NHẬP MÔN TRIẾT HỌC
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 86

NHẬP MÔN TRIẾT HỌC VÀ LỊCH SỬ TRIẾT HỌC PHƯƠNG ĐÔNG PowerPoint PPT Presentation


  • 107 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

NHẬP MÔN TRIẾT HỌC VÀ LỊCH SỬ TRIẾT HỌC PHƯƠNG ĐÔNG. PGS. TS. TRƯƠNG VĂN CHUNG. MỞ ĐẦU. I. THÔNG TIN VỀ CHUYÊN ĐỀ . . Mục đích: Yêu cầu:. 3. Tài liệu học tập:. 3.1. Tài liệu chính:.

Download Presentation

NHẬP MÔN TRIẾT HỌC VÀ LỊCH SỬ TRIẾT HỌC PHƯƠNG ĐÔNG

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

NHẬP MÔN TRIẾT HỌC

VÀ

LỊCH SỬ TRIẾT HỌC

PHƯƠNG ĐÔNG

PGS. TS. TRƯƠNG VĂN CHUNG


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

MỞ ĐẦU

I. THÔNG TIN VỀ CHUYÊN ĐỀ.

  • Mục đích:

  • Yêu cầu:


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

3. Tài liệu học tập:

3.1. Tài liệu chính:

  • Lịchsử TriếthọcphươngĐông, NxbChính trị Quốcgia, Hà Nội, 1998.

  • Cácbàigiảngvề tưtưởngphươngĐông, NxbĐạihọcQuốcgia,

  • Hà Nội, 2001.( GS. TrầnĐìnhHượu ).

  • Nhữngvấnđề toàncầutronghaithậpniênđầuthế kỷ XXI.

  • NxbChính trị Quốcgia. Hà nội.2001 ( GS.TS NguyễnTrọngChuẩn )

  • 4. http// www.global – Challenges.org

  • 5. Cáctrang Web về toàncầuhóa.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

3.2. Các bài đọc bắt buộc:

  • Phạm vi của Đông phương học – Trích trong “Đông phương học”, Edward W.Said, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1998, từ tr. 36 đến tr.113.

  • Chủ toàn và Chủ biệt hai ngõ rẽ trong triết học Đông Tây, thiên I đến thiên IV từ tr.75 đến tr.130 trong Tư tưởng phương Đông gợi những điểm nhìn tham chiếu, Huệ Chi soạn, Nxb Văn học Hà Nội, 1995.

  • Polibi và Tư Mã Thiên, chương I của Phương Đông và Phương Tây – Những vấn đề triết học, N. Konrat, Nxb Giáo dục Hà Nội, 1997, tr.1 đến tr. 44.

  • Văn minh tiền Veda và sự xâm nhập của văn hoá ARYAN, chương I của Nhập môn triết học Ấn Độ, Lê Xuân Khoa, TT Học liệu, Bộ Giáo dục Sài Gòn, 1972., tr.31 đến tr.49.

  • Tổng quan về Ấn Độ, chương I của Lịch sử văn minh Ấn Độ, Will Durant (Nguyễn Hiến Lê dịch), TT Thông tin Đại học Sư phạm, Tp.HCM, 1989, tr.27 đến tr.60.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

3.2. Các bài đọc bắt buộc (TT):

  • Thánhkinh Veda và BaNgôitốilinh, chương II và III củaNhậpmôntriếthọcẤnĐộ, LêXuânKhoa, TT Họcliệu, Bộ GiáodụcSàiGòn, 1972., tr.51 đến tr.99.

  • NguyễnHiếnLê, Sử TrungQuốc (tập 1), NxbVănhóa, Hà Nội, 1997, từ chương I đếnchương IV, tr. 19 đến tr.112.

  • TrầnTrọng Kim, Nhogíao, Nxb Tp. HCM, Tp.HCM, 1992, thiên II và III, tr.49 đến tr.104.

  • TrịnhDoãnChính, Lịchsử tưtưởngtriếthọcẤnĐộ cổ đại, NxbChính trị Quốcgia, Hà Nội, 1998, đọcphầnPhậtGiáo, từ tr.189 đến tr.235..


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

3.3. Tài liệu tham khảo:

  • Will Durant (Nguyễn Hiến Lê dịch), Lịch sử văn minh Ấn Độ, Trung tâm thông tin, ĐHSP Tp. HCM, 1989.

  • Will Durant (Nguyễn Hiến Lê dịch), Lịch sử văn minh Trung Quốc, Trung tâm thông tin, ĐHSP Tp. HCM, 1989.

  • Edward W.Said (Lư Đoàn Huynh dịch), Đông phương học, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1998.

  • Cao Xuân Huy (Nguyễn Huệ Chi soạn, chủ, giới thiệu), Tư tưởng Phương Đông gợi những điểm nhìn tham chiếu, Nxb Văn học, Hà Nội, 1995.

  • Lê Xuân Khoa, Nhập môn triết học Ấn Độ, TT Học liệu, Sài gòn, 1960.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

3.3. Tài liệu tham khảo: (TT):

  • Konrat, PhươngĐôngvà phươngTây – Nhữngvấnđề Triếthọc, lịchsử, NxbGiáodục, Hà Nội, 1997.

