Bari e t m
Download
1 / 75

BARIŞ EĞİTİMİ - PowerPoint PPT Presentation


  • 269 Views
  • Uploaded on

BARIŞ EĞİTİMİ. Barış Çarkı. Barış Şarkıları. Barış Sözleri. BARIŞ AĞACI. Barış Şiirleri. Barış İnsanları. Barış Eğitimi. Barış Sözleri. Barış üzerine...

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' BARIŞ EĞİTİMİ' - gurit


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript


Barış Şarkıları

Barış Sözleri

BARIŞ AĞACI

Barış Şiirleri

Barış İnsanları

Barış Eğitimi


Barış Sözleri

  • Barış üzerine...

  • Gündelik yaşamımızda gülümsemeyi becerebilsek, barışçı ve mutlu olabilsek, bundan yalnız biz değil herkes karlı çıkardı. Barış çalışmasının en temel biçimi budur.

    Tieh Nhat Hanh

  • Uzlaşmak korkaklık değildir.

    John F. Kennedy

  • Düşmanlarımı onlarla dost olduğum zaman yok etmiş olurum.

    Abraham Lincoln


BARIŞ ŞİİRLERİ

Barış

Çocuğun gördüğü düştür barış,

annenin gördüğü düştür barış,

ağaçlar altında sevdalıların sevda sözleridir barış;

Gözlerinin içinde uçsuz bucaksız bir

gülümseme elinde yemiş dolu bir zembil ve

alnında ter tomurcukları,

Pencerede suyu soğutan testideki damlalar gibi;

Akşam üstü eve dönen babadır barış,

Dünyanın yüzünde yara izleri kapanırken

ağaçlar diktiğimizde

havan mermilerinin kazdığı çukurlara;

Yangının kavurduğu yüreklerde

ilk tomurcuklarını açarken umut

ve ölüler kanlarının boşa gitmediğini bilerek

yana dönüp içerlemeksizin uyuyabildiklerindedir

barış…


Barış yemek kokusudur tüten,

Aksamlayın

arabanın yolda durmasının korkutmadığı,

Kapı çalınmasının dost demek olduğu,

Ve pencereyi saat başı açmanın renklerinin uzaktaki çanlarıyla

gözlerimizin bayram etmesini sağlayan

gökyüzü demek olduğu zamandır barış;

Barış bir bardak sıcak süt ve bir kitaptır,

Uyanan çocuk önünde

başaklar birbirlerine eğilip işte ışık ışık ışık dedikleri

Ve ufuk çemberi ışıkla dolup taştığı zamandır barış;


Hapishaneler onarılıp kitaplıklar yapıldığı zaman,

Eşikten eşiğe bir türkü yükseldiği zaman

geceleyin,

Cumartesi akşamları mahalle berberinden çıkan yeni tıraş olmuş

bir işçi gibi baharda ay buluttan çıktığı zamandır barış;

Geçmiş gün yitirilmiş bir gün olmadığı, sevinç yapraklarını akşamın içine salan bir kök ve kazanılmış bir gün hak edilen bir uyku olduğu zaman acıyı kovmak için zamanın dört bir bucağından güneşin hemen ayaklarını bağladığını duyduğun zamandır barış.......

Barış ışınlar demetidir yaz ovalarında iyilik alfabesin tanın dizlerinde,

Kardeşim dediğin yarın kuracağız dediğin zaman kuracağız dediğimizi kurunca

türkü çağırdığımız zamandır barış;

Ölüm yüreklerde az yer kapladığı ve güvenli parmaklarla

mutluluğu gösterdigi zaman bacalar;


ikindi vaktinin büyük karanfilini

ozan ve proleter aynı şekilde kokladığı zamandır barış;

insanların sıkışan elleridir barış,

Dünyanın masasındaki ekmektir,

Gülümsemesidir annenin

Budur yalnızca

başka bir şey değildir barış

Ve toprakta derin yarıklar açan sabahlar

tek bir sözcük yazarlar,

Barış başka bir şey değil barış;

Dizelerimin rayları üzerinde

buğday ve güller yüklenmiş geleceğe doğru yol alan bir trendir barış,

Kardeşlerim barış içinde derin derin soluk alıyor tüm dünya bütün düşleriyle

verin ellerinizi kardeşlerim işte budur barış…..

Yannis Ritsos (Özdemir İnce'nin Çevirsi)


