Spotkanie Zespołu Negocjacyjnego Partnerów Społecznych ds.implementacji
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 19

Badania nad stresem związanym z pracą prowadzone w Centralnym Instytucie Ochrony Pracy PowerPoint PPT Presentation


  • 140 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Spotkanie Zespołu Negocjacyjnego Partnerów Społecznych ds.implementacji Europejskiego Porozumienia Ramowego dotyczącego stresu związanego z pracą ZRP, Warszawa, 15 kwietnia 2007. Badania nad stresem związanym z pracą prowadzone w Centralnym Instytucie Ochrony Pracy

Download Presentation

Badania nad stresem związanym z pracą prowadzone w Centralnym Instytucie Ochrony Pracy

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

Spotkanie Zespołu Negocjacyjnego Partnerów Społecznych ds.implementacji

Europejskiego Porozumienia Ramowego dotyczącego stresu związanego z pracą

ZRP, Warszawa, 15 kwietnia 2007

Badania nad stresem związanym z pracą

prowadzone

w Centralnym Instytucie Ochrony Pracy

-Państwowym Instytucie Badawczym

dr hab.Maria Widerszal-Bazyl

Centralny Instytut Ochrony Pracy-Państwowy Instytut Badawczy


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

PLAN

  • Co to jest stres związany z pracą?

  • 2. Pole badawcze

  • 3. Pomiar stresu w pracy

  • 4. Stres w wybranych zawodach

  • 5. Wybrane źródła stresu w pracy i ich związek

  • ze zdrowiem pracownika

  • 6. Prewencja stresu związanego z pracą

  • 7. Współpraca z organizacjami europejskimi


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

1. CO TO JEST STRES

ZWIĄZANY Z PRACĄ?

Reakcja psychofizjologiczna pojawiająca się wówczas, gdy

wymagania w pracy przekraczają możliwości jednostki lub też są na granicy tych możliwości.


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

2. POLE BADAWCZE

Źródła stresu w pracy

Zdrowie

  • Psychiczne np.:

  • - niepokój

  • - depresja

  • zadowolenie z pracy

  • zadowolenie z życia

Czynniki fizyko-chemiczne

np.: - hałas

- temperatura

  • Czynniki psychospołeczne

  • np.:

  • wymagania

  • kontrola

  • wsparcie społeczne

  • niejasność i konfliktowość roli

  • - niepewność pracy

  • - mobbing

  • Fizyczne, np.:

  • - ciśnienie krwi

  • - rytm serca

  • absencje chorobowe

  • dolegliwości

  • mięśniowo-szkieletowe

Zmienne

indywidualne

  • np.:

  • reaktywność

  • typ zachowania A

  • neurotyzm


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

Model kwestionariusza

Psychospołeczne Warunki Pracy (PWP)

(CIOP-PIB, 2000)

  • Skala wymagań

  • Skala kontroli

  • Skala wsparcia

  • społecznego

  • Skala samopoczucia

  • Skala pożądanych

  • zmian


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

STRUKTURA CZYNNIKOWA PWP

(W1) W.intelektualne (22,6%)

(W2) W.psychofizyczne oraz w zakr.

odpow.za bezp.ludzi i majątku (10,8%)

(W3) W.wynikające z konfliktowości

roli i przeciążenia (8%)

wymagania (W)

(K1) K.behavioralna (26,5%)

(K2) K.poznawcza (11%)

kontrola (K)

(WS1) Ws.przełoż.(53,8%) (WS2) Ws. kolegów (12,6%)

Skala wsparcia społ.(WS)

(D1) samopocz.fiz.(33,7%)

(D2) samopocz.psych.(7,1%

Skala dobrostanu (D)

Skala potrzebnych zmian

(PZ1) potrzeba zmian (41%)


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

4.Badania nad stresem w wybranych zawodach

  • pracownicy pomocy społecznej

  • Psychospołeczne właściwości pracya stres i wypalenie zawodowe

  • kierownicy

  • Psychospołeczne właściwości pracy, zmienne indywidualne (reaktywność, wzór

  • zachowania A, twardość) a zdrowie (psychiczne, kardiologiczne)

  • kontrolerzy ruchu lotniczego

  • Sprawność psychomotoryczna i psychospołeczne właściwości pracy a

  • stres

  • pielęgniarki

  • badania porównawcze w 10 krajach UE nad przyczynami zamiaru

  • porzucenia pracy

  • nauczyciele i pracownicy banków

  • efektywność interwencji obniżającej poziom stresu


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

Stres jako wynik interakcji wymagań, kontroli i wsparcia społecznego

wartości średnie


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

Zdolność do pracy (wskaźnik WAI)

a wymagania, kontrola, wsparcie i ich interakcja

Wyniki analizy regresji (projekt NEXT)

β

K

Ws

wiek

W

W*K

W*K*Ws

Krok 2

Krok 1

Krok 3

Step 4

ΔR2 =0

ΔR2 = 2%

ΔR2 =12%

ΔR2 = 0


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

5. WYBRANE ŹRÓDŁA STRESU W PRACY

I ICH ZWIĄZEK ZE ZDROWIEM PRACOWNIKA

  • zakres kontroli w pracy

  • partycypacja bezpośrednia pracowników w decyzjach

  • niepewność pracy

  • konflikt praca-dom

  • mobbing

  • nowe formy pracy: telepraca


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

Zróżnicowanie społeczne

niepewności pracy w Polsce

Zadanie badawcze CIOP-PIB 3.A.04 „Niepewność pracy jako źródło stresu a zdrowie”

Próba ogólnopolska N= 377

w ramach sondażu typu „Omnibus” (Sopocka Pracownia Badań Społecznych)

Miejsce zatrud

(przeds.państw, prywatne, itp).

