West vlaanderen laat je niet vallen
Download
1 / 41

West-Vlaanderen laat je niet vallen! - PowerPoint PPT Presentation


  • 102 Views
  • Uploaded on

West-Vlaanderen laat je niet vallen!. Valpreventie bij de thuiswonende oudere Een leidraad voor kinesitherapeuten. Inhoudstabel. Inleiding Ernst, voorkomen en gevolgen Preventie Tips bij het aanbrengen van het thema Omgaan met weerstanden Ondersteuning geven Ondersteunend materiaal.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' West-Vlaanderen laat je niet vallen!' - gage-pierce


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
West vlaanderen laat je niet vallen

West-Vlaanderen laat je niet vallen!

Valpreventie bij de thuiswonende oudere

Een leidraad voor kinesitherapeuten


Inhoudstabel
Inhoudstabel

  • Inleiding

  • Ernst, voorkomen en gevolgen

  • Preventie

  • Tips bij het aanbrengen van het thema

  • Omgaan met weerstanden

  • Ondersteuning geven

  • Ondersteunend materiaal


Inleiding
Inleiding

  • West-Vlaanderen verenigd om vallen te voorkomen

  • West-Vlaamse SEL’s en Logo’s slaan de handen in elkaar om aan valpreventie te werken

  • Twee invalshoeken:

    • Iedere zorgverlener die in contact komt met een 65-plusser geeft dezelfde boodschap rond het thema valpreventie

    • Elke 65-plusser wordt door een zorgverlener benaderd

  • ‘Week van de valpreventie’: jaarlijks (1e week na de Paasvakantie) valpreventie in de kijker zetten en screenen


Ernst voorkomen en gevolgen van een val
Ernst, voorkomen en gevolgen van een val

  • Ernst

    • Ouderen onderschatten de ernst van een val

    • Verzwijgen van valincident uit angst zelfstandigheid te verliezen


Ernst voorkomen en gevolgen van een val1
Ernst, voorkomen en gevolgen van een val

  • De cijfers spreken voor zich…

    • 1 op 3 van de thuiswonenden 65-plussers valt minstens 1 keer per jaar

    • Bij 75-plussers tot 42 % van de populatie

    • Slechts 20 % van de valincidenten wordt gemeld bij de huisarts, dus percentages waarschijnlijk nog hoger

    • 95 % van de valpartijen bij dagdagelijkse activiteiten

    • 70 % in en rond de woning


Ernst voorkomen en gevolgen van een val2
Ernst, voorkomen en gevolgen van een val

  • De gevolgen van een val situeren zich op 4 domeinen:

    • Lichamelijke gevolgen

    • Psychische gevolgen

    • Sociale gevolgen

    • Financiële/economische gevolgen


Lichamelijke gevolgen
Lichamelijke gevolgen

  • 40 – 60 % van valincidenten: lichamelijke letsels

    • 30 - 50 %: kleinere letsels

      • Kneuzingen - verstuiking - snijwonde – weefselbeschadiging

    • 10 - 15 %: ernstige letsels (eventueel hospitalisatie)

      • fractuur - beschadiging weke lichaamsdelen

  • 5 % fracturen

    • Heupfracturen: 1-2 %

      • 25 tot 33 % van de ouderen met een heupfractuur sterft binnen het jaar


Psychische gevolgen
Psychische gevolgen

  • ANGST om terug te vallen!!!!!

    • Deze angst wordt niet altijd herkend door familie en anderen

    • Oudere blijft zitten met de angst

    • Durft niets te zeggen uit angst voor opname in het rusthuis

      → Oudere komt in een vicieuze cirkel terecht!



Sociale gevolgen
Sociale gevolgen

  • Verlies van onafhankelijkheid

  • Sociaal isolement


Financi le gevolgen
Financiële gevolgen

  • Internationaal

    • Toegenomen middelenbesteding

      • Rusthuisopname 3 x groter voor vallers

      • Ziekenhuisopname 6 x groter na 65 jaar (t.g.v. vallen)

      • Valletsels: duurste categorie van alle trauma’s

  • België

    • Kostprijs 24 maanden na heupfractuur: € 18.400

    • Totale tweejaarlijkse kostprijs (’96 -’97): € 173 500 000 (Boonene.a., 2000)

  • Kostenplaatje voor de oudere zelf


Preventie
Preventie

  • Case finding

  • Multifactoriële evaluatie van risicofactoren

  • Multifactoriële interventies


Case finding
Case finding

  • Valgeschiedenis

    • Valanamnese: verhoogd risico indien:

      • ≥ 2 valpartijen in het afgelopen jaar

      • aanmelding na acuut valincident

    • Screenende vragen

  • Stoornissen met evenwicht en mobiliteit

    • Timed ‘Up & Go’-test (Podsiadlo & Richardson, 1991)

      • ≥ 14 sec

      • Ongelijkmatig/onevenwichtig gangpatroon


Case finding1
Case finding

  • Case finding positief

    → hoogrisicopatiënt

    → multifactoriële evaluatie en interventies


Screening op risicofactoren
Screening op risicofactoren

  • Evenwicht en mobiliteit

  • Medicatie

  • Orthostatische hypotensie

  • Zicht

  • Voeten en schoeisel

  • Omgeving en gedrag

  • Valangst

  • Mentale status


Evenwicht en mobiliteit
Evenwicht en mobiliteit

  • EVALUATIE

    • Four Test Balance Scale (Rossiter-Fornoff, 1995; Gardner et al., 2001)

    • Functional Reach (Duncan et al., 1992)

    • Timed chair-stand-test (Guralnik et al., 1995)




Evenwicht en mobiliteit1
Evenwicht en mobiliteit

  • INTERVENTIE

    • Huisarts kan oefenprogramma voorschrijven in overleg met kinesitherapeut

    • Hulpmiddelen aanbevelen en informatie verschaffen (correct gebruik, instanties)