DOĞA İLE BARIŞ İÇİNDE OLMA

PENCEREDE GÜNEŞ

Pencerede güneş

Saksıda yaprak

Yel esiyor titretiyor hafiften

Su aldım elimde bardak

Yürüdüm güneşe doğru

Işığın içinden geçtim

Döktüm suyu emdi toprak

Çiçeğe yaradığımı düşündüm

Suya yaradığımı

Gülümsedim ışıklar içinde

Gülümsedim ışıklar içimde

Gülümsedim ışıklar içinden


GÜZEL HAVAYA NE YAKIŞMAZ

Güzel havaya ne yakışmaz

Uçan kuş koşan köpek

Çimenler kuzu kuzu m eme

Bakıyorum gök benim

Bakıyorum yer benim

Düşünüyorum yerin ve göğün arasında

Ne çok şey var

Denize baksam kendimi görüyorum

Yaşadığım her şey beni bana katıyor

Yaşadığım her şey beni bana katıyor

Yere baktım yer benim

Göğe baktım gök benim

Düşündüm bir yer var bende benden içeri

Bir gök var bende benden içeri

Bir ben var gökte benden içeri

Bir gök var gökte benden içeri

Bir gök var bende gökten içeri

Bu çivit mavisi gökte

Gün ışığının ucuna takılı

Rengârenk bir rüzgâr gülüyüm

Dönüyorum

Bütün kanatlarım sevinçten


MAVİ GÖK

Gök öyle mavi

Öyle mavi ki

Dayanılacak gibi değil

At beni Allahım ne olur

Ger yayını fırlat beni

Sevinçlerime kanat tak

Sevinçlerime sevinç kat

Dalga dalga

Işıklar aksın gözlerime


DÜNYA İLE BARIŞ İÇİNDE OLMAK

GÜN TÜRKÜSÜ

Bir günü yaşıyorum

Bir gülü

Bütünü

Yaşayan her şeyi seviyorum

Bir gülü görür görmez

Gözünü yumarsan

Bir gül kazanırsın bir gülden

Beynin bir saksı

Allı morlu dağlar ağar önüne

Yüzünü kaldırıp gökyüzüne

Dokununca göğsüne

Bin gül kazanırsın bir gülden

Açan gülde borcun vardır dünyaya

Gülümseyip de bakınca

Sen gülünsün sen gülünsün

Doğan dünde borcun vardır dünyaya

Gökyüzüne bakınca

Sen gününsün sen gününsün


SABAH TÜRKÜSÜ

Bu güzel bahar sabahında

Yeşil çimenler üstünde

Mor bir sevinç şamandırasıyım

Kuzucuklar gibi zıplayan

Burcu burcu sevinç kokan

Deniz kokan gök kokan

Kuş kokan güneş kokan


ORTAKLIK

Şu çiçekli elma ağacıyla

Ortak bir noktamız var

İkimiz de canlıyız

Canlı olmanın altın yayında

Aynı tomurcuktan çıkmışız

Işığın tadını biliyoruz

Aynı boşlukta dönüyor dünyamız


KENDİSİ İLE BARIŞ İÇİNDE OLMAK

ELLERİM BENİM

Ellerim

El olmak için can atıyor

Dokunmanın tadına varmış parmakları

Ellerim benim

Mutluluğumun tek amaçları

Ellerim benim

Yüreğimin taç yaprakları


BEDENİM KUŞ OLSAYDI

Bedenim kuş olsaydı

Önce kollarım kuş olurdu

Çırpınırdı gökyüzünde iki kanat gibi

Ortasında yüreğimin

Ortasında yüreğimin

YÜRÜMEK

Güzelliğim ayaklarımdan başlar

Yürürüm güzelliklere ayaklarımla

Her bastığım yeri adım adım severim

Hayat ayaklarımda başlar

Hayat ayaklarımla başlar


AİLE İLE BARIŞ İÇİNDE OLMAK

ANNEM

Bir hastalık gecenin sabahında

Uyanınca yüzün ter içinde

Annenin elinde mis kokulu bir havlu

Yumuşacık silerken yüzünü

Gözlerin kapanır değil mi

Söyler misin o an ne gördüğünü


ANNEMLE BABAM GELMİŞ

Oturma odasının alaca karanlığında

Uyur kalırsın koltukta

Mandalina kokusuna uyanırsın

Ne güzel annenle baban gelmiş

Atlarsın kucaklarına

BABAMLA YÜRÜMEK

Hafif sisli bir sabahta

Yürüyorduk babamla

Yanımızda çiçekçiler

Yüzümüze bakarak

“Elimi daha sık tut” dedi gülümsedi

Gülümsedim

Elimi yüreğinde hissettim

Elini yüreğimde hissettim


ARKADAŞLARLA BARIŞ İÇİNDE OLMAK

DOSTLUK

Senin gözlerin senin yüzünde

Benim gözlerim benim yüzümde

Birbirimize bakıp gülümseyince

Senin yüzün benim yüzümde

Benim yüzüm senin yüzünde

Gözlerin gözlerimin içinde

Gözlerim gözlerinin içinde


Sevginin aynası tertemizdir

Gel adımı söyle

Hadi bana bak

Adını adımla söyle

Adıma gül tak

Süsle beni seninle

Söyle ne varsa içinde


Kucakla beni

Kulağını ver bana

Beni sözün tadıyla dinle

Beni sözün tadıyla simle

Birin birliği yoktur

Benliği yoktur

İşi yoktur

İlişkisi sevgisi

İki olmak ne güzel

Üç olmak dört olmak

El ele tutuşmak

Sevgiyle çoğalmak

İnsanlarla sevmek dünyayı

Hayvanı çiçeği yıldızları


GEÇMİŞ İLE BARIŞ İÇİNDE OLMAK

İNSANIZ YAŞIYORUZ

BİZDEN ÖNCEKİLERLE

İnsanız yaşıyoruz

Bizden öncekilerle

Günlerimiz onlardan kalanlarla zengin

Örülü düşüncelerimiz düşünceleriyle

Ahizeyi kaldırınca

Bell önce alo der

Düğmeye basınca

Edison gülümser

Radyoyu açınca

İlk önce Markoni şarkılar söyle


BARIŞ GÜVERCİNLERİ

Bizler barış güvercinleriyiz

Şiddetin olmadığı bir dünya yaratacağız

Saygı dolu davranışlar yayılacak dünyaya

Güvercinlerin gökte uçtuğu gibi

Küçük bir kanat çırpışı ile

Başlattığımız hareket

Yeni arkadaşlarla büyük dalgalara dönüşecek

Irkçılığı yıkacak, savaşı ve kötülüğü

Bizim saygı okyanusumuz

Durulup aydınlandığında

Güversinler keyfe gelip

Gülümseyecekler

Şiddet bitmiş, barış gelmiş

Herkes kendi yarattığı dalgalarla

(Beth Teolis, Çeviren Adil Çağlar)