  • TrịnhDoãnChính, Lịchsử tưtưởngtriếthọcẤnĐộ Cổ Đại, NxbChính trị Quốcgia, Hà Nội, 1998.

  • TrịnhDoãnChính (biêndịch), Giảithíchcácdanhtừ triếthọcsử TrungQuốc, NxbGiáodục, Tp.HCM, 1994.

  • TrịnhDoãnChính , ĐạicươngtriếthọcTrungquốc, NxbChính trị Quốcgia, Hà Nội, 1992.

  • TrịnhDoãnChính , ĐạicươngtriếthọcTrungquốc– Nhogiáo, Nxb Tp.HCM, Tp.HCM, 1992.


Ii d n lu n v tri t ho c

II. DẪN LUẬN VỀ TRIẾT HỌC

Triếthọc là gì?

+ Quanđiểmvề triếthọccủachủ nghĩaMác – Lê Nin.

+ Mộtsố vấnđề đặtrachotriếthọcthế kỷ XXI.

  • Nhữngvấnđềtoàncầuhoá và mặttráicủa nó:

    * Đedọasự tồntại, pháttriểncủanhânloại?

    ( Ô nhiễmmôitrường, mấtcânbằngsinhthái; khí hậunónglên ;

    biếnđổigien, an toànthựcphẩm, nănglượng, nước).

    * XungđộtvềLợiích con người, lợiíchquốcgiadân

    ( Chiếntranhhạtnhân, xungđộtsắctộc, tôngiáo, khủngbố )


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

* Đờisống cá nhân con người, đờisốngxã hội. ( phânhoá giàunghèo, thấthọc, bùngnổ dânsố, cácbệnhnan y, HIV/AIDS, bùngphátlâynhiễmtoàncầu). * Nhữngvấnđề toàncầuđụngchạmđếnlợiích, sự sốngcòncủatoànthể nhânloạivà triếthọcthế kỷ XXI phải có nhiệm vụ giảiquyết.* Triếthọcđươngđại có diệnmạorasao? - Nhữngnhậnđịnhvề vaitrò, nhiệm vụ củatriếthọcthế kỷ XXI

Triết học là gì?


Iii li ch s tri t ho c ph ng ng pgs ts tr ng v n chung

III. LỊCH SỬ TRIẾT HỌC PHƯƠNG ĐÔNG PGS.TS TRƯƠNG VĂN CHUNG


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Đối tượng và phương pháp nghiên cứu chuyên đề

1. Các khái niệm

  • Phương Đông (Orient)

  • Phương Đông học (Orientalism)

  • Triết học Phương Đông ( Oriental philosophia )

  • ( Hai quan niệm về triết học phương Đông )


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Đối tượng và phương pháp nghiên cứu chuyên đề

2. Đối tượng nghiên cứu chuyên đề.

  • Được tiếp cận từ cả 3 chiều :

  • Thời gian

  • Không gian

  • Hệ thống – Cấu trúc


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Đối tượng và phương pháp nghiên cứu chuyên đề

3. Phương pháp nghiên cứu của LSTHPĐ

  • Những hạn chế và mặt PPL của phương Đông học phương Tây.

  • Sự tương đương giữa tư tưởng triết học phương Đông và tư tưởng triết học phương Tây


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Đối tượng và phương pháp nghiên cứu chuyên đề

3. Phương pháp nghiên cứu LSTHPĐ

  • Sự khác biệt giữa tư tưởng triết học phương Đông và tư tưởng triết học phương Tây phản ánh:

  • + Về hai nền văn minh khác nhau: Du mục và Nông nghiệp.

  • + Về đối tượng nghiên cứu: tự nhiên và con người (xã hội).

  • + Về hình thức phản ánh: sự tách biệt – sự trộn lẫn giữa các hình thái ý thức xã hội.

  • + Về tính lôgíc của tư tưởng: tính hệ thống, tính chính xác – tính huyền bí , tính mơ hồ.

  • + Về phong cách diễn đạt


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Đối tượng và phương pháp nghiên cứu chuyên đề

3. Phương pháp nghiên cứu LSTHPĐ

  • Phương pháp nghiên cứu cụ thể:

  • + Điểm xuất phát của các phương pháp nghiên cứu LSTHPĐ là sự tồn tại xã hội quyết định ý thức xã hội và các hình thái kinh tế xã hội là nội dung phản ánh của THPĐ trong lịch sử .

  • + Phương pháp nghiên cứu:

  • 1. Phương pháp lịch sử – logic.

