1 / 32

Choroby dietozależne

Choroby dietozależne. Co nas czeka w przyszłości?. „Było tłuściutkie i słodkie, pycha! Czuję się wyśmienicie!”.

dooley
Download Presentation

Choroby dietozależne

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. Chorobydietozależne Co nas czeka w przyszłości?

  2. „Było tłuściutkie i słodkie, pycha! Czuję się wyśmienicie!” Ale jak długo będzie trwało świetne samopoczucie i zdrowie? Gdy odżywiamy się niezdrowo, tuż pod naszym nosem zachodzą zmiany, które mogą się okazać zgubne w skutkach. Powoli w naszym organizmie „dojrzewają” różne choroby i choć często nie widzimy bezpośredniego związku z naszym sposobem odżywiania – są to właśnie choroby dietozależne… Jednak nie jesteśmy na straconej pozycji, możemy zapobiec chorobom, jeśli zmodyfikujemy nasz sposób żywienia. Wbrew pozorom nie będzie on mniej smaczny czy nudniejszy. Przeciwnie! Będzie kolorowo i ciekawie, a zarazem smacznie i zdrowo!

  3. Plan prezentacji • Co to są choroby dietozależne? • Krótka charakterystyka chorób • definicja; • przyczyny; • skutki; • profilaktyka; • Podsumowanie – PROFILAKTYKA!!!

  4. Choroby dietozależne • Otyłość • Cukrzyca typu II • Nadciśnienie tętnicze • Choroby układu krążenia • Osteoporoza • Próchnica • Nowotwory

  5. Choroby dietozależne Najczęstsze przyczyny występowania chorób dietozależnych: • dodatni bilans energetyczny diet; • nadmierne spożycie cukru i soli; • nadmiar białka w diecie; • nadmiar tłuszczu w diecie oraz znaczny udział izomerów trans nienasyconych kwasów tłuszczowych; • wolne rodniki; • niedobór błonnika w diecie; • niewłaściwa mikroflora jelitowa; • nadmiar toksyn;

  6. Otyłość i nadwaga - definicja • Nadmierne nagromadzenie tkanki tłuszczowej w organizmie człowieka; • ZAWSZE jest to efekt dodatniego bilansu energetycznego; • Najczęściej metodą klasyfikowania otyłości i nadwagi jest wskaźnik masy ciała (Body Mass Index – BMI); • BMI = masa ciała w kg/(wzrost w m)2 [kg/m2]; • Otyłość można podzielić ze względu na miejsce odkładania się tkanki tłuszczowej: • Otyłość androidalna, czyli brzuszna – typ JABŁKO – typowa dla mężczyzn; • Otyłość gynoidalna, czyli udowo-pośladkowa – typ GRUSZKA – typowa dla kobiet;

  7. Otyłość i nadwaga - przyczyny • Czynniki genetyczne (wpływ w max. 40%); • Czynniki biologiczne; • Czynniki psychologiczne: zaburzenia nastroju, depresja; • Czynniki środowiskowe (wpływ w 60% - MOŻNA JE MODYFIKOWAĆ!!!): • Mała aktywność fizyczna (siedząca praca, nieaktywny sposób spędzania wolnego czasu); • Nieograniczony dostęp do żywności; • Wysoka gęstość energetyczna żywności (przeważnie duża zawartość tłuszczu, cukru i innych węglowodanów); • Spożywanie dużej ilości słodkich napojów; • Wzrost znaczenia żywności typu fast-food, słonych przekąsek i słodyczy w codziennej diecie, zwłaszcza młodych osób (sklepiki szkolne, automaty ze słodyczami);

  8. Otyłość i nadwaga - skutki • Stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia. Im dłużej trwa tym większe jest ryzyko rozwoju innych chorób: • cukrzycy typu II; • chorób układu sercowo-naczyniowego (niedokrwienna choroba serca, nadciśnienie); • nowotworów (jelita grubego, odbytnicy, trzonu macicy, sutka, prostaty) , • chorób dróg żółciowych; • marskości wątroby; • zapalenia trzustki; • zespołu bezdechu w czasie snu; • kamicy dróg moczowych; • zaburzeń płodności; • Największe ryzyko powikłań chorobowych dotyczy częściej otyłości typu jabłko; • Inne konsekwencje: • osłabienie stawów nóg, problemy z kręgosłupem; • płaskostopie, żylaki; • obniżona sprawność ruchowa;

