ERGENLERDE ÖFKE VE SALDIRGAN DAVRANIŞLARIN YÖNETİMİ
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 44

ERGENLERDE ÖFKE VE SALDIRGAN DAVRANIŞLARIN YÖNETİMİ PowerPoint PPT Presentation


  • 203 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

ERGENLERDE ÖFKE VE SALDIRGAN DAVRANIŞLARIN YÖNETİMİ. ÖFKE TANIM. Öfke: aşırı kızgınlık duygusudur. Öfke gerekli bir duygudur. Öfke duygusunun yaşanma biçimi onu iyi veya kötü kılar. ÖFKENİN ORTAK ÖZELLİKLERİ. Plansızlık Evrensellik Kışkırtılabilirlik

Download Presentation

ERGENLERDE ÖFKE VE SALDIRGAN DAVRANIŞLARIN YÖNETİMİ

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

ERGENLERDE ÖFKE VE SALDIRGAN DAVRANIŞLARIN YÖNETİMİ


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

ÖFKE TANIM

Öfke: aşırı kızgınlık duygusudur.

Öfke gerekli bir duygudur.

Öfke duygusunun yaşanma biçimi onu iyi veya kötü kılar.


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

ÖFKENİN ORTAK ÖZELLİKLERİ

Plansızlık

Evrensellik

Kışkırtılabilirlik

Öğrenilebilirlik


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

SPEKTRUM

KIZGINLIK---> ÖFKE ---> SALDIRGANLIK---> ŞİDDET

Diğer olumsuz duygulara oranla

daha çok zarar verici bir duygudur.


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Öfke ve Agresyonda

  • Empati Eksikliği

  • Düşük tahammül düzeyleri

  • Problem Çözme Becerilerinde Yetersizlik

  • Sosyal Becerileri Kullanmama

  • Bu duyguların iş halledebilirliği ve tatlılığı


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Öfkenin Sergilenişi

  • Öfkenin sergilenişinde sorumlu davranış önemlidir.

  • Hakkını ararken haksızlık yapma veya başkalarını rahatsız etme yaygın bir davranıştır.


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Saldırganlık Düzeyi

  • Agresyonla ilişkili davranışlar belli bir eşiğin üzerine çıktığında davranım bozukluğu, karşı gelme bozukluğu gibi psikiyatrik tanılar alırlar.