  • 2. Phương pháp phân tích, so sánh

  • 3. Phương pháp hệ thống – cấu trúc


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

CÁC TÍN NGƯỠNG VÀ TÔN GIÁO PHƯƠNG ĐÔNG

1. Các tín ngưỡng cổ xưa

  • Tô tem giáo (tetemism)

  • Bái vật giáo (Fectisism)

  • Tà thuật giáo (Magic)

  • Hoàn linh giáo (Animism)

  • Tín ngưỡng nông nghiệp (Đa thần giáo)

  • Saman giáo (Samanism)

  • * Tín ngưỡng cổ phổ biến nhất ở Ai Cập cổ đại: Đa thần giáo

  • * Tín ngưỡng cổ phổ biến nhất ở Ấn cổ đại : Veda giáo

  • Tín ngưỡng cổ phổ biến nhất ở Trung Quốc cổ đại : Tam Hoàng Ngũ đế


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

CÁC TÍN NGƯỠNG VÀ TÔN GIÁO PHƯƠNG ĐÔNG

2. Các tôn giáo phương Đông

  • Do Thái giáo: tư tưởng và triết lý (Judaism)

  • Hin du giáo: triết lý nhân sinh (Hinduism)

  • Shinto giáo: triết lý nhân sinh (Shintoism)

  • Phật giáo: triết lý đạo đức (Buddhism)

  • Đạo giáo: triết lý tu tiên (Daoism)


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

1. Điều kiện kinh tế, chính trị, văn hoá xã hội:

  • * Hoàn cảnh địa lý, khí hậu

  • * Cơ sở kinh tế

  • Nêǹ kinh tế nông nghiệp .

  • * Thể chế chính trị

  • Xã hội đó là kiểu phương Đông

  • Chế độ 4 đẳng cấp

  • Bộ luật cổ Manu


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

1. Điều kiện kinh tế, chính trị, văn hoá xã hội:

* Khoa học kỹ thuật

- Thiên văn học

- Toán học

- Y học

- Kỹ thuật

- Văn học nghệ thuật

+ Ngôn ngữ: tiếng Phạn (Shankrit); tiếng Palli

+ Các bộ sử thi lớn: Ramayana; Mahabharata


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

2. Bức tranh tổng quát LSTH ở Ấn Độ cổ đại:

* Trường phái chính thống giáo

- Veda (Rig Veda, Sama Veda, Yajur Veda, Athava Veda)

- Upanishad – Bát kinh (Isa, Kena, Kasha, Prasna, Mundaka, Mandukya, Tathitiya, Aisareya)

- Bà la môn giáo: 6 trường phái (Samkhya, Nyaya, Vaisesicka, Mimansa, Yoga, Vedenta)


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

2. Bức tranh tổng quát LSTH ở Ấn Độ cổ đại:

* Trường phái phi chính thống giáo

- Trường phái Jaina

- Trường phái Lokayata (Chavakas)

- Triết học Phật giáo (Philosophia Buddhism)


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Nội dung cơ bản của các trường phái:

* Veda:

- “Tri thức”, “Hiểu biết”

- Chân lý tối cao từ Brahma

- Bản thể tối cao từ vũ trụ: Brahma

- Bản chất, giá trị, lý tưởng con người

- Hạnh phúc đích thực: hòa nhập vào Brahma

- Con đường đạt đến hạnh phúc: giải thoát

- Cách thức giải thoát: cầu xin, cúng tế


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Nội dung cơ bản của các trường phái:

* Upanishad:

- Bản ngã (Attman) và sự đồng nhất của nó với Brahma

- Thuyết luân hồi: Samsara

- Giác ngộ (thoát khỏi cõi luân hồi): Moksa

- Quyết định luận về chế độ Varna


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Nội dung cơ bản của các trường phái:

* Samkhya (Sử luận):

- Dựa trên nguyên tắc như nguyên luận – nguyên lý vật chất (Prakriti) và bản nguyên tinh thần (Purusha)

- Nguyên lý vật chất có khả năng biến hóa có 25 thực thể căn bản tạo nên vũ trụ.

- Nguyên lý tinh thần là động lực cho sự vận động của nguyên lý vật chất.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Nội dung cơ bản của các trường phái:

* Nyaya:

- Bàn về phép biện chứng và những vấn đề logic của tư duy

* Vaisesika:

- Chú trọng đến những vấn đề bản thể luận

- Các nguyên lý hình thành vạn vật trong vũ trụ

- Phân định tiềm năng tri thức con người

- Linh hoàn cá biệt (Attman) linh hoàn tối cao


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Nội dung cơ bản của các trường phái:

* Yoga (Dugià):

- Phổ biến đường lối giải thoát theo phương pháp Yoga.

- Mục đích của Yoga làm cho tinh thần tách khỏi thể chất để đạt đến đại giác với các khả năng siêu nhiên.

* Vedenta:

- Brahma là thực thể duy nhất, tuyệt đối, vĩnh viễn, bất diệt, là bản chất sâu xa của vạn vật trong vũ trụ

- Bản chất đồng nhất giữa Atman và Brahma

- Giải thoát là trở về đồng nhất với Brahma của Atman


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Nội dung cơ bản của các trường phái:

* Jaina:

- Thế giới vật chất và thế giới linh hồn

- Linh hồn và thể xác con người

- Linh hồn và thế giới linh hồn là bất tử và quyết định sự sống .

- Thể xác và thế giới vật chất là tạm thời và thụ động

- Giải thoát là đưa linh hồn trở về với thế giới linh hồn

- Cách thức giải thoát: Tu hành khắc khổ


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Nội dung cơ bản của các trường phái:

* Lokayata:

- Phủ nhận Brahma, phủ nhận linh hồn bất tử và thế giới linh hồn độc lập với thế giới vật chất .