BARIŞ ŞARKILARI

Sevgi Çiçekleri

Dallarda çiçek ç,çek , tarlada başak başak

Ocakta alev alev, biz sevgi çiçekleri

Halay başı çek çek, bizim halayı

Tutuşan bu eller sarsın dünyayı

Denizin mavisinde, yaprağın yeşilinde

Barışın çağrısında biz sevgi çiğçekleri

Halay başı çek çek, bizim halayı

Tutuşan bu eller sarsın dünyayı


İyilik Yap

İyilik yap, iyilik bul

Kim kazanmış kötülükten

Kötünün başına gelmedik olmaz

Kimsenin ettiği kimseye kalmaz

İyilik yap, iyilik bul

Kim kazanmış kötülükten

Kötünün başına gelmedik olmaz

Kimsenin ettiği kimseye kalmaz

İyilik yap, iyilik bul

Kim kazanmış kötülükten


Gel Bize Katıl Bize

Gel bize katıl bize

Hem oyuna hem söze

Türkü söyleyip oy oy

Oynayalım loy loy

El ele tutuşalım

Halkaya katışalım

Haydi gülüm sen de gel

Oynayalım loy loy

Üç adımda sağa koş

Bir adımda sola koş

Bak ne güzel ne de hoş

Oynayalım loy loy


Dostluk

Dostluğun biz sevgisiyle

Toplandık her an burada

Bu sevgi bağı hiç kopmaz hiç

Dağılsak bir gün yurda

Bu güzel günü andıkça

Çarpacak kalbim benim

Bu sevgiyle sonsuza dek

Uzanır sana elim


BARIŞ İNSANLARI

  • ATATÜRK

  • MEVLANA

  • YUNUS EMRE

  • MARTİN LUTHER KİNG

  • GANDİ


BARIŞ

Tanım

  • Türk Dil Kurumu ‘barış’ı, uyum, karşılıklı anlayış ve hoşgörü ile oluşturulan ortam, seklinde tanımlamaktadır (TDK, 2006).

  • Barışın temelinde yatan eşitlik, adalet, özgürlük kavramları barış eğitiminin odak noktalarıdır. Barış eğitiminde ana hedef barışa ulaşabilme yöntem ve stratejilerinin bireylere kazandırılmasıdır. Barışı güçlendirme, iletişim yoluyla barışı sağlama, barışı inşa etme, barışı şiddet olmadan gerçekleştirme bu yöntemlerden birkaçıdır. Barış eğitimini almış bireylerden çatışma çözümüne yönelik davranış biçimleri geliştirme ve barışı yaşatmaya ve devam ettirmeye yönelik tutum içinde olmaları beklenir.


BARIŞ EĞİTİMİ

  • Barış eğitimin eğitim içerisinde yer olması kaçınılmaz bir durum olmuştur. Günümüzde şiddet olaylarının özellikle fiziksel şiddet olaylarının artması barış eğitimini kaçınılmaz kılmaktadır. Kişisel çatışmaların ve şiddetin yaşandığı toplumumuzda okullarda barışçıl bir ortamın sağlanması ve çatışma çözme becerilerinin kazandırılması kuşkusuz çok önemlidir.

  • Barış eğitimi çerçevesinde hazırlanmış barış eğitimi programında iletişim becerileri, empati becerileri, öfke yönetimi becerileri, problem çözme becerileri ve arabuluculuk becerileri öğrencilere kazandırılmalıdır. Bu beceriler öğrenciler tarafından içselleştirilmelidir.


Bar e itimi le lgili temel kavramlar
Barış Eğitimi İle İlgili Temel Kavramlar

  • Saygı 

    Değeri, üstünlüğü, yaşlılığı, yararlılığı, kutsallığı dolayısıyla bir kimseye, bir şeye karşı dikkatli, özenli, ölçülü davranmaya sebep olan sevgi duygusu, hürmet, ihtiram

  • Sevgi

    İnsanı bir şeye ya da bir kimseye karşı yakın ilgi ve bağlılık göstermeye yönelten duygu

  • Hoşgörü

    Her şeyi anlayışla karşılayarak olabildiği kadar hoş görme durumu, müsamaha, tolerans.

  • Sorumluluk

    Yaptığı şeyi tam bir bilinçle ve özgür olarak yapabilecek ehliyette olan veya bilfiil yapmış bulunan kişinin durumu.

  • İşbirliği:  Amaç ve çıkarları bir olanların oluşturdukları çalışma ortaklığı, bir işin çeşitli kişilerce yapılmasıdır.


  • Empati: “Empati, bir insanın kendisini karsısındakinin yerine koyarak onun duygularını ve düşüncelerini doğru olarak anlamasıdır” (Dökmen, 2002 : 135). Özellikle çatışma yaşanan durumlarda karsımızdakinin yerine kendimizi koyarak karsımızdaki kişinin duygularını, istek ve gereksinimlerini anlamaya çalışmadır.

  • Çatışma: çatışma, insan yaşamının vazgeçilmez bir parçasıdır (Deustch 1993, Kreidler 1984, Martin ve Holder 1994-1995; Koruklu, 1998 : s. 3).(E 36)

    Gordon (2005), çatışmayı insan ilişkilerinde birinin davranışı diğerine ters düştüğünde, isteklerinin karşılanması engellendiğinde ya da değerleri birbirine uymadığında bu kişiler arasında ortaya çıkan anlaşmazlık olarak tanımlamaktadır.

  • Öfke Yönetimi: Aristo’nun belirttiği gibi; kızgınlığı, doğru kişiye, doğru zamanda ve doğru yolla ifade etme seklidir. Son derece doğal bir tepki olan öfke, kontrol edilebilir. Bunun için iletişim becerilerinin gelişmiş olması gerekir.(E34, E35)


  • Problem Çözme: Problem çözme, belli işlem basamaklarını takip ederek mevcut problemlerin çözümlenmesi sürecidir. Bu işlem basamakları; her bir kişinin istemlerinin belirlenmesi, her bir kişinin duygularının belirlenmesi, istemlerin ve duyguların nedenlerinin belirlenmesi, diğer kişinin istemlerinin, duygularının ve bunların nedenlerinin anlaşılması, karşılıklı kazançları içeren çözüm seçeneklerinin yaratılması, adaletli eşit ve akılcı anlaşmanın yaratılması seklinde sıralanır (Johnson & Johnson, 1995; Türnüklü, 2005).(E 32)

  • Arabuluculuk: “Arabuluculuk, herhangi bir taraftan yana olmayan, nötr, üçüncü bir kişinin desteğiyle, iki veya daha çok kişinin yapıcı çözüme ulaşmak için yaptıkları problem çözme tartışmalarıdır” (Karip, 1999, Johnson & Johnson 1995; Türnüklü, 2005 : 227).


  • Şiddet: Bir kişi ve grubun fiziksel olarak ya da eşya kullanılarak başkasına ya da başkalarına zarar verme durumudur.

