Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’ne Sahadan Bir Bakış
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 74

Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’ne Sahadan Bir Bakış Hakan Özgül PowerPoint PPT Presentation


  • 183 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’ne Sahadan Bir Bakış Hakan Özgül. Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi ve Türkiye Uygulamasına İlişkin Uygulama ve Değerlendirme Toplantısı 10 Kasım 2012, Afyonkarahisar. Engellilerin Sosyo-Ekonomik Durumu.

Download Presentation

Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’ne Sahadan Bir Bakış Hakan Özgül

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’ne Sahadan Bir Bakış

Hakan Özgül

Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi ve Türkiye Uygulamasına İlişkin Uygulama ve Değerlendirme Toplantısı

10 Kasım 2012, Afyonkarahisar


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Engellilerin Sosyo-Ekonomik Durumu

%40,9 ilk, %5,6 orta, %6,9 lise ve %2,4 yüksek öğrenim

%36’sı Okuma-Yazma Bilmiyor

700.000 görme engelli - %2,5-3 Braille Alfabesi

%72 İşsiz

Sosyal Güvenlik ?

Yoksulluk


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Kısa Bir Bakış

Engellilik Tanımının Oluşturduğu Boşluk

Toplumun Engellilere Bakışı

Engelli Birey-Kamu İlişkisi

ÖZİDA Araştırmaları

DDK Raporu

Diğer Raporlar

Ayrımcılık

STK’ların Yasama Faaliyetlerine Katılımı


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Kısa Bir Bakış

Taslak (yasama faaliyeti)

Yürürlülükte Olan Kanunlar

Yasama-Yürütme İttifakı

İdari Başvurular

Sonuçlanan ya da Görülen Davalar

BM EHS’nin İç Hukukta Karşılık Bulması

Yasama Organına Öneriler

Anayasa Tartışmaları


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Türk Hukuk Sisteminde Engelli Tanımı

Eksiklik, noksanlık ve yetersizlik

Oransal ve yüzde değerler

Rehabilitasyon görürse toplumla bütünleşir

Tıbbi Model

Özürlü: Doğuştan veya sonradan herhangi bir nedenle bedensel, zihinsel, ruhsal, duyusal ve sosyal yeteneklerini çeşitli derecelerde kaybetmesi nedeniyle toplumsal yaşama uyum sağlama ve günlük gereksinimlerini karşılama güçlükleri olan ve korunma, bakım, rehabilitasyon, danışmanlık ve destek hizmetlerine ihtiyaç duyan kişi.


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

BM Sözleşmelerinde Engelli Tanımı

Yeti yitimi + Engeller = engellilik

Engelli kişiler, diğerleri yanında, çeşitli engellerle etkileşerek kişinin diğerleriyle eşit bir şekilde topluma tam ve etkili şekilde katılmasını engelleyen uzun süreli fiziksel, zihinsel, ruhsal ve duyusal yeti yitimi olan kişileri kapsar (BMEHS)


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Araştırmalar-Raporlar

Merhamet

Acıma

Yetersizlik

Koruma

Ayrımcılık

Nefret ?

Devletin Korunması Esası


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

ENGELLİ KONUMLANDIRMA(ALGI ve AYRIMCILIK)ARAŞTIRMASI2011


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Toplumda Engellilerin Algısı (Engellilere Göre)


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Engelli Bireyler Ayrı Okula Mı Gitmeli?


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Engelli Bireyler Evde Çalışmalı Mıdır?


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Engelli Birey Komşum Olabilir Mi?


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

TOPLUM ÖZÜRLÜLÜĞÜ NASIL ALGILIYOR?2009


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Özürlülüğe Dayalı Ayrımcılığın Ölçülmesi

% 71,3'ü ayrımcılıkla ilgili mevzuattan bihaber

%65’i tanımadıkları insanların alayına maruz kalıyor

%42.7’si kötü muameleye (kamu görevlileri tarafından)

%46’sı, istihdamda

%51’i, eğitimde

%39’u, sağlıkta

%40 adalete erişimde

%51.3 toplumsal yaşama katılım


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

AYRIMCILIĞA

MARUZ

KALIYOR..!


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Toplum Özürlülüğü Nasıl Algılıyor?