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

ERGENLER

  • Fiziksel ve hormonal değişiklikler

  • Özerklik

  • Arkadaş etkisi

  • Duygusal labilite ve empati eksikliği

  • Gerçekleşmesi gereken roller


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

BİREYSEL RİSK FAKTÖRLERİ

  • Erkek

  • Yoksul

  • Irk veya azınlıklarda

  • Şiddet uygulayan bir ailenin üyesi

  • Çete veya öfke grupları üyesi

  • Ciddi suç davranışına katılma

  • Evden kaçma

  • Evsiz

  • Alkol ve/veya illegal ilaçlar kullanma


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

BİREYSEL RİSK FAKTÖRLERİ

  • Erken çocuklukta agresif davranış öyküsü

  • Komorbid psikiyatrik tanı

  • Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu

  • Davranım bozukluğu

  • Depresyon

  • Düşük IQ düzeyi

  • Zayıf okul başarısı

  • Öğrenme güçlüğü

  • Fiziksel veya cinsel taciz öyküsü

  • Şiddet gösteren arkadaşlar

  • Suç işleyen arkadaş çevresi

  • Silaha ulaşma kolaylığı


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

AİLESEL RİSK FAKTÖRLERİ

  • Antisosyal anne-baba

  • Fiziksel agresif ebeveyn

  • Katı-cezalandırıcı disiplin metotları kullanma

  • Ebeveyn tarafından zayıf denetim

  • Erken yaşlarda tek ebeveynli yaşam

  • Düşük sosyoekonomik düzey

  • Ebeveynin alkol veya diğer maddeleri kötüye kullanımı

  • Evsizlik durumu

  • Erken çocuklukta ebeveyn çatışması

  • Anne-babaya düşük bağlanma

  • Erken yaşta anne-baba ayrılığı veya boşanma

  • Aile bağlarının zayıflığı


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

ÖFKE VE SALDIRGANLIKLA İLİŞKİLİ SORUNLAR

  • Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu

  • İnatlaşma Bozukluğu

  • Davranım Bozukluğu

  • Zor Mizaç

  • Madde Kötüye Kullanımı


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

ÖFKE VE SALDIRGANLIKLA DİĞER İLİŞKİLİ SORUNLAR

  • Otistik Spektrum Bozukluklar

  • MentalRetardasyon

  • Konuşma Bozuklukları

  • Duygudurum bozuklukları

  • Psikotik Bozukluklar

  • Organik Beyin Hastalıkları


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Birinci Aşama-Korunma

  • Ailenin şiddetten arındırılması

  • Toplumun şiddetten arındırılması

  • Şiddet içeren görüntü ve oyunlardan arındırma


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Birinci Aşama-Korunma

Risklerekarşı korumadır.

  • Uygunsuz anne-baba disiplini

  • Düşük zeka veya ders başarısızlığı

  • Anne-baba çatışması

  • Düşük sosyoekonomik düzeyi

  • Suçlu arkadaş çevresi

  • Dezorganize çevre


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

İkinci Aşama-Korunma

Empati, kızgınlığı yönetme ve sosyal problem çözme becerileri eğitimleri ile çocuğun sosyal kompetansını artırma ve agresif davranışları azaltma amaçlanır.


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

KENDİNİ KONTROL ETME

  • Kendini Tanıma ve Özgüven

  • Davranış Kontrolü

  • Duyguların Düzenlenmesi

  • Düşüncelerin Olgunlaşması


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

YANLIŞ İNANIŞLAR

Yanlış Yaygın İnançlar

ÖFKENİ BOŞALTIRSAN RAHATLARSIN

BAŞKALARINI DEĞİŞTİREBİLİRSİN

Doğru Olan

ÖFKEYLE BAŞ EDEBİLİRSİN

KENDİNE VE BAŞKALARINA ZARAR VERMEDEN ANLATABİLİRSİN


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Terapi Yaklaşımları

  • Binişik Bozuklukların Tanınması ve Tedavisi

  • Bireysel Terapiler

    - Bilişsel Davranışçı Terapi

    - Sosyal Beceri Eğitimi

    - Kızgınlık Yönetimi

    - Gevşeme ve Sakinleşme Teknikleri

  • Psikofarmakoloji

  • Aile, Okul Yaklaşımları, Grup Terapisi


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

KIZGINLIKLA BAŞETME NASIL ÖĞRETİLİR?


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

ÖFKE KONTROL PROGRAMI

Bilişsel Hazırlık Aşaması

Farkındalık Düzeyini Artırma Aşaması

Beceri kazandırma

Gerçek yaşama transfer (aktarma)


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Bilişsel Hazırlık ve Farkındalığın Artırılması Aşaması

Kızgınlık ve öfke dahil genel duyguların tanıtılması ……………………………………………………………………………………………


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Bilişsel Hazırlık ve Farkındalığın Artırılması Aşaması

Kızgınlık dahil genel duyguların tanıtılması

Kızgınlık ve öfke duygusunun tanıtılması

  • Öfkenin şeklini (resmini) çizmek

  • Öfkenin rengini belirleme (öfke rengi; kırmızı, …)

  • Öfkeli insan nasıl yürür?

  • Öfkeli insan nasıl konuşur? göster....

  • Öfkeli insan nasıl nefes alır? göster....

  • Öfkeli insan nasıl görünür? göster....

  • Bir insanın öfkeli olduğunu nasıl anlarız?

