ATOMK EMSYON  SPEKTROFOTOMETRES
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 14

ATOMİK EMİSYON SPEKTROFOTOMETRESİ PowerPoint PPT Presentation


  • 288 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

ATOMİK EMİSYON SPEKTROFOTOMETRESİ Spektroskopi, bir örnekteki atom, molekül veya iyonların, bir enerji düzeyinden diğerine geçişleri sırasında absorplanan veya yayılan elektromanyetik ışımanın ölçülmesi ve yorumlanmasıdır.

Download Presentation

ATOMİK EMİSYON SPEKTROFOTOMETRESİ

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Atom k em syon spektrofotometres

ATOMK EMSYON SPEKTROFOTOMETRES

Spektroskopi, bir rnekteki atom, molekl veya iyonlarn, bir enerji dzeyinden dierine geileri srasnda absorplanan veya yaylan elektromanyetik mann llmesi ve yorumlanmasdr.

Elektromanyetik ma, uzayda ok byk hzla hareket eden bir enerji trdr. Elektromanyetik mann en ok karlalan trleri, gzle algladmz grnr k ve s eklinde algladmz infrared nlardr

Elektromanyetik ma, hem dalga hem tanecik zelliine sahiptir. nterferans (giriim) ve difraksiyon (krnm) davranlar dalga zelliiyle aklanr. Bir metal yzeyinden ma ile elektronlarn koparlmas (fotoelektrik olay), ma enerjisinin bir madde tarafndan absorpsiyonu (sourulmas) ve emisyonu (yaylmas) olaylar mann tanecik zellii (foton) ile aklanr.


Elektromanyetik ma madde etkile meleri

Elektromanyetik ma-Madde etkilemeleri:

  • -Imann krlmas ve yansmas

  • -Imann salmas

  • -Imann polarizasyonu

  • -Imann absorpsiyonu ve emisyonu


I man n absorpsiyonu ve emisyonu

Imann absorpsiyonu ve emisyonu:

Kuantum kuramna gre atomlar, ancak elektron konfigrasyonuna ve d elektronlarnn belirli enerji dzeyleri arasndaki geilerine bal belirli potansiyel enerji dzeylerinde bulunabilirler. Elektronlarn bir enerji dzeyinden dierine geileri ile ilgili atomik spektrumlar belirlenmitir.

Atomlar, elektromanyetik may absorbe ederek en dk enerji dzeyinden (temel dzey) uyarlm dzeylere geerler; bu geilerle ilgili olarak sz konusu atomun absorpsiyon spektrumlar da belirlenmitir.


Atom k em syon spektrofotometres

Elektromanyetik may absorbe ederek en dk enerji dzeyinden (temel dzey) uyarlm dzeylere gemi olan atomlar, temel dzeye dn srasnda ultraviyole veya grnr blge snrlar iinde ma enerjisi yayarlar (emisyon). Her atom iin emisyon spektrumu da belirlenir.

Molekller de atomlarda olduu gibi uygun enerjideki fotonlarla etkiletiklerinde bu fotonlar absorplayarak uyarlm hale geerler. Uyarlm molekller, bu kararsz durumdan fazla enerjilerini yayarak kurtulurlar (molekler emisyon). Atom spektrumlarndan daha karmak olan molekler spektrumlar da belirlenir.


Atom k em syon spektrofotometres

Oda scaklndaki bir maddenin atomlarnn ou temel haldedir. Temel haldeki atomlar bir kaynak ile uyarlarak, uyarlm enerji dzeyine karlar. Uyarlm hal karasz haldir ve uyarlm atomun mr ksadr. Emisyon spektrofotometresi, uyarlm enerji dzeyine kan atomlarn daha dk enerjili dzeylerine geilerinde yaydklar UV ve grnr blge masnn llmesi ilkesine dayanr. Tabiattaki bulunan elementleri atom numaralar ve elektron says farkl olduu iin bunlarn enerji seviyeleri ve dolaysyla yaydklar isinin dalga boyu farkldr. Atomik emisyon spektrofotometresi, uyarmay salayan enerji kaynagnn trne gre isimlendirilir. rnei atomlatrmak ve uyarmak iin alevin kullanld ynteme alev emisyon spektroskopisi, elektriksel boalm ve plazma gibi yksek enerji kayna kullanlan ynteme ise atomik emisyon spektroskopisi veya optik emisyon spektroskopisi denir.


Atom k em syon spektrofotometres

Floresans ve fosforesans spektroskopisi yntemleri

Bir atom veya moleklde elektronlarn en dk enerjili orbitallere yerleimi ile atom veya molekln temel enerji dzeyi veya temel hali oluur. Elektronlarn daha st enerji dzeylerine yerlemesi ile atom veya molekln uyarlm hali oluur.


Atom k em syon spektrofotometres

Uyarlm bir atom veya molekl kararszdr; fazla enerjisini atarak temel hale dnmek ister. Atom veya molekl temel enerji dzeyine dnerken fazla enerjisinin tmn veya bir ksmn k eklinde atabilir ve bylece sistemden bir k yaylmas (k emisyonu) gzlenir. Bu k yaylmas olayna genel olarak lminesans denir.