- Thú nhận có số, nguồn gốc của vũ trụ từ 4 yếu tố vật chất: Đất, Nước, Lửa , Gió.

- Phủ nhận chế độ đẳng cấp, phủ nhận sự giải thoát.

- Thừa nhận sự bình đẳng giữa con người, khẳng định hạnh phúc của con người có ở ngay thế giới vật chất.

- Phủ nhận siêu thực, tri thức mặc khải, khẳng định nhận thức của con người từ cảm giác và đối tượng nhận thức là thế giới vật chất.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Nội dung cơ bản của các trường phái:

* Triết học Phật giáo ( Philosophia Buddhism):

- Triết lý nhân sinh của Phật tổ: Học thuyết Tứ diệu đế

- Những vấn đề bản thể luận của Nagarjuna (Long Thọ): Học thuyết Hư không (Suønyøata Sutras)

- Những vấn đề nhận thức luận của Vashubandhu: Học thuyết Duy thức (Thế thân).


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Nội dung cơ bản của các trường phái:

* Kết luận:

Đặc điểm chung của tư tưởng Ấn Độ:

1. Tư tưởng thiên về siêu nhiên, huyền bí. Triết lý cao siêu, trừu tượng. Thích tranh biện, ưa lô gíc hình thức.

2. Giải thoát luôn là mục đích và vấn đề trung tâm của mọi hệ thống tư tưởng. Chú trọng cấu trúc không gian.

3. Chú trọng, nhấn mạnh mặt tự nhiên của con người, mối quan hệ giữa người và vũ trụ. Say mê trời, vũ trụ.

4. Chú trọng đạo đức tôn giáo và các nghi lễ tế tội.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

* Một số vấn đề cần nghiên cứu, tìm hiểu và trao đổi nhóm:

1. Những nhân tố có ảnh hưởng đến sự hình thành, phát triển các hệ thống tư tưởng triết học ở Ấn Độ cổ.

2. Giới thiệu tổng quan bức tranh tư tưởng triết học ở Ấn Độ cổ.

3. Tư tưởng cơ bản trong Kinh Veda, Upanishad, Jaina và Lokayata.

4. Triết học Phật giáo, tính chất, đặc điểm và hệ thống triết lý.

5. Những đặc điểm chung của tư tưởng triếtt học Ấn Độ cổ .


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

1. Điều kiện kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội:

* Điều kiện kinh tế:

- Chế độ tư hữu tự phát, lồng ghép.

- Sử dụng công cụ kim loại

- Tổ chức gia đình hiện đại.

- Nền kinh tế nông nghiệp.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

1. Điều kiện kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội:

* Điều kiện chính trị:

- Chế độ nô lệ kiểu phương Đông.

- Phân hóa các tầng lớp trong xã hội

- Tình trạng chiến tranh, áp bức, bóc lột


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

1. Điều kiện kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội:

* Văn hóa xã hội:

- Chữ viết xuất hiện sớm (nhà Thương)

- Văn hóa truyền thống

+ Sùng bái tự nhiên, quỷ thần, thờ cúng tổ tiên

+ Vu dịch, bốc phệ, Tam hoàng ngũ đế

+ Thơ, thần thoại, nghệ thuật, Kinh Thi


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

1. Điều kiện kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội:

* Khoa học kỹ thuật

- Lịch pháp

- Thiên văn học

- Y học

- Nông học

- Phát minh kỹ thuật: thuốc súng, kim nam châm, làm giấy, kỹ thuật in ấn.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

2. Những đặc điểm của triết học Trung Quốc cổ đại:

2.1. Tinh thần nhân văn:

- Con người xã hội là đối tượng nghiên cứu của tư tưởng Trung Quốc

- Đề cao cong người, đồng nhất trời với người.

2.2. Tinh thần thực tế và phép biện chứng chất phác, tự nhiên.

- Hướng vào những vấn đề liên quan đến đời ssống xã hội

- Sấm vi học, Phong thuỷ học

- Tư tưởng thấm đẫm chính trị, đạo đức xã hội.

2.3. Tinh thần giáo dục, ưa dạy bảo, truyền thụ kinh nghiệm, chú trọng cái toàn thể.

_ Văn thế sự biểu, các nhà hiển học


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Ấn Độ cổ đại

3. Tổng quan tư tưởng triết học Trung Quốc cổ đại:

- Tam Hoàng, Ngũ Đế với bức Hà Đồ của Phục Hy

- Ngũ hành thời nhà Hạ (khoảng năm 2205 – 1766 Tr.CN)

- Lý thuyết Bát quái thời nhà Thương (~1766 – 1134 Tr.CN)

- Chu Dịch thời Tây Chu (~1134 – 770 Tr.CN)

- Nho giáo tiên Tán (Khổng Tử, Mạnh Tử, Tuân Tử)

- Đạo Lão – Trang (Lão Tử, Trang Tử)

- Trường phái Mạc gia (Mạc Tử, hậu Mạc)

- Trường phái Pháp gia (Hàn Phi Tử)

- Phật giáo Trung Hoa


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

9

4

8

3

2

7

1

6

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Trung Quốc cổ đại

DÒNG TRIẾT HỌC BẢN ĐỒ

1. Bức Hà đồ của Phục Hy:

- Triết lý đầu tiên về vũ trụ và con người.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Trung Quốc cổ đại

DÒNG TRIẾT HỌC BẢN ĐỒ

2. Lạc Thư của vua Vũ:

Ghi lại chữ viết trên lưng rùa khi ông đang trị thủy tại sông Hạc.