Rol Oynama


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Bilişsel Hazırlık ve Farkındalığın Artırılması Aşaması

Kızgınlık dahil genel duyguların tanıtılması

Kızgınlık ve öfke duygusunun tanıtılması

Kendisindeki kızgınlık ve öfke duygusunun farkına varması

  • Ben öfkeliyken nasıl yürürüm?..

  • Ben öfkeliyken nasıl konuşurum?...

  • Ben öfkeliyken nasıl nefes alıp veriyorum?...

  • Ben öfkeliyken nasıl görünüyorum?...


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Bilişsel Hazırlık ve Farkındalığın Artırılması Aşaması

Kendisindeki kızgınlık ve öfke duygusunun farkına varması

  • Neler öfkelendirir ?..

  • Kimler öfkelendirir ?...

  • Ne kadar öfkelendirir?....

  • Ne kadar sürer?

  • Sonunda ne olur?....

0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Öfke Termometresi


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Bilişsel Hazırlık ve Farkındalığın Artırılması Aşaması

Kendisindeki kızgınlık ve öfke duygusunun farkına varması

  • Öfkeden önceki duygu ne?....

ÖFKE

ÜZÜNTÜHAYAL KIRIKLIĞIKAYGIKORKUUTANÇSUÇLULUK


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Beden Dili

Konuşma

Dili

Beceri Kazandırılması

Öfkesini duygu ve davranışla değil,

“ben” dilini kullanarak sözel ifade etme

(verbalize) öğretilmelidir.


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Öfke

Amaç

Amaç

Öfke

Karşıdaki birey

Karşıdaki birey

DOĞRU DAVRANIŞ

YANLIŞ DAVRANIŞ

Beceri Kazandırılması

Karşıdaki kişiye amaç iletilirken;

ben dilini kullanarak ifade önemlidir (davranışının sizi etkileyen yönü,

sizi kızdıran durumu ifade etme).


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

“Ben” dilini kullanmak

  • Uygun olmayan davranış karşısında ne hissettiğini ifade etmektir.

  • “Yaramazsın”, “Dikkatsizsin”, “Beni yoruyorsun”, “Beni çok üzüyorsun”

  • “Gürültü yaptığın zaman rahatsız oluyorum”


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Beceri Kazandırılması

  • Grupta iletişim ve geri iletimin verilmesi

  • Alternatif düşünce ve davranış geliştirmeyi öğretme

  • Kontrol kimde alıştırmaları.. (kontrol bende alıştırması)

  • Solunumu düzenleme alıştırmaları

  • Relaks olmayla ilgili öyküler üretme ve anlatma

  • Gevşeme egzersizleri

  • İmajinasyon çalışmaları

  • Öykülerdeki kahramanları kullanarak öfke kontrol

  • Okuma alıştırmaları ile konuşmanın renginin değiştirilmesinin öğretilmesi


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Bilişsel Davranışçı Terapi

Yaşanan olumsuzluklara zihnimizin yaptığı yorumlar ve getirdiği açıklamalar; çoğu zaman otomatiktir ve önceki öğreti ve yaşantılarımıza dayalı oluşan şemalara dayalıdır.

Bu şemaları değiştirmek zor olsa da imkansız değildir.


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Öfke Kontrolünde İÇ KONUŞMA

Öfkeden Önceki

DUYGUYU VE İÇ KONUŞMAYI YAKALAMA

ÖFKEYİ TETİKLEYEN BEKLENTİLERİ

GERÇEKÇİ BEKLENTİLERLE DEĞİŞTİRME


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Öfkeyi Köpürten veya Yatıştıran İç Sesler

Benden taraf olan BEN

Eşitlikçi düşünen haksızlık yapmak istemeyen BEN


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Benden taraf olan BEN

Bütün istediklerim olmalı

İstediklerim hemen olmalı

Önce benim istek ve ihtiyaçlarım karşılanmalı

Benim istek ve ihtiyaçlarım daha önemli

İnsanlar ben söylemeden ne istediğimi anlamalı

Biri beni gerçekten seviyor ise neye ihtiyacım olduğunu ve ne istediğimi bilir

Biri beni gerçekten seviyorsa istediklerimi bana verir veya elde etmem için bana yardım eder


