoologie in Vlaanderen' (IWT-Vlaanderen)

Missie:

Enig loket voor het Technologisch Innovatiebeleid in Vlaanderen

Promotie (technologische) innovatie door ondersteuning van zowel kenniscreatie als kennisdiffusie


1 het iwt in het kort 2
1. Het IWT in het kort (2) technologische innovatie in Vlaanderen

  • Basisfuncties:

    • Financiële ondersteuning

    • Adviesverlening

    • Coördinatie van kennisintermediairen

    • Beleidsondersteuning (studiedienst)

  • Personeel:

    Over de 100 VTE, waarvan ca. 50 adviseurs (Dr. Ir./Dr./Ir./Lic. of Dr. Econ.).

  • Budget:

    Ca. 6 mld. BEF/jaar


  • 2 rationale van het technologisch innovatiebeleid
    2. Rationale van het technologisch innovatiebeleid technologische innovatie in Vlaanderen

    • Neo-klassieke theorie

    • Endogene groeitheorie

    • Innovatiesysteem-benadering

    • Nieuwe inzichten uit de neo-klassieke theorie: asymetrische informatiespreiding


    Rationale 1 neo klassieke theorie
    Rationale 1: neo-klassieke theorie technologische innovatie in Vlaanderen

    • Eind jaren 1970 – begin jaren 1980

    • Twee paradigma:

      • Technologie = exogene factor, is 'not manageable'

      • (Wetenschappelijke) kennis = 'publiek goed'

    • Technologische voorsprong slechts een 'toevallig' (exogeen) uitvloeisel van wetenschappelijk baanbrekende uitvindingen (die quasi publiek beschikbaar zijn)

    • Dit leidt tot rationale voor het Wetenschapsbeleid: overheid moet wetenschappelijk basisonderzoek financieren (marktfalen), technologische vooruitgang zal wel volgen !


    Rationale 2 endogene groeitheorie 1
    Rationale 2: endogene groeitheorie (1) technologische innovatie in Vlaanderen

    • Vanaf begin jaren 1980

    • Drie nieuwe basisprincipes:

      • Technologische kennis is GEEN zuiver 'publiek goed', want bron van concurrentievoordeel (verhoogde octrooiering in jaren '80)

      • Technologie is daarom ook groei-endogeen (economische agent integreert en baat technologische kennis uit voor eigen groei; Solow-residu)

      • Gebrek aan convergentie tussen high-tech en low-tech regio's verklaard door 'kennisspill-overs' van O&O-investeringen. Deze spill-overs ontmoedigen de actoren om in eigen O&O te investeren (liever overnemen dan zelf creëren, marktfaling)


    Rationale 2 endogene groeitheorie 2
    Rationale 2: Endogene groeitheorie (2) technologische innovatie in Vlaanderen

    • Hieruit worden volgende lessen getrokken:

      • Alleen wetenschappelijk onderzoek steunen is onvoldoende voor veralgemeende technologische vooruitgang (kennis niet publiek beschikbaar)

      • O&O-subsidies door de overheid zijn nodig om onder-investering in O&O (wegens spill-overs) te compenseren (rechttrekking marktfaling)

      • Additionaliteitsprincipe: stimulerend effect op gedrag van actoren

      • Sociale return van O&O-investeringen: aanzienlijk groter dan private return van O&O-investeringen (positieve externaliteiten)

    • 1. en 2. leiden tot rationale voor het Technologiebeleid (O&O-financiering), naast wetenschapsbeleid.


    Rationale 3 innovatiesysteem theorie 1
    Rationale 3: Innovatiesysteem-theorie(1) technologische innovatie in Vlaanderen

    • Begin jaren 1990 (inzichten vanuit 'evolutionary economics', institutionele sociologie)

    • Kernprincipes:

      • Leereffecten: technologie is groei-endogeen en genereert concurrentievoordelen voor diegene die het beheerst (via leerproces)

      • Innovatie vereist meer kennis en kunde dan alleen inventie/technologie (cfr. Schumpeter)

      • Systeem-benadering: naast de individuele innovatieactoren zijn de wisselwerkingen tussen de actoren van groot belang


    Rationale 3 innovatiesysteem theorie 2
    Rationale 3: Innovatiesysteem-theorie(2) technologische innovatie in Vlaanderen

