Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol
Download
1 / 20

Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar-gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol - PowerPoint PPT Presentation


  • 189 Views
  • Uploaded on

Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar-gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol. Delyth Prys Uned Technolegau Iaith, Canolfan Bedwyr. Help! Beth yw ’ r gair Cymraeg am. Prif neges heddiw: PEIDIWCH meddwl term Saesneg = term Cymraeg OND YN HYTRACH meddyliwch

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar-gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol' - barney


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol

Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar-gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol

Delyth Prys

Uned Technolegau Iaith,

Canolfan Bedwyr


Help beth yw r gair cymraeg am
Help! Beth yw defnyddio termau technegol’r gair Cymraeg am ...

  • Prif neges heddiw:

    PEIDIWCH meddwl

    term Saesneg = term Cymraeg

    OND YN HYTRACH meddyliwch

    term Saesneg = cysyniad= term Cymraeg

  • Ac mae help ar gael ☺


Peryglon cyfieithu heb ddeall
Peryglon cyfieithu heb ddeall defnyddio termau technegol


Rhai o wahanol gysyniadau mole
Rhai o wahanol gysyniadau defnyddio termau technegol“mole”


Mole gyda dadamwyswyr yn y porth termau
defnyddio termau technegolMole” gyda dadamwyswyr yn y Porth Termau


Rhai o wahanol gysyniadau register
Rhai o wahanol gysyniadau defnyddio termau technegol“register”


Rhai o wahanol gysyniadau term
Rhai o wahanol gysyniadau defnyddio termau technegol“term”


Rhybudd gall term gynnwys mwy nag un gair
Rhybudd: gall term gynnwys defnyddio termau technegolmwy nag un gair

  • Mae’n bwysig edrych ar y term yn ei gyfanrwydd a pheidio cyfieithu un gair ar y tro

    • Gall y term yn ei gyfanrwydd fod yn hollol wahanol mewn dwy iaith e.e.

      terms of reference cylch gorchwyl

      mole wrench tyndro hunanafael

      chest register llais y frest


Cofiwch fod angen edrych ar derm aml air yn ei gyfanrwydd yn hytrach na chyfieithu un gair ar y tro
Cofiwch fod angen edrych ar derm aml-air yn ei gyfanrwydd yn hytrach na chyfieithu un gair ar y tro


Rhai termau i ch baglu yn cynnwys y gair register
Rhai termau i hytrach na chyfieithu un gair ar y tro’ch baglu yn cynnwys y gair “register”


Os oes diffiniad yn y geiriadur termau darllenwch ef
Os oes diffiniad yn y geiriadur termau, darllenwch ef! hytrach na chyfieithu un gair ar y tro


I helpu deall y cysyniad
I helpu deall y cysyniad hytrach na chyfieithu un gair ar y tro

Defnyddiwch eiriaduron neu wyddoniaduron (uniaith os oes raid!) sy’n esbonio’r term

Edrychwch ar y dadamwysydd (disambiguator)

Chwiliwch am ddiffiniad o’r term

Holwch eich cwsmer beth yn union yw’r ystyr


Rhagnodi v disgrifio iaith
Rhagnodi v. Disgrifio Iaith hytrach na chyfieithu un gair ar y tro

  • Mae geiriaduron cyffredinol yn disgrifio iaith fel y mae yn ei holl gyfoeth

    • Felly mae’n bosib cael nifer o gyfystyron yn cael eu rhestru (yn cynnwys amrywiadau o ran cywair, tafodiaith etc)

    • Enghreifftiau: Geiriadur yr Academi, Geiriadur Prifysgol Cymru, Geiriadur Cyffredinol Cysgair

    • Defnyddiwch y rhain i chwilio am gyfystyron, ac i gael cymorth cyffredinol


Geiriaduron terminoleg safonol
Geiriaduron terminoleg safonol hytrach na chyfieithu un gair ar y tro