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Eşitlikçi düşünen haksızlık yapmak istemeyen– gerçekçi BEN

İstediğim şeylerin bazılarını elde edebilirim

İstediğim şeylerden bazıları hiç bir zaman olmayabilir

Çoğu isteğimin gerçekleşmesi için beklemem gerekir

Her insanın kendince önemli farklı istek ve ihtiyaçları vardır

Herkes ne istediğimi ve neye ihtiyacım olduğunu bilemez

Onlarla paylaşmazsam insanlar ne istediğimi ve neye ihtiyacım olduğunu bilemezler

İnsanlar beni sevse de istediklerimi yapmayabilir yada yapmak istemeyebilir


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

“Onlar senin canını yaktı / korkuttu

bu yanlarında mı kalacak sen de

onlara gününü göster”

Tamam canım yandı ama şimdi iyiyim.

Topu bilerek üzerime atmadılar.

Başka ne hissediyorsun, aklından

neler geçiyor?

“Sana hiç önem vermiyorlar,

öyle olsaydı dikkat ederlerdi?”

Oyuna dalınca insan etrafı unutur.

Ali bana karşı her zaman saygılı bir öğrenci olmuştur.

Diğerleri beni tanımıyor bile.


Fkeyi yat t ran ve fkeyi art ran konu ma

Öfkeyi Yatıştıran ve Öfkeyi ArtıranİÇ KONUŞMA

SATAŞMA yada KIŞKIRTMA

karşısında içinden neler söylüyor?

ÖFKEYİ ARTIRAN

“bilerek canımı yaktı”

“kimse benimle alay edemez”

“beni küçük düşürmek istiyor”

“bana yaptıklarının cezasını çekmeli”

ÖFKEYİ YATIŞTIRAN

“istemeden oldu”

“alaylarına karşılık vermeye değmez”

“alaylarına önem verip kızarsam onun

istediği olacak”

“insanları dikkatini çekmek istiyor”

“onun cezasını vermek için uğraşırsam ben zarar göreceğim”

“öfkemi ve davranışlarımı kontrol edebilirim”


Fke g nl

ÖFKE GÜNLÜĞÜ


Fke g nl hassle log larson ve lochman

ÖFKE GÜNLÜĞÜ (Hassle Log)Larson ve Lochman

NEREDE? (ör. Sınıfta, koridorda, evde)

NE OLDU? (ör. Birisi vurdu, “hayır” dedi ya da itiraz etti, alay etti,

bir şey yapmamı söyledi, bir eşyamı aldı vb.)

BEN NE YAPTIM? (ör. Bağırdım, üstüne yürüdüm, ittim, oradan uzaklaştım, öğretmene söyledim vb.)

NE KADAR ÖFKELENDİM?

10 9 87 6 54 32 1

ÖFKEMİ KONTROLDE NASILDIM? (Çok iyi, iyi, iyi değil)


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

KASITLI MI? yoksa İSTEMEDEN Mİ?(Davranışın nedenini açıklarken sosyal ipuçlarına dikkatin önemini gösteren bir aktivite)

Arkadaşına merhaba dedin ama o cevap vermedi.

Annen masayı toplamanı istedi.

Öğretmenin seni başka bir isimle çağırdı.

Yemekte tepsine arkadaşının ayranı döküldü.

Arkadaşın doğum gününde hediye almadı.

Önüne bakmadan yürüyen arkadaşın çantana çarptı.

Bir arkadaşın kalemini aldı ve geri vermedi.

Bir arkadaşın sana isim takarak eğlendi.

Birisi sert bir bakış attı.


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Farmakolojik Tedavi Yaklaşımları


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Farmakolojik Tedavi Yaklaşımları


Ergenlerde fke ve saldirgan davrani larin y net m

Sabrınız İçin Teşekkürler....


  • Login