  • Zorba: Başkalarına zorbaca davranan kişi ya da gruplara denir.

  • Kurban: Başkası ya da başkaları tarafından zor kullanılarak zarar verilenlere denir.


Beceriler
Beceriler

  • İletişim: İki ya da daha fazla sayıdaki insan arasındaki sesler, yüz ifadeleri, mimikler ve vücut hareketleri yoluyla iletilen ve anlam taşıyan her şeyi içeren kavram.( E 17)

  • Problem Çözme: Genellikle yeni bir cevap formulize etme, bir çözüm geliştirmek için öğrenilen kuralların basit uygulamalarını ortaya koyma olarak tanımlanır.


  • Problem Çözme

    Dewey tarafından geliştirilen bu yöntemin dayanağı hayatın problemlerle iç içe olması ve bireyin sürekli problemlerle baş etmek durumunda olmasıdır. Bu yöntem bir problemin değişik boyutlarıyla ele alınması, gerekli çözüm önerilerinin ve verilerin analiz edilmesi ve çözüme ulaşılması şeklinde uygulan bir yöntemdir. Problem çözme becerisinin kazandırılması da okulun temel görevlerinden birisidir. ( E 13)

  • Problemin Kaynakları

  • Amaçlar

  • Amaçların gerçekleşmeyen kısımları

  • İhtiyaç

  • Cesaretsizlik

  • Kendine güvenmeme

  • Değerlerin, ilkelerin ve önceliklerin uyuşmamasından kaynaklanır.


  • Okul Mediasyonu ve Uygulamaları

  • Mediasyon genel anlamıyla ara bulmak, uzlaştırmak olarak tanımlanabilir. Mediasyon bir danışmanlık yöntemi ve iletişim sürecidir. Aynı zamanda da bir uzlaştırma sanatıdır. Mediasyonda amaç, çatışma içinde olan kişiler arasındaki problemi bir üçüncü kişi yardımıyla çözümlenmesidir.

  • Mediasyonun kullanıldığı farklı alanlar vardır. Bu alanlardan bir tanesi ise okul mediasyonudur. Okullarda mediasyon uygulamaları sosyal öğrenmeyi geliştirmeye, tartışma diyalogunun sınıflarda uygulanmasına, öğretmen- öğrenci ve veli çatışmalarına, öğrenciler arasındaki çatışmalara, okullardaki çatışma ve şiddet olaylarının çözümlenmesinde kullanılabilir.


  • Mediasyonun okullarda uygulanması ile;

  • Okullardaki çatışmaların çözümü

  • Çatışma-uzlaşma kültürü

  • Öğrencilerin tartışma ve uzlaşma yöntemlerini öğrenmesi

  • Sosyal becerilerin kazanılması

  • Çatışma çözümü yöntemlerinin öğrenilmesi

  • Öğrencilerin kendilerine olan güveninin artması

  • Okullardaki eğitim kalitesinin artması

  • Okul içinde olumlu çalışma ortamının sağlanması

  • Öğrencilerin benlik değerlerinin yükselmesi ve entelektüel başarının artması

  • Uzlaşma yaklaşımın öğrenilmesi

  • Etkili sorun çözme becerisinin kazanılması

  • Sorun yaratan değil sorun çözen bireylerin yetiştirilmesi

  • İş birliği ve iletişimin etkililiği

  • Öğrenciler arasındaki farklılıklardan doğacak çatışmalara etkin çözüm önerileri sunulması sağlanmış olur.


Okullarda mediasyon şu alanlarda uygulanabilir:

  • Okul-öğretmen-öğrenci arasındaki çatışmalar

  • Öğrenci-öğrenci arasındaki çatışmalar

  • Okul yönetimi-öğretmen arasındaki çatışmalar

  • Öğretmen-öğretmen arasındaki çatışmalar

  • Öğretmen-öğrenci-veli arasındaki çatışmalar

  • Öğretmen-öğrenci arasındaki çatışmalar


  • Eleştirel Düşünme: Akıl yürütme, analiz ve değerlendirme gibi zihinsel süreçlerden oluşan bir düşünme biçimidir. Eleştirel düşünme sağduyu ve bilimsel kanıtlarla uyuşan net hükümlere varmak için somut veya soyut konular üzerinde düşünme süreçlerini de içermektedir.

  • İşbirliği:  Amaç ve çıkarları bir olanların oluşturdukları çalışma ortaklığı, bir işin çeşitli kişilerce yapılmasıdır.


  • Çatışma ve Çatışma Türleri

  • Çatışma hayatın gerçeklerinden birisidir ve hayatın her alanına girmiştir. Burada asıl olan bu çatışma süreçlerinde bireylerin nasıl ve hangi yollarla çözüme gittiğidir. Çatışmanın kontrol altında tutulabilmesi ve yapıcı olabilmesi için bireylere kazandırılması gereken beceriler vardır.

  • Çatışmalar toplumlar ve bireyler var olduğu sürece mevcut olacaktır. Önemli olan çatışmalara problem çözücü bir yaklaşımla dahil olmak ve bunun için gerekli beceri ve davranışları kazanmış olmaktır. Barış eğitimi de çatışma yönetimi için gerekli beceri, yöntem ve stratejileri, kültürü bireylere kazandırmaktır. (E 16, E 38, E39,E 40,E41)


ÇATIŞMANIN KAYNAĞI

  • KARŞILANMAMIŞ TEMEL GEREKSİNİMLERİ

  • Ait Olma

  • Güç

  • Özgürlük

  • Eğlenme

Sınırlı Kaynaklar

- Zaman

- Para

- Mal

Farklı Değerler

- İnançlar

- Öncelikler

- İlkeler

ÇATIŞMA

ÇATIŞMAYA GÖSTERİLEN TEPKİLER

Kaçma

- Çekilme

- İnkar

- Görmezlikten gelme

Kavga

- Tehdit

- Saldırı

- Öfke

Problem çözme

- Anlayış

- Saygı

- Çözüm

Çatışma Çözme Şeması


At ma t rleri
Çatışma türleri

  • Kişinin kendi içindeki çatışmaları

  • Kişiler arası çatışmalar

  • Aile içi çatışmalar

  • Okul/sınıf içindeki çatışmalar

  • Grup içi çatışmalar

  • Gruplar arası çatışmalar

  • Toplumsal çatışmalar

  • Ülkeler arası çatışmalar


De erler ve tutumlar
Değerler ve Tutumlar

  • Öz-Saygı: Kişinin kendisine bir birey olarak yüklediği değeri ifade etmektedir. Öz saygı, benliğin duygusal öğesidir.(E 7, E 14, E 23)