  9. Cukrzyca typu II - definicja • Inaczej cukrzyca insulinoniezależna, cukrzyca dorosłych lub nabyta; • Zaburzenia przemian węglowodanów w organizmie wynikające z nabytej insulinooporności (organizm wydziela normalną ilość insuliny, lecz jest ona niewystarczająca do obniżenia poziomu cukru we krwi); • Rozpoznanie – podwyższony poziom glukozy we krwi: • stężenie glukozy we krwi na czczo > 126 mg/dl; • stężenie glukozy przygodne > 200 mg/dl; • Cukrzyca typu II ujawnia się najczęściej u ludzi w starszym wieku, obecnie jednak częstość jej występowania rośnie u dzieci i młodych osób otyłych;

  10. Cukrzyca typu II - przyczyny • Czynniki genetyczne (spokrewniona osoba chora na cukrzycę – w 20% zachorowań); • Czynniki środowiskowe: • Otyłość – na 100 diabetyków 80 jest otyłych, • Nieodpowiednia dieta, • Stres;

  11. Cukrzyca typu II - skutki • Upośledzenie wzroku, ze ślepotą włącznie; • Zaburzenia pracy nerek, aż do całkowitej niewydolności; • Zaburzenia neurologiczne (upośledzenie czynności różnych układów, np. sercowo-naczyniowego, pokarmowego); • Zmiany skórne (grzybice, czyraki i owrzodzenia); • Stopa cukrzycowa; • Miażdżyca;

  12. Nadciśnienie tętnicze - definicja • Stan podwyższonego skurczowego i/lub rozkurczowego ciśnienia tętniczego krwi; • Najczęściej ujawnia się w 3 lub 4 dekadzie życia (21-40 lat!!!);

  13. Nadciśnienie tętnicze - przyczyny • Czynniki genetyczne – geny warunkują 30-60% zmienności ciśnienia tętniczego populacji; • Czynniki psychologiczne – stres i urazy psychiczne; • Czynniki środowiskowe: • nadmierne spożycie tłuszczów zwierzęcych (→cholesterolu), soli, alkoholu; • niedostateczne spożycie potasu, magnezu, wapnia, błonnika pokarmowego i wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, czyli zbyt małe spożycie warzyw, owoców, przetworów mlecznych i pełnoziarnistych produktów zbożowych; • palenie papierosów;

  14. Nadciśnienie tętnicze - skutki • Choroby układu sercowo-naczyniowego: • rozwój choroby wieńcowej, • wzrost ryzyka udaru mózgu i zawałów serca; • Bóle i zawroty głowy; • Zwiększona pobudliwość nerwowa; • Chwiejność emocjonalna; • Łatwe wyczerpywanie się i trudność koncentracji; • Bezsenność; • Ogólne osłabienie; • Przyspieszone bicie serca;

  15. Nadciśnienie tętnicze - profilaktyka Przyzwyczajenie się do mniej słonego smaku nie jest trudne!!! Jak ograniczyć spożywanie soli? • Nie sól gotowych potraw. • Używaj mało soli podczas gotowania. • Stosuj świeże i suszone zioła zamiast soli. • Zastąp zwykłą sól solą sodowo-potasową – zawiera mniej sodu! • Jedz produkty świeże zamiast przetworzonych (np. kiszone, dania typu instant). • Czytaj etykiety – wybieraj produkty mniej słone.