Grupa społ-zaw.

wiek

płeć

Wykształcenie

(Podst<zasad)

Typ gospodarstwa

NIEPEWNOŚĆ PRACY

(kwest. Ashford i in.1989)

Miejsce zamieszkania

(wieś, miasto: <50tys,50-200tys,

>200tys)

Wielkość gosp.

domowego

(4 osób i więcej/inne)

Dochody na osobę

Region Polski

(Płn, Wsch, Płd

Wielkopolska,Centr. )

Korzystanie

z internetu

(Tak/nie)


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

Korelacje 3 form niepewności pracy

ze stresogennymi dymensjami pracy

i zmiennymi zdrowia

Zadanie badawcze CIOP-PIB 3.A.04 „Niepewność pracy jako źródło stresu a zdrowie”

Urzędnicy banku N=265

Zdrowie psych.

GHQ-12

NIEPEWNOŚĆ

cech pracy

WYMAGANIA

Zadowolenie

z pracy

KONTROLA

NIEPEWNOŚĆ

obecnej pracy

Absencje

chorobowe (-)

NIEPEWNOŚĆ

zdobycia nowej pracy

WSPARCIE SPOŁ.

Konflikt

praca-rodzina


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

Mobbingprojekt CIOP-PIB IV.07: Polska adaptacja kwestionariusza Negative Acts Questionnaire (NAQ) do badania mobbingu(gł.wyk.Magda Warszewska-Makuch)

Badania kwestionariuszem NAQ:

1098 nauczycieli ze 120 placówek oświatowo-wychowowaczych

Liczba ofiar mobbingu (wg kryterium Leymana):

106 nauczycieli czyli 9,7%


Mobbing jako predyktor zdrowia psychicznego

Podsumowanie wyników regresji wielokrotnej zdrowia psychicznego (GHQ12):

Mobbing jako predyktor zdrowia psychicznego

Wiek

Płeć

Wydarzenia życiowe

6%

Stresory

psychospoł

11%

14%

mobbing


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

6. Prewencja stresu związanego z pracą

  • TRZY POZIOMY PREWENCJI:

  • Prewencja 1-szego rzędu

  • - ograniczanie źródeł stresu

  • Prewencja 2-go rzędu

  • - doskonalenie radzenia sobie ze stresem

  • Prewencja 3-ciego rzędu

  • - ograniczanie skutków stresu, leczenie


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

OGRANICZANIE ŹRÓDEŁ STRESU:

DOBÓR ZAWODOWY

  • charakterystyka 550 zawodów

  • („Przewodnik po zawodach”- 7 tomów)

  • - wraz z opisem wymagań niezbędnych przy wykonywaniu zawodu

  • Lista 58 zawodów i 152 stanowisk trudnych i

  • niebezpiecznych,

  • - wraz z wykazem cech krytycznych z punktu widzenia bezpieczeństwa

  • Walidacja testów psychologicznych dla potrzeb

  • doboru do zawodów trudnych i niebezpiecznych

  • Badania psychologiczne kierowców i operatorów

  • sprzętu budowlanego


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

Prewencja 2-go rzędu - doskonalenie radzenia sobie ze stresem

Przykład: programy antystresowe krótko- i długoterminowe

wśród pracowników banku i ich efektywność

  • Pomiar przed interwencją(grupy: eksperymentalna i kontrolna, N=72)

  • - psychospołeczne właściwości pracy

  • - style radzenia sobie

  • - wypalenie zawodowe

  • 2. Interwencja (krótka: 2 sesje po 6 godz. długa: 10 sesji po 4 godz)

  • cele: zmniejszenie przeciążenia i konfliktowości roli, zwiększenie wsparcia

  • społecznego, modyfikacja stylów radzenia sobie

  • metody: techniki poznawczo-behawioralne, m.in. priorytetyzacja zadań,

  • elementy negocjacji, treningu asertywności, zarządzania czasem

  • 3. Pomiar po interwencji (grupy: eksperymentalna i kontrolna)

  • efekty: - obniżenie przeciążenia i konfliktowości roli

  • - wzrost wsparcia od przełożonych (!) i kolegów

  • - obniżenie wypalenia (wyczerpania emocj., depersonalizacji(!)

  • - radzenie sobie: wzrost stylu zadaniowego (!), spadek – emocjonalnego

  • wzrost stylu ukierunkowanego na kontakty społeczne


Badania nad stresem zwi zanym z prac prowadzone w centralnym instytucie ochrony pracy

7. WSPÓŁPRACA Z ORGANIZACJAMI EUROPEJSKIMI

  • Europejska Agencja Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy

  • - projekt „Dobre praktyki”

  • - projekt „Europejskie obserwatorium ryzyka”:

  • * koordynacja raportu „Stres w pracy w Europie”

  • * udział w opracowaniu raportu „Przewidywania ekspertów

  • na temat wyłaniających się czynników ryzyka

  • psychospołecznego związanego z bezpieczeństwem i

  • zdrowiem w pracy”

  • Projekt PRIMA-EF

  • „Zarządzanie ryzykiem psychospołecznym – ramy europejskie”


  • Login