  • Farklılıklara Saygı: Kişinin farklılıkları bir problem olarak değil gelişme ve zenginleşme fırsatı olarak görmesi, farklılıkları bir eksiklik olarak değil, kendine özgülük olarak değerlendirmesidir.(E1, E18,E21, E 37)

  • Çevreye Saygı: Kişinin yaşadığı doğal, toplumsal, kültürel ortamlara değer verme ve bu ortamlarla ilgili sorumluluklar duyma durumuna denir. (E22)

  • Empati: Empati, bir insanın, kendisini karşısındaki insanın yerine koyarak onun duygularını ve düşüncelerini doğru olarak anlamasıdır.(E2, E15)

  • Eşitlik: Bedensel, ruhsal başkalıkları ne olursa olsun, insanlar arasında toplumsal ve siyasi haklar yönünden ayrım bulunmaması durumudur.


  • Sosyal Hak: dünyasının metalaşmış, piyasalaşmış, insanların tüm yaşamsal ihtiyaçlarının ekonomik gelişmelerin değişken ve krizli seyrine bırakılmış halinde, öncelikli, meşru ve yaşamsal gerekliliği olan haklardır.

  • İnanç: kelime anlamıyla, bir düşünceye gönülden bağlı bulunmak demektir. Ayrıca inanılan şey, görüş, öğretidir. Din bilimde, Tanrı'ya, bir dine inanma, iman, itikattir. Yani bir düşünceye, bir kişiye, soyut bir kavrama (örneğin tanrı) gönülden bağlanma durumudur. Bu bağlılık, bağlanılan şeyin bizzat var olup olamasına veya ahlaken doğruluğuna yönelik olabilir. Ama her halûkârada, özünde "sevgi" "korku" gibi bir duygu bulunmaktadır. Hatta bazen bir tür sevgi-nefret ilişkisi olarak da tanımlanabilinir, inanan ile inanç konusu arasındaki ilişkidir


Bilgi ve anlay
Bilgi ve Anlayış

  • Olgu: Birtakım olayların dayandığı sebep veya bu sebeplerin yol açtığı sonuç.

  • Düşünce: Uzay ve zamanın ötesinde, öznenin dışında, kendiliğinden var olan, duyularla değil, yalnızca ruhen algılanabilen asıl gerçeklik

  • Dayanışma: Bir topluluğu oluşturanların duygu, düşünce ve ortak çıkarlarda birbirlerine karşılıklı bağlanması, tesanüt

  • Sorumluluk: Kişinin kendine ve başkalarına karşı yerine getirilmesi gereken yükümlülüklerini zamanında yerine getirmesi zorunluluğudur.(E 3, E 11)

  • Hak: Kişinin ya da grubun yaşadığı çevrede ve işgal ettiği statüde sorumlulukları çerçevesinde imkanlara sahip olma durumudur.( E 11)

  • Küreselleşme: Sorunların bir birey, bir toplum, bir ülke sorunu olmaktan çıkıp dünya ülkelerinin ortak sorunu haline gelmesidir.


Derslerde bar e itimi
Derslerde Barış Eğitimi

  • YAPILANDIRMACI ÖĞRENME

  • 2005–2006 öğretim yılında yürürlüğe giren yeni öğretim programı yapılandırmacı öğrenme stratejisine göre oluşturulmuştur. Bu öğrenme stratejisine göre insanlar daha önce biçimlendirilmiş bir dünyayı keşfetmek için eğitim almazlar. Her insan kendi dünyasını oluşturmak o dünyayı kurmak için eğitim alır. Bu yaklaşımın sonucu olarak yapılandırmacı strateji bilgi ile ilgilidir. Biz bilgiyi öğrenmek için ilişkin çabalar harcarız. Öğrenmelerimize aktif olarak katılırız. Onları yapılandırırız. Eylemlerimizi yorumlarız. Onları sembolik olarak yapılandırırız. Oluşturduğumuz anlamları başkalarına aktararak, onları başkaları ile paylaşarak sosyal olarak yapılandırırız. Ve bu anlamları ve sembolleri dünyamızı oluşturmada kullanarak onları teorik olarak yapılandırırız.

  • Bu stratejiye göre oluşturulan programlar her öğrencinin kendi dünyasını oluşturması gerektiği hedefini içerir. Her öğrencinin kişisel mutluluğu ve başarma zevkini yaşamasını içerir. Her öğrencinin gelecekteki hayatının temellerini oluşturmasını içerir. Her öğrencinin fiziksel ve ruhsal açıdan sağlıklı olması hedefini içerir. Her öğrencinin farklı bilgi edinme ve bilgiyi anlamlandırma şekli olabileceğini içerir. Her öğrencinin güvenilir bir birey olduğunu içerir.



  • Öğrenenin etkin rol aldığı yapılandırmacı öğrenmede sadece okumak ve dinlemek önemli değildir. Öğrenenin tartışma, fikirleri savunma, hipotez kurma, sorgulama ve fikirleri paylaşma gibi öğrenme sürecine etkin katılım yoluyla öğrenmede vardır. Bireylerin etkileşimi önemlidir. Öğrenenler, bilgiyi olduğu gibi kabul etmezler, bilgiyi yaratır ya da tekrar keşfederler.


  • Yapılandırmacı öğrenmede asıl olan, bilginin öğrenen tarafından alınıp kabul görmesi değil, bireyin bilgiden nasıl bir anlam çıkardığıdır. Bilgi, öğrenenin var olan değer yargıları ve yaşantıları tarafından üretilir. Yapılandırmacılıkta bütün çaba, öğrenmelerin kalıcılığının sağlaması ve üst düzey bilişsel becerilerin oluşturulmasına katkı getirmektir.