    • Oudere motiveren tot algemene lichaamsbeweging


Evenwicht en mobiliteit2
Evenwicht en mobiliteit

  • F-pathologie: consultatief kinesitherapeutisch onderzoek op voorschrift van de arts

    • Recht op 60 i.p.v. 18 kine-sessies/jaar met normale tegemoetkoming

    • Minimum 2 volledige jaren/maximum 3 jaren


Evenwicht en mobiliteit3
Evenwicht en mobiliteit

  • Nomenclatuur: criteria F-pathologie

    • 65 jaar of ouder

    • Minstens 1 keer gevallen

    • Score Timed ‘Up & Go’-test > 20 sec

    • Positief resultaat op ten minste 1 van de volgende:

      • ‘Tinetti’-test < 20/28

      • ‘Timed chair-stand’ test > 14 sec


Medicatie
Medicatie

  • EVALUATIE

    • Inname van ≥ 4 verschillende geneesmiddelen?

    • Inname risicovolle medicatie?

      • Sedativa

      • Neuroleptica

      • Antidepressiva

      • Digoxine

      • Diuretica

      • Type IA antiaritmica


Medicatie1
Medicatie

  • INTERVENTIE

    • Huisarts contacteren

    • Informeren oudere omtrent nevenwerkingen en therapietrouw


Orthostatische hypotensie
Orthostatische hypotensie

  • EVALUATIE

    • Screenende vragen

  • INTERVENTIE

    • Doorverwijzen naar de huisarts

    • Tips, adviezen en compensatiestrategieën aanleren


Zicht
Zicht

  • EVALUATIE

    • Screenende vragen

    • Multifocale bril

    • Huisarts of verpleegkundige kan Lineaire E-test afnemen


Zicht1
Zicht

  • INTERVENTIE

    • Doorverwijzing oftalmoloog

    • Aanraden minimum 1 x per jaar controle bij oogarts

    • Wijzen op gevaar bifocale bril


Voeten en schoeisel
Voeten en schoeisel

  • EVALUATIE

    • Voetproblemen

    • Risicohoudend schoeisel


Voeten en schoeisel1
Voeten en schoeisel

  • INTERVENTIE

    • Advies omtrent schoeisel

      • Gesloten

      • Stevige platte zool met reliëf

    • Doorverwijzing door huisarts naar podoloog/orthopedisch chirurg

    • Orthopedisch advies vragen

      • Drukpunten

      • Open wonden

      • Diabetes met vermoeden aantasting diepe gevoeligheid


Omgeving en gedrag
Omgeving en gedrag

  • EVALUATIE

    • Checklist valpreventie overlopen/aanbieden

      • www.valpreventie.be


Omgeving en gedrag1
Omgeving en gedrag

  • INTERVENTIE

    • Oudere en familie attent maken op gevaar

    • Doorverwijzing naar ergotherapeut


Valangst
Valangst

  • EVALUATIE

    • Screenende vragen


Valangst1
Valangst

  • INTERVENTIE

    • ‘Falls Efficacy Scale International’ (Tennstedt, 1998; Bruce, 2002) overlopen

    • Informatie verschaffen omtrent risicofactoren

    • Oefenprogramma voorgeschreven door huisarts

    • Personenalarm bespreken

    • Aanleren hoe recht te komen na een val


Mentale status
Mentale status

  • Dementie

  • Delirium

  • Depressie

  • Veranderingen in de mentale status doorgeven aan de huisarts voor verder onderzoek


Pati nt zonder verhoogd valrisico
Patiënt zonder verhoogd valrisico

  • Bespreken van 3 belangrijke pijlers

    • Bewegen

    • Gezond lichaam

    • Veilige omgeving en gedrag


Met de oudere over valpreventie spreken
Met de oudere over valpreventie spreken

  • Spreek niet over ‘vallen’ op zich:

    • Leg de nadruk op het bewaren van onafhankelijkheid

    • Ouderen vinden zichzelf niet oud, boodschappen die gericht zijn tot ouderen gaan aan hen voorbij


Tips bij het aanbrengen van het thema valpreventie
Tips bij het aanbrengen van het thema valpreventie

  • Kies het juiste moment

  • Doseer je informatie

  • Herhaling is uiterst belangrijk

  • Gebruik waargebeurde verhalen

  • Gebruik geen verkleinwoorden

  • Gebruik zo weinig mogelijk woorden met ‘oud’

  • Vermijd zoveel mogelijk het woord ‘nog’ (nog vele jaren, nog actief…)


Omgaan met weerstanden
Omgaan met weerstanden

  • Leg de nadruk op de voordelen van actief zijn

  • Probeer te verduidelijken dat preventie effectief is

  • Werk zoveel mogelijk vanuit individuele noden

  • Steun en help de oudere om zijn levenswijze aan te passen

  • Probeer kleine aanpassingen door te voeren


Geef ondersteuning
Geef ondersteuning

  • Bij de uitvoering van sommige tips zal de oudere hulp nodig hebben

  • Ga ook na of de oudere de gegeven tips uitvoert


Ondersteunend materiaal
Ondersteunend materiaal

  • De folder

  • Hoe rechtkomen na een val via www.valpreventie.be

  • De checklist BOEBS via www.valpreventie.be

  • Ondersteuningsmaatregelen vanuit het SEL via www.selwvl.be

    • Communicatieschriftje

    • GDT-plan

  • Verschillende andere sensibiliserende materialen op www.logowvl.be


Besluit
Besluit

  • Kinesitherapeut→ CENTRALE ROL IN VALPREVENTIE!

    • Doorverwijzing door verschillende disciplines



ad