Potrawy wigilijne w gwarze mieszka c w okolic krasnegostawu
Download
1 / 23

Potrawy wigilijne w gwarze mieszkańców okolic Krasnegostawu - PowerPoint PPT Presentation


  • 83 Views
  • Uploaded on

Potrawy wigilijne w gwarze mieszkańców okolic Krasnegostawu. Wigilia Bożego Narodzenia. Wigilia Bożego Narodzenia .

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Potrawy wigilijne w gwarze mieszkańców okolic Krasnegostawu' - hailey


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
Potrawy wigilijne w gwarze mieszka c w okolic krasnegostawu

Potrawy wigilijne w gwarze mieszkańców okolic Krasnegostawu

Wigilia Bożego Narodzenia


Wigilia Bożego Narodzenia Krasnegostawu.

W liturgii Kościoła każda uroczystość poprzedzona jest wigilią. Słowo „wigilia” pochodzi z języka łacińskiego i oznacza czuwanie. Spośród wielu wigilii, jakie poprzedzają różne święta z kalendarza kościelnego na plan pierwszy wybija się wigilia Bożego Narodzenia. Tego dnia wszystkim domownikom towarzyszy czas wyczekiwania, ciszy i radości. Wszyscy czekają na wspólna kolację, która wprowadza ich w czas świętowania. W Wigilię przed wieczorem kończono sprzątanie i ozdabianie domów, od tego momentu ludzie unikali wykonywania codziennych prac, zwłaszcza tych ciężkich. Szczególne znaczenie miał zakaz przędzenia, motania, kręcenia wici, tkania, szycia, obowiązujący także podczas innych świąt dorocznych i niektórych obrzędów rodzinnych.


Dawny zwyczaj, na ogół do dziś przestrzegany, zaleca przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „… dvanaśće, čšynaśće potraf, na vigilje jadło sie śledźe, , kluski z mak’em, kaše ryččane, kapuste gžybowe, pončki, kompot s sušonych ovocuf, fšystko bez masła, olej žypakowy, lniany du potraf” (B. Grzesiak, Nowiny); „… na v’ečežy były kluski z mak’em, kapusta, zupa groxova, baršč, pončki, mja mama rubiła kutje, były źemniaki, śleć, ryba, kompot, skromni było…”(S. Iwaniak, Nowiny);


Kapusta z grzybami
Kapusta z grzybami przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…


Kompot z suszonych owoc w
Kompot z suszonych owoców przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…


Kutia
Kutia przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…


Ledziki
Śledziki przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…


Karp wigilijny
Karp wigilijny przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…


Karp w galarecie
Karp w galarecie przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…


Sma ony karp kresowy

  • - 1 kg karpia pokrojonego na dzwonka przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…

  • - mąka

  • - 2 jajka

  • - 2-3 łyżki mleka

  • - bułka tarta

  • - sok z 1 cytryny

  • - garść siekanej natki pietruszki

  • - sól

  • - tłuszcz do smażenia

  • 1. Sól uprażyć na suchej patelni.

  • 2. Rybę obficie skropić sokiem z cytryny i natrzeć uprażoną solą. Ułożyć w salaterce, przykryć płatkiem folii spożywczej i wstawić na godzinę do lodówki.

  • 3. Obtoczyć w przesianej mące, maczać w lekko ubitych jajkach z mlekiem i panierować w bułce tartej.

  • 4. Smażyć na złoty kolor w rozgrzanym tłuszczu.

  • 5. Usmażoną rybę wstawić do gorącego piekarnika aby doszła.

  • 6. Przed podaniem posypać obficie maką.

Smażony karp kresowy


Azanki

  • 20 dag gotowych łazanek przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…

  • 4 łyżki słodkiej śmietanki kremówki

  • ½ szklanki maku

  • bakalie: rodzynki, suszone i kandyzowane owoce(śliwki, morele, gruszki) migdały, orzechy

  • 1 łyżka masła

  • 4 łyżki miodu

  • SPOSÓB PRZRZĄDZENIA

  • Łazanki ugotować w lekko osolonym wrzątku, dokładnie odcedzić

  • Mak opłukać, ugotować na małym ogniu, osączyć, zemleć dwa razy.

  • W rondelku rozgrzać masło, włożyć mak i miód, chwilę razem podsmażyć.

  • Bakalie starannie umyć, osączyć, rodzynki namoczyć, orzechy rozdrobnić, dodać do maku, wymieszać, odstawić.

  • Przestudzoną masę połączyć ze śmietanką, dodać do ugotowanych łazanek

  • Tę potrawę podaje się tradycyjnie podczas wigilijnej kolacji, jest smaczna na zimno i ciepło

Łazanki


Kluski z makiem

  • Ciasto: przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…

  • 2 szklanki mąki pszennej

  • 1 jajko, sól do przygotowania klusek

  • 1 łyżka masła

  • Masa kakaowa:

  • 23dag maku

  • 3 szklanki mleka

  • 1 szklanka miodu

  • 15dag rodzynek

  • 5dag posiekanych orzechów, migdałów i skórki pomarańczowej smażonej w cukrze 4 łyżki rumu

  • Przygotować masę makową:

  • Mak opłukać, osączyć, zalać wrzącym mlekiem gotować 30 min. Następnie odcedzić, zemleć trzykrotnie w maszynce z sitkiem o małych otworach. Rodzynki sparzyć i osączyć. Miód rozpuścić, dodać mak i smażyć 5 min, dodać bakalie i smażyć jeszcze 3 min. Na koniec wlać rum i wymieszać.