  16. Choroby układu krążenia - definicja • Schorzenia dotyczące narządów i tkanek wchodzących w skład układu krążenia, a w szczególności serca, tętnic i żył. Często nazywane chorobami układu sercowo-naczyniowego; • Podstawą rozwoju większości chorób układu krążenia są zmiany miażdżycowe, czyli zgrubienia ścian tętnic powodujące zmniejszenie światła naczyń i w konsekwencji prowadzących do ich niedrożności; • Miażdżyca rozwija się powoli, prawdopodobnie zaczyna się już w dzieciństwie czy młodości;

  17. Choroby układu krążenia - przyczyny • Czynniki środowiskowe: • Mała aktywność fizyczna; • Nieodpowiednia dieta: • nadmierne spożycie energii, nasyconych kwasów tłuszczowych, cholesterolu, soli, alkoholu • zbyt niskie spożycie błonnika pokarmowego, witam antyoksydacyjnych; • Wysokie ciśnienie tętnicze; • Zwiększona aktywność pro-zakrzepowa krwi; • Otyłość androidalna;

  18. Choroby układu krążenia - skutki • Najczęstszymi powikłaniami miażdżycy są zawały mięśnia sercowego i udary mózgu; • W 2008 roku główną przyczyną zgonów w Polsce były choroby układu krążenia (44%) (GUS, 2009);

  19. Choroby układu krążenia - profilaktyka • Utrzymanie/obniżenie poziomu cholesterolu w osoczu krwi do stężenia maksymalnie 200 mg/dl; • Odpowiednia dieta: • niskocholesterolowa o kontrolowanej zawartości kwasów tłuszczowych, • bogata w antyoksydanty, • ograniczone spożycie białka zwierzęcego (mięso, jaja); • Odpowiednia aktywność fizyczna i utrzymanie prawidłowej masy ciała;

  20. Próchnica - definicja • Jest to uszkodzenie szkliwa zębów spowodowane przez kwasy wytwarzane przez bakterie bytujące w nazębnej płytce bakteryjnej; • Istotą choroby jest odwapnienie i rozpad organicznych struktur zęba;

  21. Próchnica - przyczyny • Istnieją cztery czynniki powstawania próchnicy, które muszą wystąpić jednocześnie: • obecność bakterii w postaci płytki nazębnej, • obecność węglowodanów (cukrów) w jamie ustnej, • podatność zębów na próchnicę, • odpowiedni czas (aby nastąpiła demineralizacja i nie rozpoczęła się ponowna mineralizacja); • Każdy czynnik jest konieczny, ale niewystarczający do powstania próchnicy;

  22. Próchnica - skutki • Utrata zębów; • Zapalenie dziąseł; • Ropnie; • Zakażenie krwi i różnych narządów np. serca; • Próchnica zębów stałych (wynik próchnicy zębów mlecznych);

  23. Próchnica - profilaktyka • Stosuj odpowiednią higienę jamy ustnej (mycie zębów po każdym posiłku, przynajmniej 2 razy dziennie, stosowanie nici dentystycznych i płynów do płukania jamy ustnej); • Używaj bezcukrowych gum do żucia (np. z ksylitolem) jeśli nie możesz umyć zębów; • Ograniczaj słodkie napoje i słodycze; • Ograniczaj liczbę posiłków w ciągu dnia do pięciu; • Kontroluj zęby u stomatologa;

  24. Osteoporoza - definicja • Metaboliczna choroba układu szkieletowego, charakteryzująca się obniżeniem masy i gęstości kości oraz zaburzeniami budowy tkanki kostnej co w konsekwencji zwiększa kruchość kości i ich podatność na złamania; • Układ kostny człowieka kształtuje się do 20-25 roku życia, w tym czasie kości osiągają największą gęstość, która później spada wraz z wiekiem, dlatego ważne jest dostarczanie wapnia i witaminy D do organizmu dziecka;

