KMYASAL TEMZLK MALZEMELER
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 52

KİMYASAL TEMİZLİK MALZEMELERİ VE DOĞRU KULLANIMI PowerPoint PPT Presentation


  • 577 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

KİMYASAL TEMİZLİK MALZEMELERİ VE DOĞRU KULLANIMI. 1)Temizlik malzemeleri 2)Sabun nedir? 3)Deterjan nedir? 4)Parfüm 5)Yumuşatıcılar 6)Çamaşır Suyu 7)Çamaşır Sodası 8)Tuz Ruhu. Kİmyasal temİZLİK MALZEMELERİ VE DOĞRU KULLANIMI.

Download Presentation

KİMYASAL TEMİZLİK MALZEMELERİ VE DOĞRU KULLANIMI

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


KMYASAL TEMZLK MALZEMELER VE DORU KULLANIMI


1)Temizlik malzemeleri

2)Sabun nedir?

3)Deterjan nedir?

4)Parfm

5)Yumuatclar

6)amar Suyu

7)amar Sodas

8)Tuz Ruhu

KmyasaltemZLK MALZEMELER VE DORU KULLANIMI


  • Kimyasal maddeler yalnzca imalat ya da sanayi dallarnda kullanlmayp, gnlk yaammzn bir paras haline gelmitir.

Kmyasaltemzlkmalzemeler ve doru kullanm


  • Mutfak ve banyoyu temizlediimiz, amar ve bulaklar ykadmz ve mobilya cilalar, yzme havuzu iin kullandmz klor, benzin, motor ya, hidrolik ya ve LPG kimyasal maddelerdir.


  • Evlerimizde kullandmz ve kimyasal madde olarak deerlendirmediimiz birok rn bulunmaktadr.

  • Sabunlar, ampuanlar, deodorantlar, parfmler, ilalar, ksrk uruplar, reeteli ilalar, vitaminler, bitkisel ilalar ve organik temizlik rnleri.

  • Kimyasal maddeler zehirli ve yanc olabilir ya da kartrldklar zaman iddetli tepki verebilirler.


TemZlkMalzemeler


Sabun Nedr?


  • Sabun temizlikte kullanlan maddelerden bir blmne verilen genel addr.

  • Kimyasal bakmdan sabun ise basite ya asitlerinin sodyum (Na ) yada potasyum (K) tuzlarndan meydana gelen bileiklerdir.

  • Farkl sabun eitleri vardr.


Ya asitlerinin Na tuzlarna beyaz sabun, K tuzlarna arap sabunu denir.

Na tuzlar kat sabun, K tuzlar genellikle jel eklinde olur.


Sabun oluumu

Gliserin

Sodyum karboksilatlar

Triailgliserol

Hayvansal ya da bitkisel yalar, kuvvetli bazlarla ayn ortamda stlr.

Bu olay sonunda sabun ve gliserin elde edilir.


Sabun moleklleri 2 ksmdan oluur.

Suyu seven ksm, suyu sevmeyen ksm.

Suyu seven ksm molekln ba ksmn,

sevmeyen ksm da kuyruk ksmn oluturur.

Anlald gibi ba ksm, polar; kuyruk ksm da apolardr.

SABUN KR NASIL TEMZLER:


Sabun suda zndnde bazik bir zelti oluturur. Oluan baz kiri yumuatr.

C17H35-COONa C17H35-COO- + Na+

Kirler, genel olarak apolar yapda olan yalardr.

Sabun ile su karlatnda sabunun polar ucunu, su moleklleri eker. Ancak sabunun apolar ucu da elbisede yumuam olan apolar kiri sarar.

Su moleklleri sabunun anyon ksmn eker ve bylece kir ortamdan zeltiye gemi olur.

NOT: sert sularda zellikle Mg+2 ve Ca+2 iyonlar vardr. Sabunlardaki anyon ksm bu katyonlarla bileik oluturarak kerler. Bu sebeple sabunun nemli ksm km olur. Yumuak sularda sabun daha fazla temizler.


DeterJan Nedr?


  • Kir skc anlamna gelmektedir.Sabun dndaki tm temizlik malzemelerini kapsamaktadr.