10


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Trung Quốc cổ đại

DÒNG TRIẾT HỌC BẢN ĐỒ

3. Ngũ hành thời nhà Hạ (Khoảng năm 2205 – 1766 tr.CN.

(Tồn tại được 18 đời. đến đời vua Kiệt thì hết):

Hỏa – Mùa hạ – Phương Nam – Đỏ

Mộc – Mùa xuân – Phương Đông – Xanh

Kim – Mùa thu – Phương Tây – Trắng

Thủy – Mùa đông – Phương Bắc – Đen

Thổ: là hành trung tâm, thực hiện sự chuyển hoá – Màu vàng


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Thuỷ Hoả Kim Mộc Thổ Thủy

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Trung Quốc cổ đại

DÒNG TRIẾT HỌC BẢN ĐỒ

3. Ngũ hành thời nhà Hạ:

+ Nguyên tắc tương sinh

Mộc  Hoả  Thổ  Kim  Thuỷy  Mộc

+ Nguyên tắc tương khắc


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

- Kiền (trời, thuần dương)

- Khoân (ñaát, thuaàn aâm)

- Toán (Gioù)

- Chấn (Sấm)

- Khaûm

- Ly (Lửa)

- Ñoøai (ao, hoà)

- Cấn (ñoài nuùi)

Tư tưởng triết học, tôn giáo, đạo đức ở Trung Quốc cổ đại

DÒNG TRIẾT HỌC BẢN ĐỒ

4. Lý thuyết Bát quái thời nhà Thương

Lý thuyết Bát quái thời nhà Thương (Khoảng 1766 – 1134 tr.CN.

Tồn tại tới 30 đời vua, đến vua Trụ thì hết):


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

5. Chu Dòch thôøi Taây Chu (Khoaûng 1134 – 770 tr.CN):

- Pheùp tónh ñieàn nhaø Chu döïa treân Haø Ñoà, Laïc Thö

- Cheá ñoä toâng phaùp

- Leã vaø hình

- Chöõ “Dòch” laø vaên töï töôïng hình bieåu thò maët beân cuûa con Thaèn laèn (Si Jiaøo She) – loaøi truøng 12 thì thaàn saéc bieán ñoåi 12 laàn trong ngaøy.

- Moät soá töø trong Dòch


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

Teân goïi chung cho caùc tröôøng phaùi tö töôûng thôøi Xuaân Thu – Chieán quoác ñeán ñaàu nhaø Haùn. Nhieàu hoïc giaû vôùi caùc hoïc thuyeát tö töôûng khaùc nhau taïo neân khoâng khí soâi ñoäng trong neàn hoïc thuaät ôû Trung Hoa coå ñaïi


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Thuaät ngöõ Nho: chæ ngöôøi ñaõ hoïc ñaïo Thaùnh hieàn, hieåu ñöôïc leõ trôøi, ñaát, ngöôøi maø haønh theo ñaïo.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa Nho giaùo:

- Nguõ kinh:

1- Kinh Thi: cheùp caùc baøi ca, phong dao töø ñôøi thöôïng coå cho ñeán ñôøi vua Chu Bình Vöông. Baøi dao laø lôøi haùt truyeàn khaåu trong daân gia. Baøi ca laø nhöõng baøi haùt coù vaàn duøng ñeå teá töï hay hæ hieáu.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa Nho giaùo:

- Nguõ kinh:

2- Kinh Thö: cheùp nhöõng Ñieån, Moâ, Huaán, Caùc, Theä, Meänh cuûa Vua nhaèm daïy baûo, khuyeân raên nhau (töø ñôøi vua Thuaán ñeán cuoái ñôøi Taây Chu).


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa Nho giaùo:

- Nguõ kinh:

3- Kinh Leã: ghi cheùp nhöõng leã nghi ñeå haøm taâm, döôõng tính, ñeå phaân bieät toân ti, thaân sô, giaûi quyeát hieàm nghi, tieát cheá tình duïc.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa Nho giaùo:

- Nguõ kinh:

4- Kinh Dòch: giaûi thích leõ bieán hoùa cuûa trôøi ñaát, söï haønh ñoäng cuûa muoân vaät, xem xeùt ñieàu laønh, döõ, coù thaùi ñoä öùng xöû ñuùng.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa Nho giaùo:

- Nguõ kinh:

5- Kinh Xuaân Thu: ghi laïi nhöõng söï kieän xaûy ra ôû nöôùc Loã töø Loã AÅn Coâng ñeán Loã Ai Coâng lieân quan ñeán nhaø Chu vaø caùc nöôùc chö haàu, mang tính trieát söû.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa Nho giaùo:

- Töù thö:

1- Ñaïi hoïc: do Taêng Töû cheùp laïi lôøi daïy cuûa Khoâng Töû


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa Nho giaùo:

- Töù thö:

2- Trung dung: do Töû Tö cheùp laïi nhöõng lôøi daïy cuûa Khoång Töû – trieát lyù veà ñaïo trung dun: toàn, döôõng, tænh, saùt.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa Nho giaùo:

- Töù thö:

3- Luaän ngöõ: goàm lôøi noùi (ngoân haønh) cuûa Khoång Töû taäp trung laøm roõ: Nhaân, Hieáu, Chính


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa Nho giaùo:

- Töù thö:

4- Maïnh Töû: cheùp laïi nhöõng bieän baùc cuûa Maïnh Töû ñeå ñeà cao hieåu roõ hôn Khoång Töû.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Nho giaùo trong lòch söû tö töôûng Trung Hoa:

- Nho giaùo tieân Taàn

+ Khoång Töû (551 – 479 tr.CN)

+ Maïnh Töû (372 – 289 tr.CN)

+ Tuaân Töû (315 – 230 tr.CN)


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Nho giaùo trong lòch söû tö töôûng Trung Hoa:

- Haùn Nho

Ñoång Troïng Thö (179 – 104 tr.CN)


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Nho giaùo trong lòch söû tö töôûng Trung Hoa:

- Toáng Nho

+ Phaùi lyù hoïc:

Trình Di (Y Xuyeân) 1033 – 1107

Chu Hy (Hoái Am) 1130 – 1200


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG TRIEÁT HOÏC BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Nho giaùo trong lòch söû tö töôûng Trung Hoa:

- Toáng Nho

+ Phaùi taâm hoïc:

Luïc Cöûu Uyeân (Töôïng Sôn) 1139 – 1193

Vöông Thuû Nhaân (Döông Minh) 1472 – 1528


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG TRIEÁT HOÏC BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Nho giaùo trong lòch söû tö töôûng Trung Hoa:

- Nho giaùo Minh – Thanh

+ Nhan Uyeân (Taäp Trai) 1635 – 1704

+ Ñoõi Chaáu (Ñoâng Nguyeân) 1723 – 1777


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG TRIEÁT HOÏC BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Nhöõng vaán ñeà trieát hoïc caên baûn cuûa Nho giaùo:

- Nhöõng vaán ñeà veà theá giôùi quan

+ Thöôïng ñeá (Trôøi)

+ Thöøa nhaän quyû thaàn


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG TRIEÁT HOÏCBAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Nhöõng vaán ñeà trieát hoïc caên baûn cuûa Nho giaùo:

- Nhöõng vaán ñeà veà con ngöôøi

+ Con ngöôøi laø söï hoøa hôïp cuûa trôøi, ñaát, tinh khí cuûa vuõ truï.

+ Baûn chaát cuûa con ngöôøi

+ Coù 2 haïng ngöôøi trong xaõ hoäi


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG TRIEÁT HOÏCBAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Nhöõng vaán ñeà trieát hoïc caên baûn cuûa Nho giaùo:

- Hoïc thuyeát “Nhaân”

+ Cô sôû xaõ hoäi cuûa hoïc thuyeát

+ Thöïc chaát cuûa hoïc thuyeát

+ Noäi dung cuûa hoïc thuyeát


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG TRIEÁT HOÏC BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.1. Nho giaùo:

* Nhöõng vaán ñeà trieát hoïc caên baûn cuûa Nho giaùo:

- Hoïc thuyeát “Nhaân trò”

+ Cô sôû hoïc thuyeát “Nhaân trò”

+ Thöïc chaát cuûa hoïc thuyeát “Nhaân trò”

+ Noäi dung cuûa hoïc thuyeát “Nhaân trò”


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.2. Ñaïo giaùo: (Trieát hoïc Laõo – Trang)

- Laõo Töû (570 – 490 tr. CN)

- Trang Töû (369 – 298 tr. CN)


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.2. Ñaïo giaùo: (Trieát hoïc Laõo – Trang)

* Kinh ñieån cuûa Ñaïo giaùo:

- Ñaïo ñöùc kinh cuûa Laõo Töû goàm 81 chöông vôùi 4 noäi dung chính yeáu: Luaän veà Ñaïo, Luaän veà Ñöùc, Voâ vi, Nhaân sinh.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.2. Ñaïo giaùo: (Trieát hoïc Laõo – Trang)

* Kinh ñieån cuûa Ñaïo giaùo:

- Nam Hoa kinh cuûa Trang Töû goàm 52 thieân vôùi 3 noäi dung caên baûn: Taâm hoøa ñoàng giöõa Nhaân – Ñòa – Thieân, Thuyeát nhò nguyeân, Vaán ñeà nhaän thöùc luaän.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.2. Ñaïo giaùo: (Trieát hoïc Laõo – Trang)

* Nhöõng vaán ñeà caên baûn trong trieát hoïc Laõo – Trang:

- Hoïc thuyeát veà Ñaïo:

+ Khaùi nieäm veà Ñaïo

+ Tính chaát cuûa Ñaïo

+ Quy luaät cuûa Ñaïo


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.2. Ñaïo giaùo: (Trieát hoïc Laõo – Trang)

* Nhöõng vaán ñeà caên baûn trong trieát hoïc Laõo – Trang:

- Hoïc thuyeát Voâ vi (Nhaân sinh luaän):

+ Khaùi nieäm veà Voâ vi

+ Caùc caáp ñoä cuûa Voâ vi


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.2. Ñaïo giaùo: (Trieát hoïc Laõo – Trang)

* Nhöõng vaán ñeà caên baûn trong trieát hoïc Laõo – Trang:

- Hoïc thuyeát Voâ vi trò (ñöôøng loái chính trò):

+ Khaùi nieäm veà Voâ vi trò

+ Noäi dung cuûa Voâ vi trò


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.3. Maëc gia:

- Ngöôøi saùng laäp laø Maëc Ñòch (490 – 410 tr.CN) ngöôøi ôû nöôùc Toáng (mieàn Ñoâng tænh Haø Nam ngaøy nay).

- Maëc Ñòch coù taøi huøng bieän, thuyeát phuïc ngöôøi khaùc. Ñi chu du thieân haï nhaèm thöïc haønh thuyeát “Kieâm aùi”.

- Taùc phaåm kinh ñieån: “Maëc töû” goàm 53 thieân.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.3. Maëc gia:

* Caùc tö töôûng caên baûn:

1. Veà theá giôùi quan

- Trôøi laø ñaáng toái cao, coù yù chí, nhaân caùch, coù quyeàn uy, coâng minh, chính tröïc, thieâng lieâng

- Phuû nhaän meänh trôøi, soá phaän. Hoïa phuùc, thaønh baïi cuûa con ngöôøi laø keát quaû haønh vi cuûa chính con ngöôøi gaây neân.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.3. Maëc gia:

* Caùc tö töôûng caên baûn:

2. Hoïc thuyeát “Kieâm aùi”

- Kieâm aùi laø yù chí cuûa trôøi, laø trôøi yeâu thöông taát caû, laøm lôïi cho moïi ngöôøi, khoâng phaân bieät thaân, sô, quyù, tieän, treân, döôùi.

- Tieâu chuaån, nguyeân taéc cuûa Kieâm aùi

- Vieäc thöïc haønh Kieâm aùi


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.3. Maëc gia:

* Caùc tö töôûng caên baûn:

3. Quan ñieåm chính trò xaõ hoäi

- Nhaø nöôùc, quoác gia ñöôïc hình thaønh do 2 nguoàn goác

+ Söï thoáng nhaát tö töôûng, haønh ñoäng cuûa ngöôøi vôùi trôøi – Thöôïng ñoàng

+ Do ngöôøi hieàn taøi trò nöôùc – Thöôïng hieàn


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.3. Maëc gia:

* Caùc tö töôûng caên baûn:

3. Quan ñieåm chính trò xaõ hoäi

- Thöôïng ñoàng, Thöôïng hieàn laø caùi goác cuûa chính trò ñeå thöïc hieän trieät ñeå chuû nghóa Kieâm aùi

- Phaûn ñoái cheá ñoä chính trò theo gia toäc, ñeà cao vieäc ñeà baït ngöôøi hieàn leân trò nöôùc

- Phaûn ñoái chieán tranh xaâm löôïc


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.4. Tröôøng phaùi Phaùp gia:

- Heä tö töôûng ñaïi dieän cho taàng lôùp xaõ hoäi môùi – ñòa chuû, ñaïi dieän cho phöông thöùc saûn xuaát phong kieán.

- Tröôøng phaùi chuû tröông duøng luaät phaùp ñeå “trò quoác, bình thieân haï”

- Lòch söû hình thaønh

Leã vaø hình cuûa nhaø Chu


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.4. Tröôøng phaùi Phaùp gia:

1- Quaûn Troïng (khoaûng theá kyû IV tr.CN)

- Muïc ñích trò quoác: “Phuø quoác, binh cöôøng”

- Thöïc hieän caùc caûi caùch: coi troïng vaø phaùt trieån caû noâng nghieäp, coâng nghieäp

- Ñeà cao: Luaät, hình, leänh, chính – ñònh danh phaän

- Chuù troïng: ñaïo ñöùc, leã, nghóa, lieâm

- OÂng laø thuûy toå cuûa Phaùp gia, laø caàu noái giöõa Nho vaø Phaùp


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.4. Tröôøng phaùi Phaùp gia:

2- Thaân Baát Haïi (401 – 337 tr.CN)

- Chuû tröông ly khai ñaïo ñöùc, choáng “leã”, ñeà cao “Thuaät” trong pheùp trò nöôùc.

- Thuaät laø phöông phaùp, thuû ñoaïn trò nöôùc cuûa ngöôøi caàm quyeàn.

- Thuaät coøn coù nghóa laø laøm ñuùng boån phaän, traùch nhieäm


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.4. Tröôøng phaùi Phaùp gia:

3- Thaän Ñaùo (370 – 290 tr.CN)

- Ñeà cao “Theá” trong pheùp trò nöôùc.