  • Mae geiriaduron termau safonol yn rhagnodi pa dermau ddylid eu defnyddio

    • Felly ni cheir dewis o dermau fel arfer (mae’r dewis wedi’i wneud drosoch yn y broses safoni)

    • Enghreifftiau: Y Termiadur Addysg, Termau Addysg Uwch Cyfrwng Cymraeg, Yr holl eiriaduron a gynhwysir yn y Porth Termau Cenedlaethol

    • TermCymru


Y cwsmer biau pennu r geiriaduron rhagnodol
Y cwsmer biau pennu hytrach na chyfieithu un gair ar y tro’r geiriaduron rhagnodol

Mae rhai cyrff yn nodi pa eiraduron termau y mae’n rhaid i’w cyfieithwyr eu dilyn e.e.rhaid i sefydliadau addysgol, arholwyr a darparwyr adnoddau addysgol ddilyn Y Termiadur Addysg, rhaid i gyfieithwyr y Llywodraeth ddilyn TermCymru

Gall hyn olygu weithiau fod angen defnyddio termau gwahanol yn ôl y cwsmer


Pryd i ddefnyddio termau technegol
Pryd i ddefnyddio termau technegol hytrach na chyfieithu un gair ar y tro

  • Mewn cyweiriau technegol

    • Dogfennau swyddogol a chyhoeddus

    • Cyhoeddiadau academaidd

    • Pan gewch gyfarwyddyd gan y cwsmer i wneud hynny

  • Nid (o raid) mewn cyweiriau annhechnegol

    • Deunydd deongliadol i’r cyhoedd

    • Hysbysebion a deunydd sgwrsiol

      Cf. Arddulliadur Cyfieithwyr Llywodraeth Cymru – ceir yno ganllawiau manylach ar hyn


Pa adnoddau sydd ar gael
Pa adnoddau sydd ar gael? hytrach na chyfieithu un gair ar y tro

  • Geiriaduron cyffredinol (disgrifiadol)

    • uniaith e.e. The Oxford Dicitonary of English

    • dwyieithog e.e. Geiriadur yr Academi

  • Geiriaduron arbenigol (rhagnodol)

    • fel arfer ar gyfer meysydd penodol e.e. coedwigaeth, gwaith cymdeithasol, ac ar gyfer defnyddwyr penodol e.e. Addysg Uwch


Adnoddau sydd ar gael
Adnoddau sydd ar gael hytrach na chyfieithu un gair ar y tro

  • Y Termiadur Addysg (termau swyddogol Adran Addysg Llywodraeth Cymru) http://www.termiaduraddysg.org/

  • Termau Addysg Uwch y Coleg Cymraeg Cenedlaethol (yn cynnwys diffiniadau):

    http://www.colegcymraeg.ac.uk/termau/

  • Porth Termau Cenedlaethol Cymru (yn cynnwys y ddau uchod a llawer mwy) http://termau.org/porth/


Adnoddau gwerthfawr eraill
Adnoddau gwerthfawr eraill hytrach na chyfieithu un gair ar y tro

  • Casgliad termau cyfieithwyr Llywodraeth Cymru: http://www.termcymru.cymru.gov.uk/

  • Cysgeir o fewn y pecyn Cysgliad (os nad oes cyswllt gwe gennych)

  • Geiriaduron papur nad ydynt ar gael yn electronig:

    • Geiriadur Cerddoriaeth Rhydychen (Curiad)

    • Geiriadur Baillière i Fydwragedd (Bangor)

    • Geiriadur y Gyfraith (Gwasg Gomer)


Hefyd beth am
Hefyd, beth am... hytrach na chyfieithu un gair ar y tro

greu eich rhestr eich hun o dermau

Er mwyn:

  • dysgu termau newydd

  • cael rhestr hwylus ar gyfer pwnc neu broject penodol

  • casglu rhestr i’w rhoi mewn cof cyfieithu


ad