Uyarlma enerjisi bir kimyasal tepkimeden salanyorsa, bunun sonucu gzlenen luminesans olayna kemiluminesans ad verilir.

Uyarlma enerjisi elektrot tepkimesinden salanyorsa, bunun sonucu gzlenen luminesans olayna elektroluminesans veya elektrokemiluminesans ad verilir.

Biyolojik sistemlerde gzlenen luminesansa biyoluminesans denir.

Uyarlma olay atom veya molekln fotonlar absorplamas sonucu gerekleiyorsa gzlenen k emisyonuna fotoluminesans denir.

Uyarlm bir singlet sistemden temel haldeki singlet bir sisteme gei srasnda yaylan a floresans denir. Uyarlm bir triplet sistemden temel haldeki singlet bir sisteme gei srasnda yaylan a fosforesans denir


Atom k em syon spektrofotometres

Atomik emisyon ve atomik floresans spektroskopisi

Uyarlm enerji dzeyine karlan atomlarn ve tek atomlu iyonlarn daha dk enerjili dzeylere geilerinde yaydklar UV-grnr blge masnn llmesi, yaygn olarak kullanlan bir atomik spektroskopi ynteminin temelini oluturur.

Eer atom veya iyonlarn uyarlm enerji dzeyine kmalar, bunlarn UV-grnr blge masn absorplamalar dnda bir prosesle gereklemise, yaylan mann llmesi yntemine atomik emisyon spektroskopisi (AES) ad verilir.


Atom k em syon spektrofotometres

Atomik emisyon spektroskopisi, uyarmay salayan enerji kaynann trne gre snflandrlr:

Alev emisyon spektroskopisinde,analiz rneini atomlatrmak ve uyarmak iin alev kullanlr.

Atomlamann ve uyarmann elektriksel boalm veya plazma gibi bir enerji kayna ile gerekletirildii yntem, sadece atomik emisyon spektroskopisi veya optik emisyon spektroskopisi olarak adlandrlr.

Alev emisyon spektrofotometreleri, alev emisyon spektroskopisi ynteminin de uygulanabilecei ekilde retilmi atomik absorpsiyon spektrofotometreleridir. Alev emisyon spektroskopisi ynteminin uyguland durumda k kayna kullanlmaz.

Sadece alev emisyon spektroskopisi ynteminin uygulanabilecei ekilde retilen spektrofotometrelere alev fotometresi (flame fotometre) ad verilir.


Atom k em syon spektrofotometres

Alev fotometresi (flame fotometre) ile analiz iin, alev zerine zelti ok kk damlacklar halinde (sis eklinde) pskrtlr.

Alevin s etkisiyle, zeltideki madde atomlarnn elektronlar uyarlr ve bu ekilde daha st bir enerji seviyesine km olan anstabil elektronlar daha sonra eski enerji dzeylerine dnerken aradaki enerji farkn k olarak dar salarlar.

Bu k, zeltideki madde konsantras- yonuyla orantldr ve alev fotometresinde llr. Rutin laboratuvarlarda bu metod, Na, K tayininde kullanlr.

Flame fotometrede alev elde etmek iin yakt olarak genelde metan, btan, propan, asetilen gibi gazlar kullanlr.

Eksitasyon sonucu lityum krmz, sodyum sar, potasyum meneke renk verir.


Atom k em syon spektrofotometres

Alev emisyon spektroskopisinde karlalan engellemeler, atomlatrc olarak alevin kullanld atomik absorpsiyon spektroskopisi ynteminde karlalan engellemelerin aynsdr.

Spektral engellemelerin nne gemek iin i standart yntemi kullanlr.


Atom k em syon spektrofotometres

Atomik emisyon spektrofotometrelerinde, analiz edilecek rnein atomlatrlmas ve uyarlmas iin en yaygn olarak kullanlan yntem, iki elektrot arasna elektrik boalm uygulamaktr.

Bu yntemde rnek, elektrotlardan birisinin iine konur ve rnek iermeyen bir kart elektrotla bu elektrot arasna elektrik boalm uygulanr.

Atomik emisyon spektrofotometrelerinde, analiz edilecek rnein atomlatrlmas ve uyarlmas iin son yllarda plazma (gaz halindeki iyon akm) kullanlmaktadr. ICP (Inductively Coupled Plasma) tekniinde plazma, argon gaz ile oluturulur.


Atom k em syon spektrofotometres

Atomik emisyon spektroskopisinde sadece kat haldeki rneklerin analizi iin kullanlan atomlatrma ve uyarma dzenei lazer mikroprop adn alr.

Bu dzenekte rnek yzeyinde kk bir alana lazer mas odaklanarak buharlatrma ilemi gerekletirilir; buharlaan rnek, alternatif akm arknn oluturduu iki elektrot arasnda uyarlr.

Hazrlayan: NAZIM CANER

[email protected]


  • Login