  • Öğrenenler sınıfa yaşantılarıyla gelirler ve öğrenmeye etkin katılarak bilgiyi zihinsel olarak yapılandırırlar. Bu bağlamda öğrenenler kendi düşünce ve yorumlarını geliştirirler. Öğrenme aktarılan belirli bir bilgi kümesini almayı değil, öğrenenlerin etkili düşünme, usa vurma, sorun çözme ve öğrenme becerilerini kazanmasını içerir.


  • Yapılandırmacı öğrenmeyi temele alan program tasarımcıları “bireylere ne öğretilmeli sorusu yerine neyi nasıl öğrenir?’ sorusuyla ilgilenirler. Yapılandırmacı tasarımcılar, program geliştirmeye bireylerin var olan bilgilerini ortaya çıkarmalarına yardımcı olacak bir çalışma ile başlarlar.

  • Yapılandırmacı öğrenmede amaç, öğrenenlerin önceden belli bir hiyerarşiye göre belirlenmiş hedeflere ulaşmalarına yardımcı olmak değil, öğrenenlerin bilgiyi zihinsel olarak anlamlandırmaları için öğrenme fırsatları sağlamaktır.


  • Yapılandırmacı öğrenme, öğrenenin kendi yetenekleri, güdüleri, inançları, tutumu ve tecrübelerinden edindikleri ile oluşan bir karar verme sürecidir. Birey öğrenme sürecinde seçici, yapıcı ve etkindir.

  • Öğrenmenin kontrolü bireydedir. Öğrenmeye öğretmeniyle birlikte yön verir.

  • Öğrenenlerin önceki yaşantıları, öğrenme stilleri, bakış açıları ve hazır bulunuşluk düzeyleri öğrenmelerine yön veren etmenlerdendir. Öğrenen kendi kararlarını kendi alır.

  • Birey, zihinsel özerkliğini kullanarak öğrenme sürecinde etkili rol almak için eleştirel ve yapıcı sorular sorar, diğer öğrenenlerle ve öğretmenle iletişim kurar, fikirleri tartışır. Öğrenen, öğrenme ortamlarındaki öğretici sorularıyla diğer bireylerin gelişiminde de katkıda bulunur.

  • Yapılandırma sürecinde birey, zihninde bilgiyle ilgili anlam oluşturmaya ve oluşturduğu anlamı kendisine mal etmeye çalışır. Bir başka deyişle, bireyler öğrenmeyi kendilerine sunulan biçimiyle değil, zihinlerinde yapılandırdıkları biçimiyle oluştururlar.

  • Mücadeleci, meraklı, girişimci ve sabırlı olmak, yapılandırmacı öğrenmede bulunması gereken kişisel özelliklerdir. Öğrenenler bilgiyi araştırıp keşfederek, yaratarak, yorumlayarak ve çevre ile etkileşim kurarak yapılandırır. Böylece, içerik ve süreci aynı zamanda öğrenirler.


Yap land rmac renmede temel beceriler
Yapılandırmacı Öğrenmede Temel Beceriler güdüleri, inançları, tutumu ve tecrübelerinden edindikleri ile oluşan bir karar verme sürecidir. Birey öğrenme sürecinde seçici, yapıcı ve etkindir.


De er e itimi
Değer Eğitimi güdüleri, inançları, tutumu ve tecrübelerinden edindikleri ile oluşan bir karar verme sürecidir. Birey öğrenme sürecinde seçici, yapıcı ve etkindir.

  • Değer, bir sosyal grup ya da toplamın kendi varlık, birlik, işleyiş ve devamını sağlamak ve sürdürmek için üyelerin çoğunluğu tarafından doğru ve gerekli oldukları kabul edilen ortak düşünce, amaç, temel ahlaki ilke ve inançlardır.

  • Değerler, insanın dünyaya kendini tarif ederken kullandığı temel anlam kalıplarıdır. Bu kalıplar olmadan ne insanın ne dünyanın ne gerçekliğin ne inancın ne ideolojinin hiçbir anlamı yoktur. Anlamsız bir dünya ise mümkün değildir. Bu yüzden değer öğretimi, çocuğa bir insan olarak kendini değerli kılacak bir vizyon kazandırmaktır.


Hayat Bilgisi Dersinde Barış Eğitimi güdüleri, inançları, tutumu ve tecrübelerinden edindikleri ile oluşan bir karar verme sürecidir. Birey öğrenme sürecinde seçici, yapıcı ve etkindir.

Hayat Bilgisi programında yer alan ve barış eğitimi ile ilgili olarak kullanılabilecek kazanımlar şunlardır:

  • HB K 1 Arkadaşları ile beraber benzer ve farklı yönlerini fark eder(Okul Heyecanım). (E 8, E 9)

  • HB K 2 Arkadaşları ile iyi ilişkiler geliştirme konusunda yapması gerekenleri sözlü olarak ifade eder(Okul Heyecanım).(E 33)

  • HB K 3 Okulda, arkadaşlarının sergiledikleri davranışların etik olup olmadığını fark eder(Okul Heyecanım).( E 4, E 5, E 12)

  • HB K 4 Arkadaşları ve başkalarıyla ilişkilerinde duygularını uygun biçimde ifade eder(Okul Heyecanım).(E 10)

  • HB K 5 Arkadaşlarının yanlı davranışlarını fark eder ve yanlılık içermeyen davranışlar sergiler(Okul Heyecanım).(E 10)

  • HB K 6 Başkalarının duyarlılıklarına saygı göstererek kendi ihtiyaçlarını, isteklerini ve görüşlerini ifade eder(Okul Heyecanım). (E 6)


  • HB K 7 Ailelerin dayanışma ve iş birliği yapılan özel bir çevre olduğunu kavrar(Benim Eşiz Yuvam). HB K 8 Ailesinde ve akrabaları arasında etik değerlere ne kadar önem verildiğini gözlemler (Benim Eşsiz Yuvam).(E 25)

  • HB K 9 Kendisinin ve ailesindekilerin hata yapabileceğini ve bunun doğal olduğunu kabul eder(Benim Eşiz Yuvam).

