potrawy wigilijne w gwarze mieszka c w okolic krasnegostawu
Download
Skip this Video
Download Presentation
Potrawy wigilijne w gwarze mieszkańców okolic Krasnegostawu

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 23

Potrawy wigilijne w gwarze mieszkańców okolic Krasnegostawu - PowerPoint PPT Presentation


  • 83 Views
  • Uploaded on

Potrawy wigilijne w gwarze mieszkańców okolic Krasnegostawu. Wigilia Bożego Narodzenia. Wigilia Bożego Narodzenia .

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Potrawy wigilijne w gwarze mieszkańców okolic Krasnegostawu' - hailey


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
potrawy wigilijne w gwarze mieszka c w okolic krasnegostawu

Potrawy wigilijne w gwarze mieszkańców okolic Krasnegostawu

Wigilia Bożego Narodzenia

slide2

Wigilia Bożego Narodzenia.

W liturgii Kościoła każda uroczystość poprzedzona jest wigilią. Słowo „wigilia” pochodzi z języka łacińskiego i oznacza czuwanie. Spośród wielu wigilii, jakie poprzedzają różne święta z kalendarza kościelnego na plan pierwszy wybija się wigilia Bożego Narodzenia. Tego dnia wszystkim domownikom towarzyszy czas wyczekiwania, ciszy i radości. Wszyscy czekają na wspólna kolację, która wprowadza ich w czas świętowania. W Wigilię przed wieczorem kończono sprzątanie i ozdabianie domów, od tego momentu ludzie unikali wykonywania codziennych prac, zwłaszcza tych ciężkich. Szczególne znaczenie miał zakaz przędzenia, motania, kręcenia wici, tkania, szycia, obowiązujący także podczas innych świąt dorocznych i niektórych obrzędów rodzinnych.

slide3

Dawny zwyczaj, na ogół do dziś przestrzegany, zaleca przygotowanie wieczerzy postnej, złożonej z trzech do dwunastu potraw, spożywanej gdy zabłyśnie pierwsza gwiazdka. W czasie wieczerzy wigilijnej należało skosztować każdej potrawy podanej na stół, a było „… dvanaśće, čšynaśće potraf, na vigilje jadło sie śledźe, , kluski z mak’em, kaše ryččane, kapuste gžybowe, pončki, kompot s sušonych ovocuf, fšystko bez masła, olej žypakowy, lniany du potraf” (B. Grzesiak, Nowiny); „… na v’ečežy były kluski z mak’em, kapusta, zupa groxova, baršč, pončki, mja mama rubiła kutje, były źemniaki, śleć, ryba, kompot, skromni było…”(S. Iwaniak, Nowiny);

sma ony karp kresowy

- 1 kg karpia pokrojonego na dzwonka

  • - mąka
  • - 2 jajka
  • - 2-3 łyżki mleka
  • - bułka tarta
  • - sok z 1 cytryny
  • - garść siekanej natki pietruszki
  • - sól
  • - tłuszcz do smażenia
  • 1. Sól uprażyć na suchej patelni.
  • 2. Rybę obficie skropić sokiem z cytryny i natrzeć uprażoną solą. Ułożyć w salaterce, przykryć płatkiem folii spożywczej i wstawić na godzinę do lodówki.
  • 3. Obtoczyć w przesianej mące, maczać w lekko ubitych jajkach z mlekiem i panierować w bułce tartej.
  • 4. Smażyć na złoty kolor w rozgrzanym tłuszczu.
  • 5. Usmażoną rybę wstawić do gorącego piekarnika aby doszła.
  • 6. Przed podaniem posypać obficie maką.
Smażony karp kresowy
azanki

20 dag gotowych łazanek

  • 4 łyżki słodkiej śmietanki kremówki
  • ½ szklanki maku
  • bakalie: rodzynki, suszone i kandyzowane owoce(śliwki, morele, gruszki) migdały, orzechy
  • 1 łyżka masła
  • 4 łyżki miodu
  • SPOSÓB PRZRZĄDZENIA
  • Łazanki ugotować w lekko osolonym wrzątku, dokładnie odcedzić
  • Mak opłukać, ugotować na małym ogniu, osączyć, zemleć dwa razy.
  • W rondelku rozgrzać masło, włożyć mak i miód, chwilę razem podsmażyć.
  • Bakalie starannie umyć, osączyć, rodzynki namoczyć, orzechy rozdrobnić, dodać do maku, wymieszać, odstawić.
  • Przestudzoną masę połączyć ze śmietanką, dodać do ugotowanych łazanek
  • Tę potrawę podaje się tradycyjnie podczas wigilijnej kolacji, jest smaczna na zimno i ciepło
Łazanki
kluski z makiem

Ciasto:

  • 2 szklanki mąki pszennej
  • 1 jajko, sól do przygotowania klusek
  • 1 łyżka masła
  • Masa kakaowa:
  • 23dag maku
  • 3 szklanki mleka
  • 1 szklanka miodu
  • 15dag rodzynek
  • 5dag posiekanych orzechów, migdałów i skórki pomarańczowej smażonej w cukrze 4 łyżki rumu
  • Przygotować masę makową:
  • Mak opłukać, osączyć, zalać wrzącym mlekiem gotować 30 min. Następnie odcedzić, zemleć trzykrotnie w maszynce z sitkiem o małych otworach. Rodzynki sparzyć i osączyć. Miód rozpuścić, dodać mak i smażyć 5 min, dodać bakalie i smażyć jeszcze 3 min. Na koniec wlać rum i wymieszać.
  • Przygotować ciasto:
  • Z mąki, jajka, soli, i ½ szklanki wody zagnieść twarde ciasto. Ciasto rozwałkować na cienkie placki i lekko podsuszyć. Placki pokroić w pasy, ułożyć jeden na drugim i pokroić w paski szerokości 1 cm.
  • Kluski gotować 5-7 min w posolonym wrzątku, zahartować zimną wodą, odcedzić i wymieszą z masłem, aby się nie posklejały. Następnie wymieszać z masą makową. Podawać na zimno. (8 porcji)
Kluski z makiem
ledzie z majerankiem

1 tacka matiesów w oleju(30dag),

  • 5 ząbków czosnku
  • ¾ szklanki oliwy
  • Sposób przyrządzenia:
  • Śledzie osączyć z oleju i pokroić na kawałki. Czosnek obrać i przecisnąć przez praskę.
  • Śledzie układać w słoiku warstwami, przekładając czosnkiem, przesypując majerankiem i zalewając oliwą. Słoiki zamknąć i wstawić do lodówki na 2 dni.
  • Podawać na przystawkę.
  • (4-5 porcji)
Śledzie z majerankiem
kapusta wigilijna

1kg kiszonej kapusty

  • - kilka ziaren pieprzu, ziela angielskiego i jałowca
  • - sól
  • - cukier
  • - pół szklanki oliwy lub dobrego oleju
  • - łyżeczka Vegety
  • Pieczarki oczyścić, osuszyć i drobno pokroić. Zalać białym winem i sokiem z cytryny (można także użyć samego soku), dobrze wymieszać, odstawić na 10-15 minut.
  • Cebulę drobno posiekać i zeszklić na tłuszczu, dodać pieczarki razem z winem i dusić na małym ogniu około 10min.
  • Kiszoną kapustę odcisnąć (jeśli jest bardzo kwaśna, należy ją uprzednio przelać na cedzaku gorącu wodą) i dodać do cebuli i pieczarek.
  • Wrzucić przyprawy i dusić na maleńkim ogniu, doprawić do smaku solą i cukrem.
Kapusta wigilijna
slide15

Tak opowiadali o wigilii starsi ludzie mieszkający w okolicach Krasnegostawu.

W czasie Wigilii jadano też „… słoduxe, rob’ono z mąki gryčanej, zalivanejvodo na słotko, kompot s sušu, racuxysmažone na oleju, ješče i naзivaliśmy konfiturami, kluski z mak’em…” (M. Dąbska, Wiśniów); „…na pośnik jadło się śleз’e, ryby smažone, baršč z uškami, zupegžybowe, zupe z źelonymgrošk’em, p’erogi s kašo i gžybami, pončki gotowane na oleju, ryš na sypko polevanysok’emovocowym, groxjaś z m’odem, makifigi – ćasto f kštałciełazankuf, smažone na oleju i m’ešałośe to z mak’em i roзynkami, kaša jaglana, ryččana, sos gžybowy s kartoflami, kompot s sušu…”

(A. Tomczyk, Łopiennik Górny)

slide21

Potrawy na wieczerzę wigilijną przygotowywała matka z córkami, a mężczyźni zajmowali się obrządkiem, czyli dawali jeść zwierzętom, ścielili im słomę. Mężczyźni, także ojcowie rodzin składali domownikom życzenia, przynosili do domu siano i słomę. Łamiąc się opłatkiem wypowiadali słowa: „Kolęda na szczęście na zdrowie na tą świętą Wigilię”. Domownicy odpowiadali: „Daj Boże, żebyśmy doczekali do drugiej świętej Wigilii”.

slide22

Wigilia jako zwyczaj w Polsce pojawiła się w XVIII wieku i stała się powszechną tradycją wieku XX i XXI. Nabrała cech czegoś świętego, sakralnego, czego nigdzie się nie spotyka. Tradycja czuwania przed dniami świąt wywodzi się ze Starego Testamentu, w izraelskich domach w wigilię szabasu i innych świąt szykowano jedzenie i czyniono przygotowania tak, aby święto mogło być wolne od pracy.

ad