Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 20

Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar-gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol PowerPoint PPT Presentation


  • 145 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar-gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol. Delyth Prys Uned Technolegau Iaith, Canolfan Bedwyr. Help! Beth yw ’ r gair Cymraeg am. Prif neges heddiw: PEIDIWCH meddwl term Saesneg = term Cymraeg OND YN HYTRACH meddyliwch

Download Presentation

Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar-gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol

Cyflwyniad i gyfieithwyr a darpar-gyfieithwyr ar ddeall a defnyddio termau technegol

Delyth Prys

Uned Technolegau Iaith,

Canolfan Bedwyr


Help beth yw r gair cymraeg am

Help! Beth yw’r gair Cymraeg am ...

  • Prif neges heddiw:

    PEIDIWCH meddwl

    term Saesneg = term Cymraeg

    OND YN HYTRACH meddyliwch

    term Saesneg = cysyniad= term Cymraeg

  • Ac mae help ar gael ☺


Peryglon cyfieithu heb ddeall

Peryglon cyfieithu heb ddeall


Rhai o wahanol gysyniadau mole

Rhai o wahanol gysyniadau “mole”


Mole gyda dadamwyswyr yn y porth termau

“Mole” gyda dadamwyswyr yn y Porth Termau


Rhai o wahanol gysyniadau register

Rhai o wahanol gysyniadau “register”


Rhai o wahanol gysyniadau term

Rhai o wahanol gysyniadau “term”


Rhybudd gall term gynnwys mwy nag un gair

Rhybudd: gall term gynnwys mwy nag un gair

  • Mae’n bwysig edrych ar y term yn ei gyfanrwydd a pheidio cyfieithu un gair ar y tro

    • Gall y term yn ei gyfanrwydd fod yn hollol wahanol mewn dwy iaith e.e.

      terms of reference cylch gorchwyl

      mole wrench tyndro hunanafael

      chest registerllais y frest


Cofiwch fod angen edrych ar derm aml air yn ei gyfanrwydd yn hytrach na chyfieithu un gair ar y tro

Cofiwch fod angen edrych ar derm aml-air yn ei gyfanrwydd yn hytrach na chyfieithu un gair ar y tro


Rhai termau i ch baglu yn cynnwys y gair register

Rhai termau i’ch baglu yn cynnwys y gair “register”


Os oes diffiniad yn y geiriadur termau darllenwch ef

Os oes diffiniad yn y geiriadur termau, darllenwch ef!


I helpu deall y cysyniad

I helpu deall y cysyniad

Defnyddiwch eiriaduron neu wyddoniaduron (uniaith os oes raid!) sy’n esbonio’r term

Edrychwch ar y dadamwysydd (disambiguator)

Chwiliwch am ddiffiniad o’r term

Holwch eich cwsmer beth yn union yw’r ystyr


Rhagnodi v disgrifio iaith

Rhagnodi v. Disgrifio Iaith

  • Mae geiriaduron cyffredinol yn disgrifio iaith fel y mae yn ei holl gyfoeth

    • Felly mae’n bosib cael nifer o gyfystyron yn cael eu rhestru (yn cynnwys amrywiadau o ran cywair, tafodiaith etc)

    • Enghreifftiau: Geiriadur yr Academi, Geiriadur Prifysgol Cymru, Geiriadur Cyffredinol Cysgair

    • Defnyddiwch y rhain i chwilio am gyfystyron, ac i gael cymorth cyffredinol


Geiriaduron terminoleg safonol

Geiriaduron terminoleg safonol

  • Mae geiriaduron termau safonol yn rhagnodi pa dermau ddylid eu defnyddio

    • Felly ni cheir dewis o dermau fel arfer (mae’r dewis wedi’i wneud drosoch yn y broses safoni)

    • Enghreifftiau: Y Termiadur Addysg, Termau Addysg Uwch Cyfrwng Cymraeg, Yr holl eiriaduron a gynhwysir yn y Porth Termau Cenedlaethol

    • TermCymru


Y cwsmer biau pennu r geiriaduron rhagnodol

Y cwsmer biau pennu’r geiriaduron rhagnodol

Mae rhai cyrff yn nodi pa eiraduron termau y mae’n rhaid i’w cyfieithwyr eu dilyn e.e.rhaid i sefydliadau addysgol, arholwyr a darparwyr adnoddau addysgol ddilyn Y Termiadur Addysg, rhaid i gyfieithwyr y Llywodraeth ddilyn TermCymru

Gall hyn olygu weithiau fod angen defnyddio termau gwahanol yn ôl y cwsmer


Pryd i ddefnyddio termau technegol

Pryd i ddefnyddio termau technegol

  • Mewn cyweiriau technegol

    • Dogfennau swyddogol a chyhoeddus

    • Cyhoeddiadau academaidd

    • Pan gewch gyfarwyddyd gan y cwsmer i wneud hynny

  • Nid (o raid) mewn cyweiriau annhechnegol

    • Deunydd deongliadol i’r cyhoedd

    • Hysbysebion a deunydd sgwrsiol

      Cf. Arddulliadur Cyfieithwyr Llywodraeth Cymru – ceir yno ganllawiau manylach ar hyn


Pa adnoddau sydd ar gael

Pa adnoddau sydd ar gael?

  • Geiriaduron cyffredinol (disgrifiadol)

    • uniaith e.e. The Oxford Dicitonary of English

    • dwyieithog e.e. Geiriadur yr Academi

  • Geiriaduron arbenigol (rhagnodol)

    • fel arfer ar gyfer meysydd penodol e.e. coedwigaeth, gwaith cymdeithasol, ac ar gyfer defnyddwyr penodol e.e. Addysg Uwch


Adnoddau sydd ar gael

Adnoddau sydd ar gael

  • Y Termiadur Addysg (termau swyddogol Adran Addysg Llywodraeth Cymru) http://www.termiaduraddysg.org/

  • Termau Addysg Uwch y Coleg Cymraeg Cenedlaethol (yn cynnwys diffiniadau):

    http://www.colegcymraeg.ac.uk/termau/

  • Porth Termau Cenedlaethol Cymru (yn cynnwys y ddau uchod a llawer mwy) http://termau.org/porth/


Adnoddau gwerthfawr eraill

Adnoddau gwerthfawr eraill

  • Casgliad termau cyfieithwyr Llywodraeth Cymru: http://www.termcymru.cymru.gov.uk/

  • Cysgeir o fewn y pecyn Cysgliad (os nad oes cyswllt gwe gennych)

  • Geiriaduron papur nad ydynt ar gael yn electronig:

    • Geiriadur Cerddoriaeth Rhydychen (Curiad)

    • Geiriadur Baillière i Fydwragedd (Bangor)

    • Geiriadur y Gyfraith (Gwasg Gomer)


Hefyd beth am

Hefyd, beth am...

greu eich rhestr eich hun o dermau

Er mwyn:

  • dysgu termau newydd

  • cael rhestr hwylus ar gyfer pwnc neu broject penodol

  • casglu rhestr i’w rhoi mewn cof cyfieithu


  • Login