  • HBK 10 Farklı ülkelerdeki çocukların beslenme, giyim ve oyun tarzlarındaki değişiklikleri araştırır(Dün, Bugün, Yarın).

  • HB K 11 Liderlerin, toplumların yaşantılarını nasıl değiştirdiğini açıklayarak, geçmişte ve günümüzde Türk toplumuna liderlik yapan kişiler hakkında sorular sorar(Dün, Bugün, Yarın).

  • HB K 12 Bayram kutlamaları için yaptığı hazırlık çalışmalarını ve bayram sürecindeki duygularını özgün bir şekilde ifade eder(Dün, Bugün, Yarın).


Hayat Bilgisi Dersinde Barış Eğitimi İle İlgili Beceriler

İlköğretim programında Hayat Bilgisi dersinde öğrenciye kazandırılacak becerileri arasında barış eğitimini destekleyecek beceriler şunlardır:

  • Farklılıklara saygı duyma

    • Aynı, benzer ve farklı sözcüklerin anlama ve ayırt etme

    • Tüm insanların benzer ve farklı özellikleri olabileceğini fark etme

    • Farklılıkların yaşamı zenginleştirdiğini kavrama

    • Farklılığın göreceli bir kavram olduğunu fark etme

    • Engelli insanların farklı gereksinimlerine karşı duyarlı olma


Hayat Bilgisi Dersinde Barış Eğitimi İle İlgili Değerler

Programda Hayat Bilgisi dersinde barış eğitimine yönelik olarak öğrencilere kazandırılacak kişisel nitelikler ise şunlardır:

  • Hoşgörü

  • Arkadaşları ile iyi ilişkiler geliştirme

  • Arkadaşları ile oynarken uygun davranışlarda bulunma

  • Bireysel ve grup çalışmalarında olumlu değerleri gözetme

  • Konuşanı dinleme

  • Hataları doğal karşılama

  • Farklılıkları kabul etme

  • Herkesin değerli olduğunu kabul etme

  • Sorunlara farklı çözümler önerme

  • Duygularını uygun bir dille ifade etme

  • Görevlerini yerine getirmekten mutluluk duyma


  • Saygı Değerler

  • Kendine saygı duyma

  • Arkadaşlarına saygı duyma

  • Okulu ve sınıfı ile ilgili kurallara uyma

  • Öğretmenlerine karşı saygılı olma

  • Çevresindeki insanlara karşı saygılı olma

  • Ailesine saygılı olma

  • Kişisel eşyalarına ve başkalarının eşyalarına saygı gösterme

  • Doğaya saygı duyma

  • Dünyadaki insanlara saygı duyma

  • Türk Bayrağı’na, İstiklal Marşı’na, Atatürk’e ve Türk büyüklerine saygı duyma


  • Barış Değerler

  • Sorunları fark etme

  • Çözüm yollarını fark etme

  • Karşılaştığı sorunlarda sorun çözme becerilerini kullanma

  • Milli ve dini bayramları kutlama

  • Toplumsal paylaşımlarla yaşama

  • Dayanışma içerisinde olma

  • Benzerlik ve farklılıkların doğal olduğunu bilme


  • Yardımseverlik Değerler

  • Kulüp ve diğer grup çalışmalarında arkadaşlarına yardım etme

  • Aile bireylerine yardımda bulunma

  • Okulla ilgili sorunları çözerken arkadaşlarına ve başkalarına yardım etme

  • Doğal afetlere uğrayanlara yardım etme

  • Kaza ve acil durumlarda başkalarına yardım etme

  • Doğruluk

  • Etik davranışların farkında olma

  • Trafikteki doğru ve yanlış davranışları ayırt etme

  • İlişkilerinde olumlu değerleri gözetme

  • Yanlış davranışların farkında olma

  • Yanlılık içermeyen davranışlar sergileme

  • Ön yargısız davranma


  • Dürüstlük Değerler

  • Arkadaşlarının sergilediği davranışların etik olup olmadığını fark etme

  • Ailesinde ve akrabaları arasında sergilenen etik değerleri fark etme

  • Kendisinin ve arkadaşlarının etik olmayan davranışlarını fark etme

  • Arkadaşlarıyla ilişkilerinde olumlu değerleri gözetme

  • Başkalarına ön yargısız davranma

  • Başkalarının duyarlılıklarına saygı gösterme

  • Kendi ihtiyaçlarını, isteklerini ve görüşlerini çekinmeden ve olduğu gibi ifade etme


Ara Disiplinlerde Barış Eğitimi Değerler

İnsan Hakları ve Vatandaşlık Ara Disiplini Kazanımları

  • Uzlaşmanın etik bir değer olduğunu bilir.

  • Çatışmaları şiddete başvurmadan çözebilme becerisi gösterir.

  • Okulda karşılaştığı sorunlara yönelik demokratik çözüm yoları üretir.

  • Kaynakların verimli kullanılması ve bilinçli tüketilmesi gerektiğini kabul eder.

  • Çevrenin korunması ve gelecek kuşaklara aktarılmasının bir vatandaşlık görevi olduğu bilincine uygun davranışlar gösterir.

  • Dayanışmanın önemini kavrar.

  • Aile kavramının önemini fark eder.

  • Aile içinde demokratik bir ortamın oluşmasının önemli olduğunu bilir.

  • Kendisinin ve başkalarının hata yapabileceğini, bunun normal olduğunu kabul eder.

  • Hak ve özgürlüklerin paylaşılması gerektiğinin farkına varır.

  • Çevre haklarının varlığını bilir.

  • Yaşam ve eğitim hakkına zarar verecek kötü alışkanlıklardan uzak durması gerektiğini bilir.

  • Çatışmaları şiddete başvurmadan çözebilme becerisi gösterir.

  • Her insanın saygıyı hak ettiğini bilir.

  • Ön yargı, ayrımcılık ve çatışmanın olumsuzluklarını bilir.

  • Ortak mirasın korunması gerektiğini bilir.