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Yazılı, Görsel ve İşitsel Medyanın Tutum ve Davranışı

Yıllara Göre Yayınlar

17.951

2010

31.186

2011

TOPLAM

49.137

Ayrımcılık İçeren Haber Sayısı: 116


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Engelli Birey-Kamu İlişkisi

Yasa, Yönetmelik veya Tüzüklerde Yer Alan Ayrımcılık

İdare Makamı’nın Tutum ve Uygulamaları

Bireysel:Ön Yargı, Dışlama, Görevi İhmal, Görevi Savsama

Bireysel:Hatalı Yorumlama, Bilgisizlik

Hak Temelli Yerine Sosyal ve Tıbbi Model

Mali Kaygılar

Devletin Korunma İlkesi


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

İdari Başvurular


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Kamu Nasıl Cevap Veriyor?

Olumlu Yanıt Vermek

Görünürde Olumlu Ama Red (ilerleyen tarihlerde ……)

Olumsuz Yanıt

Görevli sorumluluk almak istememesi, talebi mahkeme eliyle yerine gelmesini öngörmesi

Görevlinin hakkı teslim etmek istememesi


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

İdari Başvurulara Müspet Yanıtlar

Ek İhtiyari Protokolün Onaylanması Girişimi

İçişleri Bakanlığı’nın EGM’ne Genelgesi


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Kanunlar

4857 sayılı İş Kanunu - Kota

3194 sayılı İmar Kanunu – Erişilebilirlik (ilk kez 1997)

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu - İstihdam

2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu - Ayrımcılık

5174 sayılı TOBB Kanunu - Ayrımcılık

5237 sayılı TCK – Ayrımcılık Tanım

5378 sayılı Özürlüler Kanunu – Engelliliğin Tanımı


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

5378 sayılı Kanun

Engelliliğin Tanımı

Özürlü: Doğuştan veya sonradan herhangi bir nedenle bedensel, zihinsel, ruhsal, duyusal ve sosyal yeteneklerini çeşitli derecelerde kaybetmesi nedeniyle toplumsal yaşama uyum sağlama ve günlük gereksinimlerini karşılama güçlükleri olan ve korunma, bakım, rehabilitasyon, danışmanlık ve destek hizmetlerine ihtiyaç duyan kişi.

Rehabilitasyon

Rehabilitasyon Tek Taraflı Değerlendirilmektedir


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

4857 sayılı Kanun

5. Madde : “İş ilişkisinde dil, ırk, cinsiyet, siyasal düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ve benzeri sebeplere dayalı ayırım yapılamaz

Engellilik Sayılmamıştır

İspat Yükümlülüğü’nde İşveren Payı ve Misilleme Korkusu

İş İlişkisi ve Sona Ermesi… Başlaması?


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

4857 sayılı Kanun

30. Madde : %6 oranında (eski hükümlü, engelli, terör mağduru)

Para Cezası Sistemi Etkili Mi?


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

4857 sayılı Kanun’da Değişiklik Talebi

İşin niteliği veya teminde güçlük nedeniyle işyerinde kısmen veya tamamen özürlü çalıştırma konusunda güçlük yaşayan işverenler; doğrudan veya dolaylı olarak yüzde elli veya daha fazla ortaklığının olduğu holding bünyesi veya bağlı şirketler içinde veya aynı şirketler topluluğuna bağlı başka bir işyerinde ve Organize Sanayi Bölgelerinde kurulacak ortak işletmelerde çalıştırılmasını sağlamak suretiyle bu maddede öngörülen yükümlülüklerini yerine getirebilirler. Hangi iş ve işyerlerinde kısmen veya tamamen özürlü çalıştırılamayacağı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı ve Türkiye İş Kurumu ile en çok özürlüyü temsil eden üst kuruluşun birer temsilcisinden oluşan bir komisyon tarafından karara bağlanır. Komisyonun çalışma usul ve esasları, ilgili kurum ve kuruluşların görüşü alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Çalışma Kampları

İstihdamında Bölgesel Eşitsizlikler Oluşacaktır

Asgari Ücret Standart Hale Gelmesi

İşverenler İçin Kaçış Yolu

Müeyyideler Muğlak

Kurul Kararları Sübjektif Olabilir

Cezalar İşverene Kaynak Olarak Dönecek


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

657 sayılı Kanun

7. Madde : “görevlerini yerine getirirlerken dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep gibi ayırım…” yapamayacakları

Engellilik Sayılmamıştır


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

4483 sayılı Kanun

Devlet Memurlarının Yargılanmaları

İki Teşebbüs ve İki Karar


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

657 Sayılı Kanun

53. Madde :

% 3 kota (üst sınır?)