  • Petrol ve trevlerinden elde edilmektedir.

  • Yzey aktif zellii olan deterjanlarda hidrofob ksm genelde 8-18 karbon ieren dz veya dallanm zincirlidir.Yapda bazen benzen halkas da bulunabilmektedir.


DETERJAN

Uzun C atomu zincirinden oluan bir alkil yada arilin SLFAT yada SLFNAT tuzudur.

C12H25-OSO3Na


Deterjanlarn yapsnda benzen halkas tayan trleri vardr. Benzen halkas formlde gsterilmitir. Bu tr deterjanlara; alkil benzen slfonat deterjanlar denir.


Deterjann temizleme prensibi sabunla ayndr.

C12H25-OSO3-anyonunun OSO3-taraf su tarafndan C12H25- ucu, kir tarafndan ekilir.

Bu ekilde kir temizlenmi olur.

DETERJANLARINI KR TEMZLEMS

NOT: Deterjanlar, sert suda kelek oluturmazlar. Sert sularda daha iyi temizlerler.

NOT: Deterjanlara kpk dzenleyici katk maddeleri ilave edilir.

NOT: Deterjan ve sabunun scak suda daha iyi temizlerler.


Su seven u su molekllerini tutar


Dolgu maddeler : Bu maddeler suya sertlik veren tuzlar (rn; Ca ++ ) inaktive ederek kuma ve amar makinasnn eitli yerlerinde birikmesini nlerler. Deterjanlarn stma ve emlsifiye olma zelliklerini artrrlar. Ykama zeltisinin uygun pHda olmasn salarlar. (Fosfatlar, karbonatlar, silikatlar, sodyum sitrat ve aluminasilikatlar.)

Aartclar : Bu maddeler eitli konsantrasyonlarda bulunan sodyum peroksit, sodyum perborat veya sodyum hipoklorit gibi maddelerdir. Hemen hepsinin yan etkileri vardr. Deride ve gzde yanmalara, az ve yemek borusunda yanklara neden olurlar.

Deterjanlarn formlasyonunda bulunan yardmc maddeler


  • Deterjanlarn Sahip Olmas Gereken Nitelikler

  • Suyun tek bana kirleri temizleyici gc snrldr.. Kirle suyun sspansiyon veya emlsiyon eklinde birlemesi iin suya temizlik maddeleri katlr. Deterjan ismi verilen bu temizlik maddeleri doal veya yapay nitelikte toz, tablet, ince tabaka veya sv halde olabilir.

  • Deterjanlar yksek yzey aktivitesine sahiptir.


  • Suda zndklerinde hidrofil ular anyon oluturur.

  • Deterjanlar genellikle anyon aktif madde ierirler.

  • Etkileri ve sudaki znrlkleri scaklkla artar.

  • ok kprrler.

  • Su sertliklerinden olumsuz etkilenirler

AnyonkAktf Maddeler


  • Sudaki zeltileri katyon iyon oluturur.

  • Kir karma zellikleri zayf olduundan temizlik rnleri retiminde kullanlmaz.

  • Anyonik aktif maddelerle kartrldklarnda birbirlerini ntralize ederek ker ve zelliklerini kaybederler.

  • Dezenfektanlar ve amar yumuatclarnn retiminde kullanlrlar.

Katyonkaktf maddeler


  • Suda zndklerinde herhangi bir iyon oluturmazlar.

  • Anyonik ve katyonik aktiflere oranla daha pahaldr.

  • Su sertliinden etkilenmemeleri nemli zelliklerindendir.

  • yi bir ykama maddesidir.

  • Alkali ortamda temizlenmemesi gereken malzemelerin temizliinde tercih edilir.

  • Yal kirlerin karlmasnda olduka etkilidir.

Non-yonkAktf Maddeler


  • Yaplarnda hem anyon hem katyon aktif maddelerin yumuatma zelliini tarlar.

  • Temizleme glerinin yksek olmasna karn,yaplarnn ve retimlerinin karmak olmas nedeni ile daha ok kozmetik sanayisinde kullanlrlar.

