Ses b lg s
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 23

SES BILGISI PowerPoint PPT Presentation


  • 168 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

. Ses: Isitme organimiz tarafindan algilanan titresimlere ses denir. Harf: Seslerin yazidaki karsiligina harf"denir.Harfler, sesleri karsilayan isaretlerdir. Alfabe: Dilde kullanilan tm harflerin siralanmis sekline alfabe denir. . . Trk Alfabesi: 29 harften olusur. 8'i

Download Presentation

SES BILGISI

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Ses b lg s

SES BLGS

HAZIRLAYAN:FERT GL


Ses bilgisi

Ses: itme organmz tarafndan alglanan

titreimlere ses denir.

Harf: Seslerin yazdaki karlna harf

denir.Harfler, sesleri karlayan iaretlerdir.

Alfabe: Dilde kullanlan tm harflerin sralanm ekline alfabe denir.


Ses bilgisi

Trk Alfabesi: 29 harften oluur.

8'i sesli (nl) harf: a, e, , i, o, , u, .

21'i sessiz (nsz) harf: b, c, d, f, g,,h, j, k, l, m, n, p, r, s, , t, v, y, z.


Ses bilgisi

nl Harfler:Kaln nller: a, , o, unce nller: e, i, , Dz nller: a, e, , iYuvarlak nller: o, , u, Geni nller: a, e, o, Dar nller: , i, u,


Ses bilgisi

nsz Harfler:Sert nszler: f, s, t, k, , , h, p (fstk ahap)Sreksiz Sert nszler: k, t, , p (ketap)


Ses bilgisi

nl Uyumlar:a)Byk nl Uyumu:*Szckte, ilk hecedeki nl harf kaln ise, dier hecelerdeki nller de kaln olmaldr.Yada ilk hecedeki nl harf ince ise, dier hecelerdeki nller de ince olmaldr.


Ses bilgisi

Not: Tek heceli szcklerde ve bileik szcklerde byk nl uyumu aranmaz.Not: Yabanc dillerden dilimize giren szcklerde byk nl uyumu bulunmayabilir.


Ses bilgisi

b)Kk nl Uyumu:Kural-1: Bir szckte, ilk hecede dz nl harf varsa, sonraki hecede de dz nl bulunmaldr.a, e, , i a, e, , i


Ses bilgisi

Kural-2: lk hecede yuvarlak nl harf varsa, sonraki hecede ya dar-yuvarlak, yada dz-geni nl bulunmaldr.o, , u, ya a,e yada u,


Ses bilgisi

*Kk nl uyumunda hece hece ilerlemek esastr. Yani szcn ilk nlsyle son nls uyumayabilir.Ufaklk > u'dan sonra a, a'dan sonra gelebilir.


Ses bilgisi

Baz Genel Kurallar:

* Trke'de ilk heceden sonraki hecelerde o, harfleri bulunmaz.*Trke'de kelime kknde iki nl yan yana bulunmaz.*Trke szcklerde ayn iki nsz yan yana bulunmaz.


Ses bilgisi

SES OLAYLARI

1- nl Dmesi ( Hece Dmesi) (Ses Dmesi)*Szckte bulunan bir sesli harfin; szck ek aldktan sonra dmesi ile oluur.RNEKLER

Savur Savrul Kavur Kavrul

Kahr Kahretmek


Ses bilgisi

2- nl Tremesi: (Ses Tremesi) *Bazen bir szckle, bir ek yan yana gelirken szck ve eke ait olmayan bir nl ortaya kabilir. Bu olaya nl tremesi denir.

rnekler

Az-ck Azck Gen-cik Gencecik


Ses bilgisi

3- nl Daralmas:*-a, -e nllerinin -yor eki nedeniyle ,i,u, ye dnmesi ile oluur. rneklerKokla Kokluyor Sakla Saklyor Dile DiliyorKutla Kutluyor


Ses bilgisi

Not:-y kaynatrma harfinden nceki -a, -e harfleri konuma dilinde daraltlsa bile yazda daraltlmaz. Daraltlrsa yazm yanl olur.Gelmeyen YazdaGelmiyen Szl kullanmda Not:-y kaynatrma harfinin istisna olarak, yazda da daraltc zellii grlebilir.De Di-y-en


Ses bilgisi

4- nsz Benzemesi ( Sert nsz Benzemesi)

*Trke kurallara gre; sert nsz bir harften (fstk ahap) sonra nszle balayan bir ek gelecekse, ekin bandaki nsz sert nsze dnr.

rnekler

Se-gin Sekin Kitap-da Kitapta


Ses bilgisi

5- Sert nsz Yumuamas (nsz Deiimi) p,,t,k harfleri ile biten bir kelimeden sonra nl ile balayan bir ek getirilirse; p,,t,k harfleri b,c,d,g, ye dnr.Yurt-u Yurdu Kanat- Kanad Bilek-i Bilei Renk-i Rengi G- Gc


Ses bilgisi

  • Not: Btn kelimelerin bu kurala uyduu sylenemez.p-i pi Sa- Sa Ot-u Otu Hukuk-u HukukuNot: zel isimlerde, bu kural, yaz dilinde uygulanmaz.Zonguldak'a Tokat'


Ses bilgisi

  • 6- nsz Dmesi (Ses Dmesi)Kk-ck Kck Yumuak-ck Yumuack Alak-l-mak - Alalmakabuk abucak Ufak ufalmak st-temen stemen


Ses bilgisi

  • 7- nsz Tremesi:( Ses Tremesi)His-etmek Hissetmek Hak- Hakk Zan-etmek ZannetmekHal-olmak Hallolmak Not: Bileik fiiller oluurken ses dmesi yada ses tremesi yaanyorsa, szckler mutlaka bitiik yazlr.


Ses bilgisi

8- Kaynatrma Harfleri: Trke'de iki nl yan yana gelmedii iin, nl ile biten bir szce, nl ile balayan bir ek getirilecei zaman araya kaynatrma harfleri (y,,s,n) getirilir.Soba-y-a, Kuzu-s-u O-n-u, Su-y-u Baba-s- ki--er Yedi--er


Ses bilgisi

9- Ulama:

nszle biten bir szckten sonra, nlyle balayan bir szck getirilmesiyle oluur.Evden_acilen_ayrldm.Not: Araya virgl gelmesi halinde ulama gereklemez.Ahmet, eve gitti. (Ulama yoktur.)


Ses bilgisi

SON


  • Login