Yurtdışı Teşkilat Hariç (neden?)

Ayrı Sınav (açtığı sorunlar)


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

SGK’ ya Karşı STK Koalisyonu

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ÖSYM tarafından yapılan ve 04/06/2010 tarihinde sonuçları ilan edilen Kamu personeli seçme sınavı (KPSS 2010/1) yerleştirme sonuçları kapsamında; 07 Haziran 2010 tarihinde resmi internet sitesinde Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) 531 adet memur alınması işleminde KPSS’yi kazanmış adaylardan, ataması yapılacaklardan engelli olmadıklarına dair bir beyan istemiştir.


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

SHÇEK’e Karşı Mesut Bektaş


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

EGM’e Karşı Derya Yalçınkaya


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

5237 Sayılı Kanun

122. Madde :

Makul Uyumlaştırma Kapsam Dışı


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

2802 Sayılı Kanun

8. Madde : Hâkimlik ve savcılık görevlerini sürekli olarak yurdun her yerinde yapmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı veya sakatlığı, alışılmışın dışında çevrenin yadırgayacağı şekilde konuşma ve organlarının hareketini kontrol zorluğu çekmek gibi özürlü durumları bulunmamak


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

5174 Sayılı Kanun

74. Madde : “Görevini devamlı yapmasına engel olabilecek vücut veya akıl hastalığı veya vücut sakatlığı ile özürlü bulunmamak”


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

4721 Sayılı Kanun

Kısıtlama, Özgürlükten Alı Koyma

Kuruma Alınması


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

2828 Sayılı Kanun

Her ne ad altında olursa olsun net asgarî ücretin 2/3’ü

Ailede 3 ya da 4 Engelli Birey Varsa?


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

4760 Sayılı Kanun

7. Madde ve ÖTV Kanunu’nda Arada Kalanlar

Kas Hastalıklarından myopati ve progresif muskuler distrofisi, myotonisi ve kas-sinir kavşak hastalıkları olan şahıslara sürücü belgesi verilmez. Nöroloji uzmanının kanaatine göre hafif vakalara yılda 1 kez muayene olmak kaydıyla A1, A2, B, F ve H sınıfı sürücü belgesi verilebilir. BKZ: Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları İle Muayenelerine Dair Yönetmelik


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

5378 Sayılı Kanun

Geçici 2. ve 3. Madde : Fiziki Mekanları Kapsamaktadır

Acil Hizmetler

Bilgi Sistemleri ve Teknolojileri

Elektronik Hizmetler


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

İdari Başvurular


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

İdari Başvurular


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

İBB’ye Karşı TOHAD

Kaynak Yok

Alternatif Araçlara Binsinler

İstanbul 2. İdare Mahkemesi K. 2010/258

Hukuka ve Hakkaniyete Aykırı


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Yasama-Yürütme İttifakı

5378’de yapılan düzenleme yürütme organını kurtarma operasyonudur


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Geçici 2. ve 3. Maddelerinin Değiştirilmesi

1 Yıl Uzatıldı

Komisyon Kararı İle 2 Yıl Daha Uzatılabilir

1 Yıl İçinde Usul ve Esaslar Belirlenir

Her İlde Komisyon Kurulacak - Komisyonun Tarafsızlığı

Gerçek ve Özel Hukuk Tüzel Kişilerine 1000-5000 TL / Her Tespit- Yıl İçinde En Fazla 50.000 TL

Büyükşehir Belediyeleri, Belediyeler ve Diğer Kamu Kurum ve Kuruluşlarına 5.000-25.000 TL / Her Tespit - Yıl İçinde En Fazla 500.000 TL


