Oddział Warszawski Polskiego Towarzystwa Statystycznego
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 30

Warszawa 1945 PowerPoint PPT Presentation


  • 70 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Oddział Warszawski Polskiego Towarzystwa Statystycznego. mgr Władysław Wiesław Łagodziński. Warszawa 1945. Rekonstrukcja miasta - okruchy informacji.

Download Presentation

Warszawa 1945

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Warszawa 1945

Oddział Warszawski Polskiego Towarzystwa Statystycznego

mgr Władysław Wiesław Łagodziński

Warszawa 1945

Rekonstrukcja miasta

- okruchy informacji

Spotkanie miesięcznika STOLICA i Domu Spotkań z Historią na temat „Powroty 1945 - A na obu brzegach Wisły znowu jest Warszawa”, w dniu 18 stycznia (piątek) 2013 r. o godz. 18., ul. Karowa 20.

Opracowanie multimedialne

mgr Barbara Czerwińska-Jędrusiak


Warszawa 1945

Oddział Warszawski Polskiego Towarzystwa Statystycznego

Prelekcja

mgr Władysław Wiesław Łagodziński

Wiceprezes Rady Głównej PTS Przewodniczący Rady Oddziału Warszawskiego PTS

[email protected] 22 449 40 44 lub 22 464 20 03

Opracowanie multimedialne

mgr Barbara Czerwińska-Jędrusiak

Główny specjalista w MOBR US w Warszawie

[email protected]

2


Warszawa 1945

SPIS TREŚCI

3


Warszawa 1945

Wprowadzenie

Prezentacja jest statystycznym uzupełnieniem obrazu Warszawy z 1945 r. naszkicowanego w miesięczniku Stolica nr12/1 w części zatytułowanej Powroty. Warszawa 1945. Staraliśmy się uzyskać informacje o rekonstrukcji miasta i jego życia społecznego, infrastruktury technicznej i komunalnej oraz elementów organizacji administracji miejskiej.

W swojej istocie prezentacja odnosi się do opracowanej w 2012 r. publikacji pt. Warszawa Feniksem XX wieku. Statystyka Warszawy w 1945 r., która jest dostępna na stronie internetowej Polskiego Towarzystwa Statystycznego: www.stat.gov.pl/pts w zakładce Oddziału PTS w Warszawie.

Głównym zamierzeniem opracowania było przedstawienie Warszawy odradzającej się z ruin i popiołów, z ogromu zniszczeń jakie pozostawili po sobie Niemcy wycofujący się z Warszawy.

4


Warszawa 1945

Prezydenci Warszawy

Urząd prezydenta miasta ustanowiony został w XVIII w. i wywodzi się od stanowiska burmistrza. W 1934 r. uprawnienia prezydenta miasta zostały rozszerzone o funkcję przewodniczącego Rady Miejskiej. W dniu 1 VIII 1934 r. komisarycznym prezydentem miasta został Stefan Starzyński. Podczas okupacji, po aresztowaniu przez Niemców w dniu 27 X 1939 r. Stefana Starzyńskiego, prezydentem z tytułem komisarycznego burmistrza był Julian Kulski.

W latach 1939–1950 prezydentami Warszawy byli: Julian Kulski od 28 X 1939 r.do 5 VIII 1944 r.; Marceli Porowski od 5 VIII 1944 r. do 2 X 1944 r.; Marian Spychalski od 18 IX 1944 r. do 1 III 1945 r.; Stanisław Tołwiński od 5 III 1945 r. do 23 V 1950 r.

5


Warszawa 1945

Prezydenci Warszawy

6


Warszawa 1945

Samorząd

  • Podstawą zorganizowania władz lokalnych były przepisy Ustawy z dnia 11 września 1944 r. o organizacji i zakresie działania Rad Narodowych.

  • Miejska Rada Narodowa będąca organem uchwałodawczym wybierała prezydenta, wiceprezydentów i członków zarządu miejskiego (szefów resortów).

  • Organem wykonawczym Miejskiej Rady Narodowej był Zarząd Miejski.

  • Miejska Rada Narodowa mogła liczyć do 120 członków i składała się z:

    • delegatów organizacji politycznych (partii),

    • delegatów organizacji społecznych, zawodowych i gospodarczych (robotniczych i pracowniczych związków zawodowych; organizacji i zrzeszeń zawodowych inteligencji pracującej; organizacji rzemieślniczych; central i związków spółdzielczych; organizacji i zrzeszeń przemysłowych i handlowych; instytucji kulturalnych i oświatowych; stowarzyszeń pomocy i opieki społecznej; organizacji młodzieżowych).