    • 'Systeembenadering' = rationale voor nieuw beleid dat veel verder gaat dan enkel O&O-financiering: het (technologisch) innovatiebeleid

    • Beleidsaanpassingen op –minstens- 5 terreinen:

      • Naast technologiecreatie (O&O-steun) technologiediffusieook van groot belang

      • Niet-technologische aspecten (IPR, opleiding, marktinzichten, allianties en samenwerking, ...) ook essentiële kenniselementen

      • Verruiming van de doelgroepen: niet alleen de grote, O&O-intensieve bedrijven zijn volwaardige innovatieactoren (sensibilisering potentieel innoverende KMO's)

      • Innovatieproces = interactief proces. Nieuwe taak voor beleid: optimalisatie van de nodige interacties (al dan niet via financiering)

      • Naast marktfalen, ook bewust zijn van 'systeemfalen' en van 'overheidsfalen'


    Rationale 4 asymetrische informatiespreiding
    Rationale 4: Asymetrische informatiespreiding technologische innovatie in Vlaanderen

    • Eind jaren 1990

    • Systeemfalen vereist reorganisatie van durfkapitaalmarkt:

      In sommige vormen van innovatiefinanciering (meer in het bijzonder de financiering van high-tech start-ups) met:

      • Hoge onzekerheid over het potentiële succes op langere termijn, en

      • Asymetrische verdeling van informatie over het innovatiepotentieel,

        Treedt een gebrek op aan privé-durfkapitaal

  • Nieuwe beleidsinitiatieven voor financiële ondersteuning innovatieve start-ups (pre-seed)


  • Het iwt als centrale actor van het vlaams innovatiebeleid

    IWT technologische innovatie in Vlaanderen

    FWO

    Financieringsorganisaties

    Het IWT als centrale actor van het Vlaams innovatiebeleid

    Vlaamse Regering

    Internationale Organisaties

    Bedrijven

    VRWB

    VLIR

    KAWLSKA

    KAG

    AWI

    IWT

    Adviesorganen

    Beleidsvoorbereiding

    O&O dept. van bedrijven

    Universiteiten, Hogescholen

    Univ. interfacediensten, wetenschapsparken, incubatiediensten (spin-offs), ...

    Publiek Onderzoek

    Privé-onderzoek

    Universitaire brugorganisaties

    Sectorale Centra voor Collectief Onderzoek (43)

    (Semi-) Publieke onderzoeksinstellingen

    Wetenschappelijke instellingen (46)

    Internationale organisaties gevestigd in België/Vlaanderen (5)

    Non-Profit Private Instellingen (13)

    Organisaties voor Onderzoek & Technologie

    Bron: CAPRON H. en MEEUSEN W.(eds.), The National Innovation System of Belgium, 2000, p. 49 e.v.


    Belangrijkste instrumenten van het iwt als hefboom voor een innovatiever vlaanderen
    Belangrijkste instrumenten van het IWT als hefboom voor een 'innovatiever' Vlaanderen

    • Financiële steun naar O&O

    • Speciale projecttypes voor KMO's

    • Adviesverlening, contactpunt voor innovatie

    • Ondersteuning van de innovatiecapaciteit en kennistransfer:

      • Als financierder;

      • Als coördinator

    • Beleidsondersteuning (studiedienst)


    Financi le steun naar o o
    Financiële steun naar O&O 'innovatiever' Vlaanderen

    • O&O ?:

      • Generisch / Strategisch Basis-Onderzoek (GBOU, Doctorale Specialisatiebeurzen, Post-Doc Onderzoeksmandaten)

      • Industrieel (basis-) Onderzoek (R&d)

      • Prototype/ Ontwikkeling (r&D)

      • Collectief onderzoek (o.m. collectieve sectoriële onderzoekscentra; bv. WTCM)

    • Kenmerken:

      • Projectmatig;

      • Technologisch innoverend + industrieel-economische valorisatiepotentieel;

      • 'Bottom-up' vs. 'Top-down' (themagebonden, steeds meer afgebouwd);

      • Specifieke producten voor KMO's.