  • Rehberlik ve Psikolojik Danışma Ara Disiplini Kazanımları

  • Her insanın hata yapabileceğini ve bunun normal olduğunu kabul eder.

  • Kendinin ve başkalarının hata yapabileceğini kabul eder.

  • Uygun dinleme ve konuşma becerileri geliştirir.

  • İş birliğine dayalı oyun ve çalışma davranışları gösterir.

  • Kızgınlık ve öfke gibi duygularını uygun şekilde ifade eder.

  • Duyuşsal yeterlilikler geliştirir(dürüstlük, saygı, hoşgörü, güven, yardımlaşma, paylaşma, adalet, tutumluluk vb.).


Sosyal bilgiler dersinde bar e itimi
Sosyal Bilgiler Dersinde Barış Eğitimi Kazanımları

Barış Eğitimi İle İlgili Olarak Kullanılabilecek Sosyal Bilgiler Programı Kazanımları

  • SB K 1 Bireysel farklılıkları tanır ve kabul eder.

  • SB K 2 Başkalarının duygu ve düşüncelerini saygı ile karşılar.

  • SB K 3 Ön bilgi ve yaşantısını kullanarak çevresindeki belli başlı sosyal problemler ya da ihtiyaçlarla grup, kurum ve sosyal örgütleri ilişkilendirir.

  • SB K 4 Kendisi ile başka bir toplumdaki yaşıtlarının günlük yaşamlarını karşılaştırır.

  • SB K 5 Toplumlar arasında ortak kutlanan özel günlere örnekler verir.

  • SB K 6 Farklı durumlara ait farklı duygu ve düşüncelerini ifade eder.

  • SB K 7 Duyguların ve düşüncelerin arasındaki ilişkiyi fark eder.

  • SB K 8 Dünya çocuklarının ortak yönlerini ve ilgi alanlarını fark eder.

  • SB K 9 Demokrasi ve ilkelerinin önemini kavrar.

  • SB K 10 Demokrasinin insan hakları için vazgeçilmez bir değer taşıdığını takdir eder.

  • SB K 11 Demokrasinin temelinin özgürlük ve eşitliğe dayandığını bilir.


Sosyal Bilgiler Dersinde Barış Eğitimi İle ilgili Beceriler :

  • İletişim ve Empati Becerisi

  • Dinleme

  • Sözlü ya da yazılı olarak kendini ifade etme

  • Tartışma

  • Bağlantı Kurma

  • Farklı perspektiften bakma

  • Açık fikirli olma

  • Başkalarının düşünce ve duygularını anlama

  • Farklılıklara saygı duyma

  • Görüşlerini gerekçelendirme

  • Ortak bir amaç çevresinde toplanma

  • Dönemin şartlarına uygun olarak geçmişteki insanların düşünce, amaç ve duygularını anlama


  • Problem Çözme Beceriler :

  • Problemi anılmama ve sınırlandırma

  • Problemim çözümüne yönelik hipotezler sunma

  • Veri ve kaynak araştırması yapma

  • Hipotezleri test etme

  • Probleme yönelik bir çözüme varma

  • Karar Verme Becerisi

  • Sorunun farkına varma

  • Sorunu tespit edebilme ve tanıma

  • Sorunun çözümü için hipotez ileri sürme

  • Sorunun çözümü için veri toplama, düzenleme ve değerlendirme

  • Hipotezi test etme

  • Çözüm yollarını öğrenme

  • Çözüm yollarından uygun olanına karar verip, uygulamaya koyma

  • Çözümü değerlendirme


  • Sosyal Katılım Becerisi Beceriler :

  • Kendisini, yakın çevresini etkileyen konularda bilgi sahibi olma

  • Birbirlerinin ihtiyaçlarını karşılamak için insanlar arasındaki ortak ilişkiyi tanıma

  • Bireyler, gruplar ve toplum ihtiyaçlarını karşılamak için bireyler, gruplar, kurumlar ve sosyal örgütler arasındaki ilişkiyi tanıma

  • Farklı grup ve durumların dinamiklerine uyma

  • Sosyal katılımın gerekli olduğu durumları belirleme

  • Yakın çevresini ve toplumu etkileyen konularda ihtiyaçların karşılanması için fikir üretme, bu fikri çevresindekilere iletme, görüşme, tartışma, planlama, uzlaşma ve eylemde bulunma

  • Lider ya da izleyen olarak gruba, kuruma, sosyal örgütlere ve topluma hizmet etme


Sosyal Bilgiler Dersinde Barış Eğitimi Beceriler :

İle İlgili Değerler:

  • Adil olma

  • Bağımsızlık

  • Barış

  • Dayanışma

  • Duyarlılık

  • Dürüstlük

  • Estetik

  • Hoşgörü

  • Misafirperverlik

  • Saygı

  • Sorumluluk

  • Yardımseverlik


Sosyal Bilgiler programında yer alan barış eğitimi ile ilgili olarak kullanılabilecek kavramlar şunlardır:

  • Duygu

  • Gelenek

  • Hoşgörü

  • İletişim

  • Kimlik

  • Kültür

  • Savaş

  • Sorumluluk

  • Sosyal etkileşim

  • Sosyal örgüt

  • Sözleşme

  • Yurttaşlık


Bar e itimi le ilgili belirli g n ve haftalar
Barış Eğitimi İle ilgili Belirli Gün ve Haftalar ilgili olarak kullanılabilecek kavramlar şunlardır:

  • Dünya Barış Günü (1 Eylül)

  • Dünya Çocuk Günü (1 Ekim)

  • Birleşmiş Milletler Günü (24 Ekim)

  • Dünya İnsan Hakları Haftası (10 Aralık)

  • Mevlana Celalettin Rumi’nin Ölümü (17 Aralık)

  • NATO Günü (4 Nisan)

  • Kardeşlik Haftası (28 Nisan)

  • Avrupa Günü (5 Mayıs)

  • Çevre Koruma Haftası (9 Haziran)


TEŞEKKÜRLER ilgili olarak kullanılabilecek kavramlar şunlardır:


ad