AmfoterkAktf Maddeler


  • Parfmn temizlik maddelerine ilave edilmesindeki nedenler temizliin alglanabilir gstergesi olmas ve temizlik srasnda scakln etkisiyle kirlerin yayd kt kokularn nlenmesidir.

Parfm


  • eitli sakncalarndan tr,endstriyel amar temizliinde parfmn etkisinin olduka az olmas istenmektedir.

  • Parfmler,birbiriyle uyumlu pek ok ya ve koku maddesinin karmndan elde edilir.


  • Yumuatclar

Apre Maddeler


  • Katyonik aktif maddelerdir.

  • Ykanm elyafn yzeylerine yerleerek yzeyi yeniden dzgn hale getirirler.Elyaf kabartrlar.Ykama esnasnda gerek srtnmeden gerekse anyonik maddelerden kaynaklanan statik elektriklenme oluur.amar yumuatclarnn bir dier etkisi de bu statik elektriklenmeyi ortadan kaldrmaktr.

Yumuatclar


Sabun ile Deterjan Arasndaki Fark

Sabun

Deterjan

  • Suda kelme yapar.

  • Bardak ve tabaklarda lekeler oluur.

  • Giysiler tlenirken sar lekeler meydana gelir.

  • Doal yalardan hazrlanr.

  • Suyun sertliinden etkilenir.

  • Birok kullanm alannda deterjann yerini alamaz.

  • Hem sert hem yumuak sularda ykama zelliine sahiptir.

  • Sert sularda bile rahatlkla kprr.

  • Petrol ve trevlerinden elde edilmektedir.

  • Suyun sertliinden etkilenmez.

  • Sabunun yapt her ii yapabilir.


  • amardaki kir ve lekelerin kmasna yarayan ya da amar beyazlatan,zel olarak hazrlanan kimyasal sudur.

  • Kimyasal forml,NaOCl;kimyasal ad,sodyum hipoklorit veya sodyum hipoklorr.

  • Bulak,fayans,slak zemin,banyo ve tuvalet temizliinde ve hijyen amacyla kullanlan kimyasal bir maddedir.

amar Suyu


AMAIR SULARI:

Bilinen beyazlatclar (aartclar),

Hidrojen peroksit (H2O2)

Sodyum hipoklorit (NaOCl)

Sodyum perborat mono hidrat(NaBO3.H2O),

Sodyum perborat tetrahidrat (NaBO3.4H2O) ,

Sodyum perkarbonat (2Na2CO3.3H2O2) gibi bileiklerdir.


  • KLORLU AMAIR SUYU: Sodyum Hipoklorit in % 5 lik zeltisidir.

  • Beyazlatc ve parlatc zelliine sahiptir.

  • Mikrop ldrc zelliine sahiptir.

  • Ucuz dur.

  • Renkli amarlarda kullanlmaz.


  • OKSJENL AMAIR SUYU:

  • Bunlarn en nemlileri sodyum perborat (NaBO3.3H2O)

  • ve sodyum perkarbonat (2Na2CO3.3H2O2) tr.

  • Bu amar sularnn klorlu amar sularna gre bir ok stn ynleri vardr.

  • Daha pahaldr.

  • Pamuklu ve keten kumatan retilmi kumalarda kullanlr.

  • Her renk kumata kullanla bilir.

  • Kumalar fazla ypratmazlar.


AMAIR SODASI: Na2CO3

amar sodas Sodyum Karbonat olarak bildiimiz, bazik bir tuzdur.

Sodyum Karbonat suya attmzda:

Na2CO3 +H2O NaOH +Na HCO3eklinde znrler.

Yukarda oluan Sodyum Hidroksit:

Ya + NaOH Sabun + Gliserin

NOT: amar sodas grld gibi yalar iin nemli bir temizleyicidir.


  • En nemli kullanm alan beyazlatma(aartma)dr.

  • Bir maddeyi beyazlatmak veya aartmak,onun rengini karmak veya amaktr.

  • Dier bilinen beyazlatclar,hidrojen peroksit(HO),sodyum hipoklorit(NaClO),sodyum perborat mono hidrat(NaBO. HO),sodyum perborat Tekstil sanayisinde boyama ileminin ilk adm beyazlatmadr.