    Speciale projecttypes voor kmo s
    Speciale Projecttypes voor KMO's 'innovatiever' Vlaanderen

    • KMO = :

      • < 200 werknemers;

      • jaaromzet < 15 mln ECU / 600 mio BEF;

      • Max. voor 30% gecontroleerd door niet-KMO.

    • voor hen soepelere modaliteiten:

      • voorbespreking

      • beperktere projectaanvraag (documenten)

      • snellere procedure

      • speciale projecttypes (KMO-Innovatiestudies en KMO-Innovatieprojecten) (recente hervorming en stroomlijning)


    Evaluatieprocedure
    Evaluatieprocedure 'innovatiever' Vlaanderen

    • ontvankelijkheidsanalyse binnen 14 dagen

    • grondige bespreking tussen aanvrager(s) en adviseurs

    • raadpleging externe expertencollege

    • Eindbeslissing: raad van bestuur

    • tijdsduur : max. 75 werkdagen na ontvankelijkheid

    • In de loop van project: opvolging


    Ondersteunen van de innovatiecapaciteit kennistransfer als financierder
    Ondersteunen van de innovatiecapaciteit & kennistransfer als financierder

    • HoBU-projecten: projecten van technologieverspreiding uitgevoerd door Vlaamse hogescholen, vnl. ter ondersteuning van KMO's (gebruikerscommissies)

    • TAD's van de collectieve centra : expertadvies op korte termijn in traditionele sectoren

    • Projecten van innovatiestimulering (begeleiding)

    • financiering van clusters en aanverwante intiatieven

    • (Binnen O&O-steun: bevordering van samenwerking en interactie van bedrijven onderling en van samenwerking met kennisinstituten)


    Adviesverlening contactpunt
    Adviesverlening, contactpunt

    • betrokkenheid IWT bij de Europese programma's (bijstand bij opstellen van projectaanvragen en vertegenwoordiging in programma-comités)

    • stimuleren van KMO's om deel te nemen aan Europese projecten, bijv. CRAFT-actie

    • bevorderen van technologietransfer, bijv. tussen ondernemingen binnen Europa ('Innovation Relay Centers', VIA), door deelname aan beurzen e.d.

    • Adviesverlening inzake Intellectuele Eigendomsrechten (octrooien)


    Ondersteunen van de innovatiecapaciteit en kennistransfer als co rdinator
    Ondersteunen van de innovatiecapaciteit en kennistransfer als coördinator

    • uitbouw van een 'Vlaams Innovatienetwerk', door coördinatie van de organisaties/intermediairen inzake (technologische) innovatie

    • 'Doen-doen'-gedachte !

      • Steun met voorwaarde van samenwerking en doorverwijzing

      • Coördinatieplatformen

      • (Elektronisch) Innovatienetwerk : netwerk tussen intermediairen voor beantwoorden van vragen van bedrijven


    Beleidsondersteuning
    Beleidsondersteuning als

    • Samentelling van input & output-indicatoren over de innovatie-performantie van Vlaanderen (enquêtes)

    • Studies rond het 'Vlaams Innovatiesysteem'

      • Vb. O&O-subsidies: additionaliteit vs. substitutie ?

    • 'Ad hoc'-beleidsstudies (vb. Lucht- en Ruimtevaart, deelname aan Airbus 380)


    4 beperkende factoren subsidiariteit 1
    4. Beperkende factoren & Subsidiariteit (1) als

    • Vlaams beleid beperkte manoeuvreerruimte wegens 'interactie' met andere bevoegde niveau's/organen:

      • World Trade Organization & GATT-akkoorden leggen eigen beperkende maatregelen (zie bv. overheidssteun naar luchtvaartssector – Airbus)

      • Europees niveau: EC-Kaderregeling voor O&O-steun van lidstaten


    4 beperkende factoren subsidiariteit 2
    4. Beperkende factoren & Subsidiariteit (2) als

    • Europa:

      • R&D-kaderprogramma's Europese Commissie

      • EUREKA (multilateraal, Vlaamse steun door het IWT)

      • ESA (multilateraal)

      • CERN, EMBL, ESFR, ... (multilateraal)

    • Federaal België / Gewesten: onduidelijke afbakening, in sommige gevallen specifiek samenwerkingssakkoord nodig

      Federaal: vooral deelname België internationale ruimtevaart (vnl. ESA): ca. 6 mld. BEF/jaar





    ad