  • Przygotować ciasto:

  • Z mąki, jajka, soli, i ½ szklanki wody zagnieść twarde ciasto. Ciasto rozwałkować na cienkie placki i lekko podsuszyć. Placki pokroić w pasy, ułożyć jeden na drugim i pokroić w paski szerokości 1 cm.

  • Kluski gotować 5-7 min w posolonym wrzątku, zahartować zimną wodą, odcedzić i wymieszą z masłem, aby się nie posklejały. Następnie wymieszać z masą makową. Podawać na zimno. (8 porcji)

Kluski z makiem


Ledzie z majerankiem

  • 1 tacka matiesów w oleju(30dag), przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…

  • 5 ząbków czosnku

  • ¾ szklanki oliwy

  • Sposób przyrządzenia:

  • Śledzie osączyć z oleju i pokroić na kawałki. Czosnek obrać i przecisnąć przez praskę.

  • Śledzie układać w słoiku warstwami, przekładając czosnkiem, przesypując majerankiem i zalewając oliwą. Słoiki zamknąć i wstawić do lodówki na 2 dni.

  • Podawać na przystawkę.

  • (4-5 porcji)

Śledzie z majerankiem


Kapusta wigilijna

  • 1kg kiszonej kapusty przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „…

  • - kilka ziaren pieprzu, ziela angielskiego i jałowca

  • - sól

  • - cukier

  • - pół szklanki oliwy lub dobrego oleju

  • - łyżeczka Vegety

  • Pieczarki oczyścić, osuszyć i drobno pokroić. Zalać białym winem i sokiem z cytryny (można także użyć samego soku), dobrze wymieszać, odstawić na 10-15 minut.

  • Cebulę drobno posiekać i zeszklić na tłuszczu, dodać pieczarki razem z winem i dusić na małym ogniu około 10min.

  • Kiszoną kapustę odcisnąć (jeśli jest bardzo kwaśna, należy ją uprzednio przelać na cedzaku gorącu wodą) i dodać do cebuli i pieczarek.

  • Wrzucić przyprawy i dusić na maleńkim ogniu, doprawić do smaku solą i cukrem.

Kapusta wigilijna


Tak opowiadali o wigilii starsi ludzie mieszkający w okolicach Krasnegostawu.

W czasie Wigilii jadano też „… słoduxe, rob’ono z mąki gryčanej, zalivanejvodo na słotko, kompot s sušu, racuxysmažone na oleju, ješče i naзivaliśmy konfiturami, kluski z mak’em…” (M. Dąbska, Wiśniów); „…na pośnik jadło się śleз’e, ryby smažone, baršč z uškami, zupegžybowe, zupe z źelonymgrošk’em, p’erogi s kašo i gžybami, pončki gotowane na oleju, ryš na sypko polevanysok’emovocowym, groxjaś z m’odem, makifigi – ćasto f kštałciełazankuf, smažone na oleju i m’ešałośe to z mak’em i roзynkami, kaša jaglana, ryččana, sos gžybowy s kartoflami, kompot s sušu…”

(A. Tomczyk, Łopiennik Górny)


Barszcz czerwony z uszkami
Barszcz czerwony z uszkami okolicach Krasnegostawu.


Ama ce z makiem
Łamańce z makiem okolicach Krasnegostawu.


Azanki z kapust i grzybami
Łazanki z kapustą i grzybami okolicach Krasnegostawu.



Makowiec
Makowiec okolicach Krasnegostawu.


Potrawy okolicach Krasnegostawu. na wieczerzę wigilijną przygotowywała matka z córkami, a mężczyźni zajmowali się obrządkiem, czyli dawali jeść zwierzętom, ścielili im słomę. Mężczyźni, także ojcowie rodzin składali domownikom życzenia, przynosili do domu siano i słomę. Łamiąc się opłatkiem wypowiadali słowa: „Kolęda na szczęście na zdrowie na tą świętą Wigilię”. Domownicy odpowiadali: „Daj Boże, żebyśmy doczekali do drugiej świętej Wigilii”.


Wigilia jako zwyczaj w Polsce pojawiła się w XVIII wieku i stała się powszechną tradycją wieku XX i XXI. Nabrała cech czegoś świętego, sakralnego, czego nigdzie się nie spotyka. Tradycja czuwania przed dniami świąt wywodzi się ze Starego Testamentu, w izraelskich domach w wigilię szabasu i innych świąt szykowano jedzenie i czyniono przygotowania tak, aby święto mogło być wolne od pracy.


Ko stała się powszechną tradycją wieku XX i XXI. Nabrała cech czegoś świętego, sakralnego, czego nigdzie się nie spotyka. Tradycja czuwania przed dniami świąt wywodzi się ze Starego Testamentu, w izraelskich domach w wigilię szabasu i innych świąt szykowano jedzenie i czyniono przygotowania tak, aby święto mogło być wolne od pracy.niec


ad