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

7239 Sayılı Kanun

Afetlerde Yapılacak Yardım ve Hizmetlerde Engelliler İle İlgili Herhangi Bir Hüküm Yok


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

6332 Sayılı Kanun

6. Madde: Kurul tarafından kabul edilebilir mazereti olmaksızın bir takvim yılı içinde toplam üç Kurul toplantısına katılmayan; ağır hastalık veya sakatlık nedeniyle iş göremeyecekleri sağlık kurulu raporuyla tespit edilen


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

634 Sayılı Kanun

Konutlarda yapılacak olan mimari değişimler


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

İ.A.Ü.’ne Karşı STK Koalisyonu

Özürlü öğrencilere eğitim-öğretim verecek olanağımız olmadığından; özürlü öğrencilerin tercih etmemesi gerekir.


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Karşılık Bulmayan EHS Maddeleri

Ayrımcılık – Makul Uyumlaştırma

Engelli Kadınlar- Sığınma Evleri, İstihdam, Eğitim

Erişilebilirlik – Fiziksel Mekanlarla Sınırlı

Acil Durumlar – Afet, Savaş ve Benzeri Durumlar

Yasa Önünde Eşit – Anayasa ve Kanunlar

Kişi Özgürlüğü ve Güvenliği – Kurumlara Kapatma

Bağımsız Yaşama – Destekleyici Hizmetler

Kişisel Hareketlilik – SUT Davaları


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Karşılık Bulmayan EHS Maddeleri

Bilgiye Erişim – İşaret Dili

Eğitim – Etkili Sonuç Alınabilecek Yasal Düzenleme

Sağlık – Evde Tıbbi Bakım

Çalışma Hakkı – Kanun’a Rağmen Çözülemedi

Medeni ve Siyasi Haklar – Velayet, Vesayet ve Kayyımlık


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Beynelmilel Sözleşmeler Karşılık Bulmuyor

Mevzuattan Kaynaklı

Kamu Otoritesi Sorunlarını ve Mevzuatı İçselleştirememesi

Kamu İdaresinin Alışkanlıkları

Yargı’nın Beynelmilel Sözleşmelere Bakış Açısı

STK’ların Savunuculuk Faaliyetleri


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Yasama Organına Öneriler

Yasama Faaliyetlerine STK’ların Katılımı

BM EHS İhtiyari Ek Protokolü

Ayrımcılık Kanunu Çıkarılmalı

Ayrımcılık İçeren Kanunlar Tashih Edilmeli

Engelliliğin Tanımı Tekrar Yapılmalı (5378)

Cezalarda Tazminat Mekanizması

Milletvekillerine Engellilik ve Ayrımcılık Üzerine Eğitim

TBMM’de Yapılan Gizli Oylamaların Pulları


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Yasama Faaliyetlerine Katılma

Meslek Örgütleri

Üniversiteler

STK’lar

Uzlaşma ?


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

BM EKSHS Raporlama ve Lobicilik

Yazılı Rapor Sunulması

Diplomatik Görüşmeler

Komite’ye Sunum

Devlete Sorular

Nihai Rapor

BM EHS Devlet Raporu ?


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Anayasa Tartışmaları (Halk Ne Diyor?)

İş Var Mı?

Elektrik, Su, Gaz Vb İndirim?

Engellilerin Önerileri Dikkate Alınmaz

Mevcut Yasalar Uygulandı Da - Yeni Anayasa?

2022 Aylıkları N’olcak?

Devlet “Baba’nın” Merhametime Kaldık


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Anayasa Tartışmaları

Uluslararası Hukuk Ne Diyor? (AB, BM)

Hak Temelli Bir Altyapı

Eşitlik (Maddi-Şekli), Haklardan Eşit Yararlanma

Pozitif Ayrımcılık (Şayet Yaparsa)

Saygı Gösterme, Koruma ve Yerine Getirme

Çalışma Hakkı

Eğitim

Kişi Hürriyeti ve Güvenliği


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Anayasa Tartışmaları

Anayasa 10. Madde (ayrımcılık-engelliler yok)

Tedbir Alma Yükümlülüğü Kadınlar İçin Var


Birle mi milletler engelli haklar s zle mesi ne sahadan bir bak hakan zg l

Teşekküler…

[email protected]


  • Login