- Theá laø ñòa vò, quyeàn haønh cuûa ngöôøi cai trò, laø söùc maïnh cuûa quoác gia, coù theå thay ñöôïc baäc hieàn trí.

- “Theá” chuû tröông taäp quyeàn, choáng beø ñaûng.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.4. Tröôøng phaùi Phaùp gia:

4- Thöông Öôûng (soáng cuøng thôøi vôùi Maïnh Töû)

- Ñeà cao “Bieán phaùp” trong pheùp trò nöôùc.

- Bieán phaùp laø caûi caùch veà luaät phaùp: chính saùch caùo gian, khuyeán khích khai hoang, caøy caáy, nuoâi taèm, deät luïa, thöông ngöôøi coù coâng, phaït ngöôøi coù toäi.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.4. Tröôøng phaùi Phaùp gia:

5- Haøn Phi Töû (280 – 233 tr. CN)

- Laø coâng töû vöông nöôùc Haøn

- Taùc phaåm kinh ñieån: “Haøn Phi Töû” vôùi 55 thieân

- Tö töôûng caên baûn ôû Haøn Phi:


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.4. Tröôøng phaùi Phaùp gia:

5- Haøn Phi Töû (280 – 233 tr. CN)

* Quan nieäm veà theá giôùi

+ AÛnh höôûng vaø keá thöøa tö töôûng veà “Ñaïo”


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.4. Tröôøng phaùi Phaùp gia:

5- Haøn Phi Töû (280 – 233 tr. CN)

* Quan ñieåm tieán hoùa veà lòch söû

+ Cho raèng lòch söû xaõ hoäi luoân laø quaù trình tieán hoùa khoâng ngöøng.

+ Chia lòch söû thaønh 3 thôøi kyø: coå, trung, hieän ñaïi.

+ Daân soá, cuûa caûi laø nguoàn goác cuûa moïi phaân chia trong xaõ hoäi, laø nguyeân nhaân cuûa moïi bieán coá lòch söû.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

6. Baùch gia chö töû

6.4. Tröôøng phaùi Phaùp gia:

5- Haøn Phi Töû (280 – 233 tr. CN)

* Tö töôûng veà Phaùp trò

+ Ñeà cao Phaùp.

+ Thöôûng, phaït nghieâm minh, voâ tö.

+ Nhaán maïnh yeáu toá “Theá”

+ Chuù troïng yeáu toá “Thuaät”


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

7. Phaät giaùo Trung Quoác

7.1. Söï du nhaäp Phaät giaùo vaøo Trung Quoác:

1- Veà nieân ñaïi du nhaäp:

Coù nhieàu thuyeát vôùi thôøi gian khaùc nhau.

2- Caùc con ñöôøng du nhaäp:

- Ñöôøng boä: giao thoâng buoân baùn vôùi Taây vöïc theo con ñöôøng tô luïa.

- Ñöôøng thuûy: Haûi caûng ôû Quaûng Ñoâng qua vuøng bieån Ñoâng Nam AÙ roài tôùi AÁn Ñoä.


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

DOØNG TÖ TÖÔÛNG BAÛN ÑÒA

7. Phaät giaùo Trung Quoác

7.1. Söï du nhaäp Phaät giaùo vaøo Trung Quoác:

3- Caùc toâng phaùi Phaät giaùo ôû Trung Quoác:

- Tyø ñaøm toâng

- Thieân thai toâng

- Thaønh thaät toâng

- Maät toâng

- Nhieáp luaän toâng

- Thieàn toâng

- Tam luaän toâng

- Tònh ñoä toâng

- Hoa nghieâm toâng

- Luaät toâng


Nh p m n tri t hoc va lich su tri t hoc phuong ng

Tö töôûng trieát hoïc, toân giaùo, ñaïo ñöùc ôû Trung Quoác coå ñaïi

Moät soá vaán ñeà löu yù & trao ñoåi nhoùm

1. Taïi sao noùi tö töôûng Trung Quoác chuù troïng ñeán con ngöôøi xaõ hoäi, laáy ví duï chöùng minh.

2. Tö töôûng Trung Quoác mang tính thöïc tieãn, haõy chöùng minh nhaän ñònh naøy.

3. Tính chaát, muïc ñích chính trò vaø noäi dung cuûa Nho giaùo tieân Taàn.

4. Coù nhaän ñònh cuûa hoïc giaû Trung Quoác raèng: Tö töôûng Trung Quoác chia laøm 2 doøng – moät doøng tö töôûng baûn ñòa töø böùc Haø ñoà (Phuïc Hy) ñeán Baùch gia chö töû. Moät doøng töø caùc tö töôûng ngoaïi lai du nhaäp vaøo. Haõy chöùng minh nhaän ñònh treân.

5. So saùnh söï gioáng vaø khaùc nhau giöõa Ñaïo Laõo – Trang vaø Phaät giaùo.

6. So saùnh söï khaùc nhau giöõa tö töôûng AÁn Ñoä vaø tö töôûng Trung Quoác coå


  • Login