  • Prezydium Rady decydowało o delegowaniu przedstawicieli organizacji do Miejskiej Rady Narodowej.

  • Każdy delegat musiał mieć ukończone 21 lat i wykazać się udziałem w walce z okupantem albo w akcji oporu, bądź w odbudowie życia publicznego lub społecznego po zniesieniu okupacji.

7


Warszawa 1945

Zniszczenia Warszawy w latach 1939–1945

Ulice i place pokryte były nieraz do wysokości 4 metrów gruzami zawalonych domów, poprzedzielane rowami i barykadami, a częściowo zaminowane.

8


Warszawa 1945

Zniszczenia budynków

9


Warszawa 1945

Podział administracyjny Warszawy

W 1945 r. stolica została podzielona na 6 starostw oraz 18 okręgów(komisariatów Milicji Obywatelskiej ).Liczba okręgów została następnie zredukowana do 16. Zmniejszenie liczby okręgów z przedwojennych 26 do 16 nastąpiło w konsekwencji zniszczenia całych dzielnic i znacznego zmniejszenia liczby ludności w lewobrzeżnej Warszawie. Połączono niektóre okręgi w całości lub ich części z okręgami sąsiadującymi, pozostawiając numerację dawną okręgu dominującego. Tym się tłumaczą braki w ich kolejności. Starostwa praskie obejmowały część prawobrzeżną miasta. Do dnia 11 VIII 1945 r. stanowiły jedno Starostwo Praskie – podobnie jak przed wojną. W opracowaniach statystycznych zachowano XVIII Komisariat jako jednostkę oddzielną jakkolwiek od 18 IX 1946 r. przyłączony on został do XXV Komisariatu MO. Komisariat Rzeczny wliczono do XIV Komisariatu MO. Miasto dzieliło sięnaKomisariaty MO: I Stare Miasto; V Powązki; VI Ochota; VII Grzybów; IX Ujazdowski; XI Koszyki; XIII Solec; XIV Praga-Północ; XV Praga-Południe; XVI Mokotów; XVII Grochów; XVIII Golędzinów; XX Czerniaków; XXII Wola; XXIV Targówek; XXV Bródno; XXVI Marymont.

10


Warszawa 1945

Podział administracyjny Warszawy

Wzrost liczby ludności ogółemz 377,9 tys. do 576,0 tys.

11


Warszawa 1945

Ludność Warszawy

W dniu 1 I 1939 r. stolica liczyła1295 tys. ludności, przed rozpoczęciem kampanii wrześniowej (w sierpniu) – 1307 tys., a po jej zakończeniu – 1265 tys.

Od dnia 17 stycznia 1945 r. zaczął się Wielki Powrót mieszkańców Warszawy. Według danych szacunkowych mieszkało wówczas w Warszawie 162,0 tys. osób, w tym po prawej stronie Wisły tylko 22,0 tys. W lutym 1945 r. ludność Warszawy osiągnęła liczbę 174,0 tys., ale już 15 maja 1945 r. (według wyników spisu ludności) w Warszawie było 377,9 tys. ludności. W stosunku do stycznia 1945 r. liczba ludności wzrosła więcej niż dwukrotnie (o 133,3%).

Według spisu sumarycznego z 14 lutego 1946 r. Warszawa liczyła już 486,1 tys. ludności, a w maju 1946 r. przekroczyła pół miliona. W stosunku do maja 1945 r. liczba ludności wzrosła o 33,0%.

Rekonstrukcja ludności Warszawy od 17 stycznia 1945 r. do 1 maja 1946 r. pokazuje ogromną dynamikę nie tylko powrotu mieszkańców, ale także ogromny napływ nowej ludności miasta. Bardzo duża część mieszkańców starej Warszawy zginęła, zmarła lub znalazła się daleko poza miastem i poza krajem.