  25. Osteoporoza – przyczyny • Czynniki genetyczne i demograficzne: • płeć żeńska, • rasa biała, • predyspozycje rodzinne, • budowa ciała – wątła budowa i mała masa ciała (poniżej 50kg); • Czynniki biologiczne: • deficyt hormonów płciowych, • zaburzenia miesiączkowania, • nierodzenie • choroby: nadczynność tarczycy, cukrzyca, przewlekłe choroby układu pokarmowego, przewlekłe choroby kości i szpiku; • Czynniki środowiskowe: • mała aktywność fizyczna, unieruchomienie, • palenie papierosów, • CZYNNIKI ŻYWIENIOWE – ODPOWIEDZIALNE W 50% ZA ROZWÓJ CHOROBY;

  26. Osteoporoza - skutki • Złamania występują najczęściej w trzech miejscach: biodrze (kość udowa), kręgosłupie i nadgarstku; • Wdowi garb – deformacja klatki piersiowej; • Bóle kręgosłupa – nawet w spoczynku; • Stopniowe zmniejszanie wzrostu; • Spadek wydolności oddechowej poprzez zmniejszenie objętości klatki piersiowej; • Zaburzenia trawienia, zaparcia poprzez zmniejszenie objętości jamy brzusznej;

  27. Osteoporoza - profilaktyka • Zwiększenie spożycia wapnia, zwłaszcza z produktów mlecznych o obniżonej zawartości tłuszczu (kefiry, maślanki, jogurty, sery twarogowe, mleko) oraz pozostałych źródeł (ryby, nasiona, orzechy, warzywa ciemnozielone liściaste); • Ograniczenie spożycia fosforu poprzez zmniejszenie spożycia mięsa, wędlin, gotowych potraw przemysłowych, napojów typu cola; • Nie dopuszczenie do niedoborów magnezu, potasu, cynku, witaminy A, D, B6 oraz C; • Ograniczenie spożycia alkoholu; • Ograniczenie spożycia tłuszczów i olejów;

  28. Nowotwory - definicja • Nowotwór to nieprawidłowa tkanka, która rozrasta się w nadmiarze i w sposób nieskoordynowany z pozostałymi tkankami, a nadmierny rozrost tkanki występuje dalej pomimo wyeliminowania czynnika, który ją wywołał; • Podstawowy podział nowotworów pozwala wydzielić nowotwory łagodne i złośliwe;

  29. Nowotwory - przyczyny • Czynniki genetyczne – tylko 5 – 10% chorób nowotworowych jest dziedziczonych bezpośrednio; • Czynniki środowiskowe – najważniejsza przyczyna rozwoju choroby nowotworowej: • narażenie na specyficzne czynniki, które prowadzą do uszkodzenia genów: • palenie tytoniu, • narażenie na szkodliwe promieniowanie, • infekcje, • narażenie na substancje rakotwórcze np. pestycydy; • mała aktywność fizyczna; • źle zbilansowana dieta (nadmierne spożycie energii, tłuszczów, czerwonego mięsa, małe spożycie błonnika pokarmowego, niedobór witamin i antyoksydantów); • niewłaściwe przygotowanie potraw (smażenie, wędzenie); • picie alkoholu; • stres;

  30. Nowotwory – profilaktyka • Ograniczenie palenia papierosów i picia alkoholu; • Zbilansowana i urozmaicona dieta (bogata w antyoksydanty, błonnik pokarmowy); • Zwiększenie aktywności fizycznej;

  31. Dietoprofilaktyka chorób dietozależnych • Zrównoważony bilans energetyczny (równowaga pomiędzy ilością dostarczanej energii a wydatkami energetycznymi organizmu); • Odpowiednia aktywność fizyczna (min. 60 minut dziennie, np. spacer szybkim krokiem); • Urozmaicenie diety: • wzrost znaczenia warzyw, owoców, pełnoziarnistych produktów zbożowych oraz niskotłuszczowych produktów mlecznych; • ograniczenie spożycia słodyczy, produktów typu fast-food, słonych przekąsek; • Większa ilość mniejszych posiłków w ciągu dnia (5 posiłków); • Zachować umiar; • Odpowiednie przygotowanie posiłków (mniej smażonych, więcej gotowanych, grillowanych, pieczonych, duszonych);

  32. Lepiej ZAPOBIEGAĆ niż LECZYĆ!!!

More Related