Jacek tomaszewski
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 21

Jacek Tomaszewski PowerPoint PPT Presentation


  • 104 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Jacek Tomaszewski. Skandowanie. Metra w antycznej poezji. Dziś piosenki i poezja używają rymów i rytmu.

Download Presentation

Jacek Tomaszewski

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Jacek tomaszewski

Jacek Tomaszewski

Skandowanie


Metra w antycznej poezji

Metra w antycznej poezji

  • Dziś piosenki i poezja używają rymów i rytmu

Natenczas Wojski chwycił na taśmie przypiętySwój róg bawoli, długi, cętkowany, krętyJak wąż boa, oburącz do ust go przycisnął,Wzdął policzki jak banię, w oczach krwią zabłysnął,Zasunął wpół powieki, wciągnął w głąb pół brzuchaI do płuc wysłał z niego cały zapas ducha.

„Pan Tadeusz”


Metra w antycznej poezji1

Metra w antycznej poezji

  • Dziś piosenki i poezja używają rymów i rytmu

Natenczas Wojski chwycił | na taśmie przypiętySwój róg bawoli, długi, | cętkowany, krętyJak wąż boa, oburącz | doust go przycisnął,Wzdął policzki jak banię, | w oczach krwią zabłysnął,Zasunął wpół powieki, | wciągnął w głąb pół brzuchaI do płuc wysłał z niego | cały zapas ducha.

„Pan Tadeusz”


Metra w antycznej poezji2

Metra w antycznej poezji

  • Lecz w antycznych czasach używano tylko rytmu, zwanego metrum.

  • Najbardziej znane metrum: heksametr (daktyliczny) – by Homer

  • Całość sprowadza się do sylab: długich/krótkich, akcentowanych lub nie.


Przyk ad

Przykład

Parentis o|lim|| siquis in|pia manu x + u +| - || + u + | u+ u X

senile gut|tur fregerit x + u + | - + u X

Horacy

Dystych epodyczny


Przyk ad na ywo eneida wergiliusza

Przykład na żywo(Eneida Wergiliusza)

At regina gravi jamdudum saucia cura

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

0. Mamy tekst.

Skądinąd wiemy, że jest to heksametr ((+uu)x5 (+x)).


Przyk ad na ywo eneida wergiliusza1

Przykład na żywo(Eneida Wergiliusza)

At regina gravi jamdudum saucia cura+ |+ x

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

+ |+ x

1. Zaznaczmy zatem to, co pewne.


Przyk ad na ywo eneida wergiliusza2

Przykład na żywo(Eneida Wergiliusza)

At regina gravi jamdudum saucia cura+ - - |+ x

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

+ - - - |+ x

2. „Długa z pozycji”Samogłoska przed dwoma spółgłoskami jest długa (ale nie, gdy drugą spółgłoską jest l lub r).


Przyk ad na ywo eneida wergiliusza3

Przykład na żywo(Eneida Wergiliusza)

At regina gravi jamdudum saucia cura+ - - - |+ x

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

+ - - - - |+ x

3. Dyftongi (digrafy)Niektóre kombinacje sąsiednich samogłosek tworzą jedną długą sylabę.


Przyk ad na ywo eneida wergiliusza4

Przykład na żywo(Eneida Wergiliusza)

At regina gravi jamdudum saucia cura+ - - - u |+ x

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

+ - - - - |+ x

4. „Krótka z pozycji”Pozostałe kombinacje sąsiednich samogłosek powodują, że pierwsza jest krótka.


Przyk ad na ywo eneida wergiliusza5

Przykład na żywo(Eneida Wergiliusza)

At regina gravi jamdudum saucia cura+ |- - |- - | - uu |+ x

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

+ u u|- -|- - | - -|- u u |+ x

5. Rozwiązanie metrum (od końca)Próbujemy –uu (daktyl) lub –– (spondej).


Przyk ad na ywo eneida wergiliusza6

Przykład na żywo(Eneida Wergiliusza)

At regina gravi jamdudum saucia cura+ |+ - |+ - | + uu |+ x

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

+ u u|+ -|+ - | + - |+ u u |+ x

6. AkcentyW heksametrze akcent pada na pierwszą sylabę każdej stopy.


Przyk ad na ywo eneida wergiliusza7

Przykład na żywo(Eneida Wergiliusza)

At regina gravi jamdudum saucia cura+ -|+ u u|+- |+ - | + uu |+ x

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

+ u u|+ -|+- | + - |+ u u |+ x

7. ZgadywankaPoczątek pierwszego wersu można rozpisać dwojako: (+- | +uu) lub (+uu | +-).

Wybieramy jedną z opcji.


Przyk ad na ywo eneida wergiliusza8

Przykład na żywo(Eneida Wergiliusza)

At regina gravi jamdudum saucia cura+ -|+ u u|+||- |+ - | + uu |+ x

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

+ u u|+ -|+||- | + - |+ u u |+ x

8. CezuraWiele metrów ma cezurę: pauzę na oddech.


Przyk ad na ywo podsumowanie

Przykład na żywoPodsumowanie

  • Są pewne zasady i szczypta zgadywania

  • Cały ten proces jest dla ludzi żmudny i nudny

  • Lecz można go zautomatyzować!


Wyj tki i pu apki

Wyjątki i pułapki

  • Wymagana jest przy tym pewna specjalis-tyczna wiedza. Pełno jest wyjątków:

    • „u” po „q” nie jest samogłoską

    • „ui” jest dyftongiem, ale nie w końcówkach: -ui, -uic, -uius

    • „h” można pominąć

    • Afereza: „e” w „es”, „est” i „estis” jest nieme.

    • Elizja: wyciszenie ostatniej samogł. Jeśli następne słowo zaczyna się od samogłoski


Greka

Greka

  • Greka ma własne zasady, podobne do Łaciny pod względem złożoności...

  • ... ale dochodzi nowy problem: pisownia. Starogrecki miał szalone diakrytyki (np.ΐ ΰ ώ ϋ Ά ).

  • Na ten przykład: mała litera „a” ma 26 (24) diakrytyków:άἀἁἂἃἄἅἆἇᾀᾁᾂᾃᾄᾅᾆᾇᾲᾳᾴᾶᾷὰά ᾰᾱ


Podsumowanie

Podsumowanie

  • Widać, że da się zrobić system informatyczny zdolny do rozwiązywania tego zadania.

  • Nie powstało jeszcze takie narzędzie...

  • ... za wyjątkiem wersji alfa, którą zrobiłem ~ 3 lata temu.


Metronom

Metronom

metronom.jtomaszewski.com


Co dalej

Co dalej?

  • Projekt bynajmniej nie jest skończony...

  • Pomysły na usprawnienia:

    • Rozróżnianie sonant

    • Nowe reguły (i nowe wyjątki)

    • Jak zgadywać przy kilku dopasowaniach?

    • Co robić przy braku dopasowań?

    • Zbieranie statystyk od użytkowników

  • Plus cały wachlarz próśb dotyczących ulepszenia interfejsu


Dzi kuj za uwag

Dziękuję za uwagę

  • Pytania?

  • Q: No dobra, a jest z tego jakiś pożytek?

  • A: Tak. Co najmniej czytanie:

At regina gravi jamdudum saucia cura+ -|+ u u|+ - |+ - | + uu |+ x

Vulnus alit venis et caeco carpitur igni.

+ u u|+ -|+ - | + - |+ u u |+ x


  • Login