12


Warszawa 1945

Ludność Warszawy

Zameldowana

Wyniki spisu

Dane szacunkowe

Zamieszkała, zameldowana

Zamieszkała wg spisu

Dane na podstawie wydanych kart żywnościowych

Obecna wg spisu

Dane tymczasowe wg spisu

Ludność Warszawy od 17 I 1945 r. do 1 V 1946 r.

w tysiącach

13


Warszawa 1945

Ludność Warszawy

Ludność Warszawy w latach 1939–1949Stan na początku roku

1945=100

4 razy więcej

3 razy więcej

10 razy mniej w stosunku do 1939 r.

14


Warszawa 1945

Aprowizacja miasta

  • Wydział Aprowizacji (przemianowany później na Wydział Artykułów Żywnościowych) powstał w dniu zajęcia Pragi 14 września 1944 r., jako pierwszy Wydział Miejski Rady Narodowej. Począwszy od 12 lutego 1945 r. działalność Wydziału przeniosła się również i na lewobrzeżną Warszawę.

  • Początkowo karty aprowizacyjne były wydawane wszystkim mieszkańcom, a od 1 marca 1945 r. jednak kart tych były pozbawione niektóre grupy spośród ludności niepracującej.

  • System reglamentacyjny obejmujący początkowo artykuły żywnościowe stopniowo rozszerzony został na artykuły przemysłowe pierwszej potrzeby i opał.

  • W latach 1945 i 1946 z systemu reglamentacyjnego artykułów pierwszej potrzeby korzystali przede wszystkim robotnicy i urzędnicy przedsiębiorstw i instytucji państwowych oraz samorządowych wraz z rodzinami, ucząca się młodzież, emeryci, inwalidzi itp..

15


Warszawa 1945

Aprowizacja miasta

16


Warszawa 1945

Aprowizacja miasta

17


Warszawa 1945

Aprowizacja miasta

18


Warszawa 1945

Oświetlenie ulic

19


Warszawa 1945

Mosty

1) Zniszczony dnia 20 III 1947 r. wskutek powodzi.

20


Warszawa 1945

Mieszkania

21


Warszawa 1945

Przestępczość

22


Warszawa 1945

Przestępczość

23


Warszawa 1945

Sieć telefoniczna

24


Warszawa 1945

Sieć telefoniczna

Telefony i abonenciStan w końcu roku

25


Warszawa 1945

Sieć telefoniczna

Ludność na 1 aparat telefonicznyStan w końcu roku

Ź r ó d ł o: obliczenia własne częściowo szacunkowe na podstawie danych z publikacji Warszawa w liczbach.

26


Warszawa 1945

Aparaty radiowe

27


Warszawa 1945

Aparaty radiowe

Ludność na 1 aparat radiowyStan w końcu roku

Ź r ó d ł o: obliczenia własne częściowo szacunkowe na podstawie danych z publikacji Warszawa w liczbach.

28


Warszawa 1945

Bibliografia

  • Warszawa. Miejski Urząd Statystyczny m.st. Warszawy. Warszawa, 1974.

  • Miesięcznik Statystyczny. Rocznik 44. Od stycznia do grudnia 1945 r. Zarząd Miejski w m.st. Warszawie. Warszawa 1945.

  • Warszawa w liczbach 1939. Wydział Statystyczny Zarządu Miejskiego w m.st. Warszawie. Warszawa, 1939.

  • Warszawa w liczbach 1947. Wydział Statystyczny Zarządu Miejskiego w m.st. Warszawie. Warszawa, 1947.

  • Warszawa w liczbach 1948. Wydział Statystyczny Zarządu Miejskiego w m.st. Warszawie. Warszawa, grudzień 1948.

  • Warszawa w liczbach 1945–1965. Miejski Urząd Statystyczny w m.st. Warszawy. Warszawa, 1965.

  • Zestawienie roczne za 1945 r. Dodatek do Miesięcznika Statystycznego. Wydział Statystyczny Zarządu Miejskiego w m.st. Warszawie. Warszawa, kwiecień 1946

  • Statystyczne Zestawienie Roczne m.st. Warszawy za 1946 r. Wydział Statystyczny Zarządu Miejskiego w m.st. Warszawie. Warszawa, czerwiec 1947,

  • Statystyczne Zestawienie Roczne m.st. Warszawy za 1948 r. Wydział Statystyczny Zarządu Miejskiego w m.st. Warszawie. Warszawa, czerwiec 1949

29


Warszawa 1945

Dziękuję Państwu

za uwagę

30

Warszawa, dnia 18 stycznia 2013 r.


  • Login