  • amar suyu,su artm,sebze ve meyvelerin temizlenmesi amacyla da kullanlmaktadr.


  • Hidroklorik asit,hidrojen ve klor elementlerinden oluan,oda scakl ve normal basnta gaz halinde bulunan kimyasal bileiktir.

  • Temizlikte doru kullanlan %36 lk deriik HCl,tuz ruhudur;svdr.

  • Fayans,ta vb slak zeminde ar kirleri temizlemek iin kullanlr.

Tuz Ruhu


Kullanm alanlar yledir:

  • Balca hidroklorik asit ieren tuz ruhu,eitli i alanlarnda kullanlan bir tr inorganik asittir,

  • Organik bileiklerin oluturulmas,

  • norganik maddelerin sanayi dallarnda retilmesi,


  • Deriik HCl,organizmalar iin byk tahribata neden olabilmektedir.Gaz halindeki bir miktar HCl solunumu halinde,tm solunum sistemi tahrip edilebilir.Sv halde dkld ou yzeyi eritebilir.

  • HCl ile alrken,eldiven ve koruyucu kyafetlerin giyilmesi HCl kaynaklanabilecek tahribatlarn azaltlmasnda veya engellenmesinde nemlidir.

  • amar suyu ile tuz ruhu birleirse Cl aa kar. Cl gaz olduka zararldr.Bu nedenle tuz ruhu ile amar suyunun birlikte kullanlmamas gerekir.

    NaOH+2HCl>NaCl+HO+Cl


Bulak deterjanlar

Piyasada satlan bulak deterjanlarnn ounda yksek dzeyde fosfat ve klor bulunur. Yanllkla yutulursa ok nemli salk sorunlarna yol aar. Bu nedenle bulaklarnzn ok iyi durulanmas gerekir.

GENEL OLARAK KMYASAL TEMZLK RNLER ZARARLARI


Cam ve ayna temizleyiciler

Cam temizleyicilerin ou su, amonyak ve biraz da mavi boya karmndan baka bir ey deildir. Amonyak ieren cam temizleyicileri fazlasyla tahri edici gazlar yayar ve kazara gze pskrtlrse zararl olabilir.


Koku Gidericiler

Oda deodorantlarnn ou hibir ekilde havadaki kt kokular yok etmez. Bazlar rahatsz edici kokular, ho kokularla rtmeye alr, bazlar da burun yollarn yal bir tabakayla kaplayp koku alma duyumuzu engelleyen bir kimyasal yayar. Oda deodoratlarnda bulunan kimyasal maddelerden bazlar naftalin, fenol, kresol, etanol, ksilen ve formaldehit'tir.


GNCEL OLAYLAR


zellikle isveten alnan sterisol isimli dezenfektan cilt kanseri riskini arttran bir maddedir ve genelde sv sabunlarda kullanlmaktadr.Maliyeti dk ve sterol adyla satlan bu dezenfektan cilt kanseri bakmndan olduka tehlikelidir.


Ankara onkoloji hastanesine yaplan bavurular da son 4 ylda cilt kanseri hastal saylarnn %94 artt gzlenmitir.zellikle ucuz sv sabunlarn kullanmna dikkat gstermek gerekmektedir.


KMYASAL MADDELERN GVENL BR EKLDE SAKLANMA VE KULLANILMASINA YNELK NERLER?


  • Herhangi bir kimyasal rn almadan nce ETKET OKUYUNUZ! rnn doru kullanmn ve tad tehlikeleri reniniz.

  • Evde zellikle ocuklarn olmas halinde, en az tehlike ieren kimyasal rnleri SENZ

  • Kimyasal rnleri ocuklarn ulaamayaca bir dolaba KLTLEYNZ. En tehlikeli rnleri dolabn en dip ksmnda SAKLAYINIZ.


BZ DNLEDNZ N TEEKKR EDERZ


AYE CANLI

1111211016

CENNET COKUN

1011211028

BURCU KAYAK

1011211056

AZER DLEK

1011211077

HLYA CANDOAN

1011211078


  • Login